Nhất quán quan điểm phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo là “chìa khoá vàng” phát triển

Chiều 2/10, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Triển lãm quốc tế Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2025, dưới sự chủ trì của Bộ Tài chính, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) đã phối hợp với Ngân hàng Thế giới (World Bank) cùng các tập đoàn Qualcomm, Meta và Viện Tăng trưởng xanh toàn cầu (GGGI) tại Việt Nam tổ chức Diễn đàn “Thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển các ngành công nghệ chiến lược”.

Diễn đàn thu hút sự tham dự của hơn 500 đại biểu trong nước và quốc tế, trong đó đặc biệt có sự tham dự của Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số cùng đại diện các bộ, ngành, địa phương, tập đoàn công nghệ hàng đầu, doanh nghiệp, tổ chức quốc tế, viện nghiên cứu, trường đại học, chuyên gia ở trong và ngoài nước.

Khẳng định quyết tâm đổi mới sáng tạo, thúc đẩy công nghệ chiến lược

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Tâm nhấn mạnh: “Diễn đàn mang một ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đây là dịp để trao đổi tầm nhìn, chia sẻ kinh nghiệm và quan trọng hơn, khẳng định quyết tâm của Việt Nam trong việc đưa đổi mới sáng tạo và thúc đẩy các ngành công nghệ chiến lược vào trọng tâm chiến lược phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.”

Dịp này, Thứ trưởng Tâm cam kết, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục chỉ đạo Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, 5 Mạng lưới đổi mới sáng tạo và chuyên gia trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược phát huy vai trò kết nối trí tuệ Việt Nam toàn cầu, tìm kiếm nguồn lực, đẩy mạnh hợp tác công tư và hợp tác quốc tế để giải quyết các thách thức trong nền kinh tế, hiện thực hóa khát vọng đưa Việt Nam trở thành mắt xích quan trọng trên bản đồ công nghệ toàn cầu.

Đồng phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Thường trực Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân nêu rõ, diễn đàn là một dấu mốc quan trọng, khẳng định quyết tâm của Việt Nam trong việc xây dựng nền kinh tế tự chủ, có năng lực cạnh tranh cao dựa trên đổi mới sáng tạo. Các phiên thảo luận đã mở ra nhiều cơ hội hợp tác thiết thực, kết nối nguồn lực trong và ngoài nước, góp phần đưa Việt Nam tiến nhanh và bền vững trên bản đồ công nghệ toàn cầu.

Phát huy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo như động lực tăng trưởng mới

Chia sẻ tại diễn đàn, bà Mariam J. Sherman, Giám đốc Ngân hàng Thế giới (World Bank) tại Việt Nam, Campuchia, Lào bày tỏ hoan nghênh cam kết của Chính phủ trong việc phát huy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo như một động lực tăng trưởng mới. Việt Nam sở hữu nhiều lợi thế to lớn. Điều cần thiết lúc này là một chiến lược bài bản - một công thức được gọi là “ba cộng một” bao gồm: nhân tài công nghệ, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, và liên kết chuỗi cung ứng, tất cả được gắn kết bởi yếu tố +1: sự tập trung mạnh mẽ vào một vài cụm động lực đổi mới sáng tạo xuất sắc và có chọn lọc.

“Hành trình này đòi hỏi sự chung tay của cả quốc gia, trong đó chính phủ, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục đại học-viện nghiên cứu, và các đối tác quốc tế đều đóng một vai trò thiết yếu. Ngân hàng Thế giới cam kết huy động chuyên môn toàn cầu và nguồn lực tài chính để đồng hành cùng Việt Nam biến tầm nhìn thành kết quả cụ thể ngay từ bây giờ.”- Giám đốc Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam, Campuchia, Lào nói.

Diễn đàn đã chứng kiến các thành phần trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo hiện thực hóa cam kết phát triển các ngành công nghệ chiến lược bao gồm: World Bank công bố báo cáo “Kiến tạo Tương lai Bán dẫn Việt Nam: Đột phá từ Nhân tài Công nghệ và Đổi mới Sáng tạo”; NIC và JICA dưới sự đồng hành chiến lược của BCG công bố Chương trình Tăng tốc khởi nghiệp AI: VietLeap Accelerator 2025; Qualcomm và Meta cam kết thúc đẩy nghiên cứu và phát triển (R&D), phát triển chuỗi cung ứng tại Việt Nam; Nhật Bản cam kết hợp tác tăng tốc khởi nghiệp và phát triển nguồn nhân lực công nghệ; startup về thiết kế chip của Việt Nam là Hyphen Deux do NIC ươm tạo đã tiến ra thị trường quốc tế với chip điều khiển được sản xuất tại nhà máy của Tập đoàn TSMC. Đây chính là minh chứng rõ nét cho sự vào cuộc của các thành tố trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, từ Nhà nước đến doanh nghiệp, viện trường, tổ chức quốc tế và cộng đồng khởi nghiệp công nghệ.

Đặc biệt, diễn đàn cũng đã diễn ra Lễ công bố các sáng kiến nhằm triển khai Nghị quyết 57, được khởi xướng bởi NIC và 5 Mạng lưới Đổi mới sáng tạo và chuyên gia trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, an ninh mạng, lượng tử, hàng không vũ trụ và UAV. Đối với lĩnh vực an ninh mạng,

Ông Ngô Tuấn Anh - Chủ tịch Mạng lưới ViSecurity thông tin: “Thao trường an ninh mạng mở của Việt Nam (Vietnam Open Cyber Range - VOCR) là một sáng kiến nhằm hiện thực hóa mục tiêu giải quyết bài toán nhân lực an ninh mạng chất lượng cao cho Việt Nam. Mục tiêu cốt lõi của Thao trường An ninh mạng Mở Việt Nam là tạo ra một nền tảng đào tạo, huấn luyện thực chiến, chuyên nghiệp. Điều đặc biệt, Vietnam Open Cyber Range là một nền tảng “mở”, mở cả trong quá trình xây dựng phát triển với sự tham gia đông đảo các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp… mở trong quá trình sử dụng nơi các cơ sở đào tạo, cá nhân có đam mê đều có thể dễ dàng tiếp cận, sử dụng.”

Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam, ngài Ito Naoki bày tỏ cam kết Nhật Bản tiếp tục là đối tác đồng hành tin cậy trong đổi mới sáng tạo và giáo dục-đào tạo với Việt Nam, nhất là trong các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), ứng dụng AI vào các lĩnh vực của kinh tế-xã hội, tất cả cùng nhau chung tay vì sự thịnh vượng của Việt Nam.

Phát biểu kết luận, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng chúc mừng diễn đàn và đánh giá cao các sáng kiến đã diễn ra trong khuôn khổ diễn đàn. Mục tiêu, tầm nhìn của Đảng và Nhà nước tới 2045 vào nhóm các nước phát triển nhưng thách thức bẫy thu nhập trung bình vẫn lớn, do đó, muốn bứt phá phải hành động chứng minh năng lực tham gia sâu vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu. Trước bối cảnh đó, Việt Nam phải đi nhanh hơn, chớp thời cơ, táo bạo hơn, nghĩa là có cách đi riêng, rút ngắn khoảng cách với bạn bè quốc tế.

Theo Phó Thủ tướng, với phương châm “muốn đi nhanh thì đi một mình, muốn đi xa phải đi cùng nhau”, Việt Nam ý thức được rõ ràng rằng, Việt Nam phải là khối thống nhất với các nền kinh tế có trình độ khoa học công nghệ cao, phải bằng trí tuệ, nguồn lực công nghệ, hợp tác toàn cầu Việt Nam mới có thể đạt mục tiêu đề ra.

Để phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo Việt Nam, hiện thực hoá khát vọng Việt Nam trở thành trung tâm khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo hàng đầu, Phó Thủ tướng kêu gọi các cấp, ngành địa phương, các chuyên gia người Việt, gốc Việt hàng đầu kết nối cùng các tập đoàn công nghệ, tổ chức quốc tế để tranh thủ công nghệ, đề xuất chiến lược, lộ trình phát triển các ngành nghề song song với đồng bộ các văn bản chính sách, phát huy vai trò của các mạng lưới đổi mới sáng tạo với tư cách là “cánh tay nối dài” của Chính phủ, tạo ra giá trị mới, cơ hội mới trong tương lai.

Phó Thủ tướng cho rằng, trước thềm đất nước bước vào kỷ nguyên mới, Việt Nam nhất quán quan niệm phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là “chìa khoá vàng” đồng thời bày tỏ tin tưởng, với quyết tâm chính trị cao nhất cùng khát vọng vươn lên của cộng đồng đổi mới sáng tạo và sự hỗ trợ, đồng hành bạn bè quốc tế, Việt Nam sẽ biến khát vọng thành hiện thực, từng bước đưa Việt Nam thành quốc gia độc lập, tự cường, lan toả tinh thần đổi mới sáng tạo, vươn lên mạnh mẽ…