Tỉnh Quảng Trị đang viết tiếp bản hùng ca tri ân bằng những chính sách đột phá, mang đậm tính nhân văn và trách nhiệm.
Tâm thế mới trên vùng đất di sản cách mạng
Di tích quốc gia đặc biệt Thành Cổ Quảng Trị vừa đón chào hai vị khách là bố con cựu chiến binh Lê Bá Dương, quê Nghệ An, hiện sinh sống ở Khánh Hòa, đến dâng hương, dâng hoa tri ân các Anh hùng liệt sĩ. Thành cổ Quảng Trị - nghĩa trang không nấm mồ là nơi ghi dấu sự hy sinh anh dũng của biết bao chiến sĩ đã ngã xuống vào mùa hè 1972 trên hành trình đấu tranh giành độc lập, tự do, hòa bình cho Tổ quốc.
Hình ảnh người cựu binh đầu tóc bạc phơ thả hoa xuống dòng sông Thạch Hãn rồi thầm thì trò chuyện với đồng đội khiến ai chứng kiến hôm đó không khỏi bùi ngùi. Máu xương của các anh, chị đã hòa vào từng tấc đất quê hương, viết nên bản hùng ca bất diệt.
Quảng Trị hôm nay đã trở thành một địa chỉ đỏ đặc biệt trên bản đồ tâm linh, tri ân và cách mạng của cả nước. Sau khi hợp nhất với Quảng Bình, tỉnh Quảng Trị có quy mô đối tượng có công đến 270 nghìn người, trong đó gần 35 nghìn người đang hưởng trợ cấp hằng tháng với số tiền chi trả hơn 105 tỷ đồng/tháng. Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Quảng Trị xem công tác chăm sóc người có công là trách nhiệm cao cả trước đất nước.
Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Quảng Trị Lê Thị Thanh cho biết, toàn tỉnh hiện có 288 công trình ghi công liệt sĩ, 157 nghĩa trang liệt sĩ với hơn 74 nghìn mộ phần của những người con ưu tú từ mọi miền Tổ quốc. Từ thời điểm triển khai mô hình chính quyền hai cấp, Quảng Trị luôn trăn trở làm sao để việc chăm sóc không bị gián đoạn, để chính sách tri ân của Đảng và nhà nước tiếp tục đến từng thương binh, bệnh binh và thân nhân liệt sĩ một cách nhanh nhất.
Sở Nội vụ đã chủ động phối hợp chặt chẽ với các ngành chức năng tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh trình Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành Nghị quyết số 74/NQ-HĐND. Đây là một quyết sách lịch sử, thống nhất mức thăm hỏi, tặng quà nhân dịp lễ, Tết cho người có công trên toàn tỉnh mới theo mức cao hơn. Số lượng người được hưởng lợi đã tăng từ hơn 47 nghìn lượt người lên gần 99 nghìn lượt người.
Con số này không chỉ là kinh phí, mà là minh chứng cho sự nỗ lực vượt bậc của ngành và tỉnh nhằm bảo đảm mọi người có công đều nhận được sự chăm lo công bằng, xứng đáng và lan tỏa giá trị nhân văn sâu sắc. Đáng quý hơn, Quảng Trị đã đẩy mạnh phong trào “Đền ơn đáp nghĩa” huy động các nguồn lực chăm lo đời sống người có công. Toàn tỉnh hiện có 21 Bà mẹ Việt Nam Anh hùng còn sống, đều được các cơ quan, đơn vị nhận phụng dưỡng suốt đời.
Tháng 7/2025, tháng tri ân đầu tiên của tỉnh Quảng Trị sau hợp nhất đã diễn ra với những cung bậc cảm xúc sâu lắng. Hình ảnh hàng vạn ngọn nến lung linh sưởi ấm hàng vạn nấm mộ tại Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Trường Sơn, Đường 9; nghĩa trang liệt sĩ Ba Dốc…không chỉ là nghi lễ, mà là sự tiếp nối mạch nguồn truyền thống tri ân giữa các thế hệ.
Hiện đại hóa để tri ân sâu sắc hơn nữa
Theo bà Lê Thị Thanh, trong kỷ nguyên số, Quảng Trị nhận thức rõ rằng, tri ân không chỉ là quà tặng, mà còn là sự minh bạch và thuận tiện trong giải quyết chính sách. Sở Nội vụ tỉnh đã nhanh chóng rà soát, hoàn thiện 42 quy trình dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực người có công, bảo đảm hồ sơ được tiếp nhận và xử lý xuyên suốt từ cấp xã đến tỉnh.
Một trong những trăn trở lớn nhất của tỉnh là danh tính hài cốt liệt sĩ. Tỉnh đã chủ động xin chủ trương thực hiện giám định ADN xác định danh tính liệt sĩ từ nguồn xã hội hóa. Hàng trăm bộ sinh phẩm, mẫu hài cốt đã được gửi đi giám định; hàng ngàn phiếu khảo sát thông tin liệt sĩ được rà soát kỹ lưỡng. Năm 2025, tỉnh đã tổ chức truy điệu và an táng trang trọng 152 hài cốt liệt sĩ được quy tập trong tỉnh và từ nước bạn Lào về đất mẹ.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị Lê Văn Bảo cho biết, tỉnh luôn xác định công tác chăm sóc người có công là nhiệm vụ không có điểm kết thúc. Tỉnh tập trung vào bốn nhóm giải pháp trọng tâm. Thứ nhất, đẩy mạnh giáo dục truyền thống, để đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” thấm sâu hơn nữa vào thế hệ trẻ trẻ, biến sự tri ân thành hành động cụ thể.
Thứ hai, tăng cường đối thoại trực tiếp với người có công nhằm lắng nghe và tháo gỡ những vướng mắc ngay từ cơ sở. Thứ ba, quyết liệt thực hiện số hóa 100% hồ sơ người có công, xây dựng kho dữ liệu dùng chung để rút ngắn tối đa thời gian giải quyết thủ tục. Cuối cùng, tiếp tục huy động các nguồn lực xã hội để tu bổ, nâng cấp nghĩa trang, đưa các công trình ghi công liệt sĩ trở thành những công viên văn hóa-lịch sử giáo dục lòng yêu nước.
Quảng Trị là đất thiêng, nơi hội tụ hồn thiêng sông núi và khí phách của dân tộc. Mỗi nén tâm nhang thắp lên, mỗi căn nhà tình nghĩa được dựng xây hay mỗi thủ tục được giải quyết nhanh chóng chính là lời hứa danh dự của thế hệ hôm nay đối với những người đã ngã xuống vì hòa bình, độc lập, thịnh vượng cho Tổ quốc.
Với trách nhiệm, nhiệt huyết và lòng tri ân sâu sắc, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Quảng Trị nguyện đoàn kết, chăm lo thật tốt đời sống người có công, để vùng đất của những tượng đài liệt sĩ sẽ mãi là vùng đất của nghĩa tình và phát triển bền vững.
