Tháng bảy, chợ quê dường như cũng đông người bán hơn thường lệ. Ta còn mường tượng ngỡ như cả khu vườn cổ tích tuổi thơ hiện hữu trên những mẹt hàng bày bán la liệt khắp mọi góc chợ quê. Tháng bảy âm, cây trái vườn quê bắt đầu vào mùa vụ. Những loài hoa trái quê mùa đậm giàu sắc hương mà đôi khi bán rẻ như cho. Những thức quà hoài niệm ấy ăm ắp nỗi niềm trong kỷ niệm của kẻ tha hương. Những trái thị cau, thị bần vàng hươm, thơm nức để cho ta nằm mơ cổ tích. Những rổ sim trâu tím rịm mọng căng, những bó sa nhân vừa hăng vừa đắng, những trái na mở mắt tròn xoe, những quả bưởi tép đã đầy mọng nước… Đặc biệt nhất của vườn quê xưa, của chợ quê xưa là hàng ổi. Hương ổi sánh lại, phả khắp ngõ quê, đánh thức cả không gian. Nào những ổi sẻ, ổi cơm, ổi đào… chỉ biết ăn no mà chẳng bao giờ ngán. Hương ổi thơm lựng còn quyến rũ bao nhiêu loài chim ríu rít bay về…
Lễ Vu lan hay Xá tội vong nhân trong ngày rằm tháng bảy, với dân quê mình cũng chỉ là một. Với những thức quà của quê hương, không thể thiếu mâm ngũ quả đơn sơ, trước thờ cúng ông bà tổ tiên, sau hiếu kính với cha mẹ, cũng là dịp để con cháu sum vầy trong tình nghĩa gia đình. Chợ quê tháng bảy, những bó rau mồng tơi, rau ngót, những rổ hoa thiên lý ngát hương, cái bắp chuối ứa nhựa, những củ măng còn vương đất, những mớ tép, quả trứng hay cả con gà trống thiến đều hiện hữu.
Chợ quê tháng bảy, những ngọn gió man mác, bâng khuâng thổi trên mái tranh rạ lơ xơ. Chợ quê tháng bảy lăng lắc mờ xa trong ký ức. Chợ vẫn còn đó mà hồn cốt ngày xưa chẳng thấy lại bao giờ. Những dãy quán hàng được thay bằng dãy ki-ốt chủ thầu làm kiên cố. Những thức quà dân dã bây giờ, thứ đã thành đặc sản, thứ đã vĩnh viễn biến mất trong đời sống làng quê. Mặt hàng đã phong phú những thượng vàng hạ cám, nếu người băn khoăn chọn lựa đã có siêu thị kề bên. Những cửa hàng tạp hóa, những đại lý kinh doanh, thậm chí cả chợ online cũng mọc lên dành cho người bận rộn. Người lớn chẳng thấy niềm vui, linh hồn làng quê trong hồn chợ. Trẻ con cũng đâu còn biết đến sự háo hức khi đợi mẹ đi chợ về…
Lại đến rằm tháng bảy theo vòng quay tuần hoàn của vũ trụ. Bâng khuâng trong cơn gió buổi chớm thu, ta biết ngóng tìm nơi đâu hồn vía chợ quê xưa; biết tìm nơi đâu hồn cốt chợ quê xưa với những thức quà giản dị.
