Máy đào hầm metro Hà Nội được thiết kế riêng, tái sử dụng có điều kiện

Trước những băn khoăn về việc sử dụng 2 máy đào hầm TBM cho các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội, Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội cho biết, máy đào hầm được thiết kế riêng theo từng dự án với yêu cầu kỹ thuật đặc thù; máy có thể được tái sử dụng, song cần được xem xét thận trọng về kỹ thuật và hiệu quả kinh tế.

Máy đào hầm TBM số 2 mang tên "Táo bạo" đã về đích an toàn tại ga ngầm S12 trước cửa ga Hà Nội.
Máy đào hầm TBM số 2 mang tên "Táo bạo" đã về đích an toàn tại ga ngầm S12 trước cửa ga Hà Nội.

Trong quá trình triển khai các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội, đặc biệt là các đoạn đi ngầm qua khu vực nội đô, việc sử dụng máy đào hầm TBM (Tunnel Boring Machine) thu hút sự quan tâm của dư luận.

Nhiều người đặt vấn đề: Hai máy TBM vừa hoàn thành việc đào 4km hầm tuyến Nhổn-ga Hà Nội có thể tiếp tục dùng cho các tuyến khác như tuyến số 2 (Nam Thăng Long-Trần Hưng Đạo) hay tuyến số 5 (Văn Cao-Hòa Lạc) hiện đang triển khai hay không? Khả năng tái sử dụng thiết bị này ra sao? Đại diện Ban Quản lý đường sắt đô thị Hà Nội (MRB) đã có trao đổi làm rõ về nội dung này.

Đại diện MRB cho biết, về nguyên tắc, thiết bị TBM không phải là loại có thể dùng chung cho mọi dự án. Mỗi máy được thiết kế và lựa chọn dựa trên những điều kiện kỹ thuật cụ thể, từ địa chất, địa tầng, thủy văn cho đến yêu cầu kiểm soát lún và bảo đảm an toàn trong môi trường đô thị.

Hai máy TBM1 và TBM2 được đầu tư riêng phục vụ thi công đoạn hầm của tuyến Nhổn-ga Hà Nội, trên cơ sở các điều kiện địa chất và thiết kế đặc thù của dự án này. Trong khi đó, các tuyến metro khác của thành phố có điều kiện thi công và yêu cầu kỹ thuật khác biệt, vì vậy việc lựa chọn công nghệ và thiết bị sẽ được xem xét riêng trong từng dự án, trên cơ sở hồ sơ thiết kế và phương án kỹ thuật cụ thể.

Một vấn đề khác cũng được dư luận quan tâm là thông tin cho rằng hai máy TBM sau khi hoàn thành nhiệm vụ sẽ không thể sử dụng lại. Đại diện MRB khẳng định, nhận định này chưa hoàn toàn chính xác. Trên thực tế, máy TBM hoàn toàn có thể được tái sử dụng nếu sau khi kết thúc dự án được kiểm tra, đánh giá tổng thể và cải hoán để đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của dự án mới.

Tuy nhiên, khả năng tái sử dụng phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Đáng chú ý là mức độ hao mòn của thiết bị sau quá trình thi công, đặc biệt là đầu cắt và các hệ thống cơ điện chính; sự phù hợp với điều kiện địa chất của dự án tiếp theo; cũng như yêu cầu kỹ thuật về kiểm soát lún, biến dạng. Bên cạnh đó, yếu tố kinh tế cũng đóng vai trò quan trọng, khi phải cân nhắc giữa chi phí cải tạo, vận chuyển, lắp dựng lại với phương án đầu tư thiết bị mới.

Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, có cả hai trường hợp. Một số máy TBM sau khi được nâng cấp có thể tiếp tục phục vụ nhiều dự án khác nhau. Ngược lại, cũng có những máy được thiết kế quá đặc thù cho một công trình cụ thể nên khó hoặc không hiệu quả khi tái sử dụng, buộc phải tháo dỡ, tái chế sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Theo đại diện MRB, trong các dự án xây dựng, TBM là thiết bị thuộc trách nhiệm quản lý và đề xuất phương án sử dụng của nhà thầu. Trên cơ sở đánh giá kỹ thuật và hiệu quả kinh tế, nhà thầu sẽ quyết định phương án tiếp tục sử dụng hay đầu tư mới. Chủ đầu tư chỉ xem xét, chấp thuận khi phương án đó đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của dự án và các điều kiện hợp đồng liên quan.

Liên quan chi phí đầu tư 2 máy TBM1 và TBM2, MRB cho biết đây không phải là hạng mục độc lập do chủ đầu tư trực tiếp quản lý, mà nằm trong tổng giá trị gói thầu xây lắp. Các thông tin chi tiết thuộc phạm vi hợp đồng giữa các bên và được bảo mật theo quy định.

Đối với phương án xử lý thiết bị sau khi hoàn thành thi công, theo thông lệ, nhà thầu sẽ chịu trách nhiệm tháo dỡ, di chuyển khỏi công trường và chủ động quyết định các phương án tiếp theo như tái sử dụng, chuyển nhượng, thanh lý hoặc tái chế, trên cơ sở bảo đảm hiệu quả kỹ thuật và kinh tế.

Về phía chủ đầu tư, nhiệm vụ trọng tâm là lựa chọn giải pháp công nghệ và tổ chức thi công phù hợp, bảo đảm yêu cầu về chất lượng, an toàn và tiến độ dự án; đồng thời giám sát việc thực hiện hợp đồng của nhà thầu, trong đó có việc huy động, sử dụng và tháo dỡ thiết bị đúng quy định, không ảnh hưởng đến công trình và khu vực chung quanh.

Có thể thấy, việc sử dụng và tái sử dụng máy đào hầm TBM là vấn đề kỹ thuật phức tạp, cần được xem xét trên cơ sở từng dự án cụ thể. Những thông tin được MRB cung cấp góp phần làm rõ hơn các băn khoăn của dư luận; đồng thời cho thấy yêu cầu chặt chẽ trong quản lý, lựa chọn công nghệ đối với các dự án đường sắt đô thị tại Hà Nội hiện nay.

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh khai mạc Lễ hội chùa Long Đọi Sơn năm 2026.

Ninh Bình: Bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể quốc gia - Lễ hội chùa Long Đọi Sơn

Chùa Long Đọi Sơn tọa lạc trên núi Đọi linh thiêng, thuộc phường Tiên Sơn, tỉnh Ninh Bình. Ngôi chùa được xây dựng trên đỉnh núi Đọi, trong khuôn viên 2ha vườn rừng. Hằng năm, Lễ hội chùa Long Đọi Sơn được tổ chức từ ngày 18-21/3 âm lịch, với các nghi lễ truyền thống và nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao.

[Ảnh] Người dân trở lại Hà Nội, giao thông thuận lợi sau kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

[Ảnh] Người dân trở lại Hà Nội, giao thông thuận lợi sau kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5

Chiều 3/5, ngày cuối cùng của kỳ nghỉ lễ 30/4-1/5, người dân từ nhiều tỉnh, thành phố bắt đầu trở lại Hà Nội để chuẩn bị cho tuần làm việc mới. Tại các tuyến cửa ngõ ra vào Thủ đô, lưu lượng phương tiện tăng dần theo khung giờ, song tình hình giao thông nhìn chung ổn định, việc di chuyển diễn ra thuận lợi.

[Video] Mô hình trại hè quân đội: Xu hướng giáo dục mới cho trẻ

[Video] Mô hình trại hè quân đội: Xu hướng giáo dục mới cho trẻ

Mô hình trải nghiệm trong môi trường quân đội dành cho trẻ em đang trở thành xu hướng được nhiều phụ huynh quan tâm, đặc biệt trong dịp hè. Không chỉ dừng lại ở các hoạt động vui chơi, những chương trình này hướng tới mục tiêu rèn luyện tính kỷ luật, tinh thần tự lập, khả năng thích nghi và ý thức trách nhiệm cho trẻ.

Hoạt động trình diễn flyboard ánh sáng trên mặt nước Hồ Kỳ Lân.

Đa dạng trải nghiệm cho du khách dịp nghỉ lễ 30/4-1/5 tại Ninh Bình

Nhằm chào mừng dịp lễ 30/4-1/5, với mục tiêu tạo dựng không gian văn hóa-giải trí đặc sắc, kết hợp hài hòa giữa các giá trị truyền thống và hoạt động hiện đại, chuỗi sự kiện “Tự hào Hoa Lư” diễn ra từ ngày 28/4 đến 3/5 tại Phố cổ Hoa Lư đã thu hút đông đảo người dân và du khách, tạo nên không khí sôi động, hấp dẫn.

Khu di tích đền thờ/Nhà tưởng niệm bà Hoàng Thị Loan. (Ảnh: NGỌC ĐINH - MẠNH HÀO)

Đồng thuận từ lòng dân

Mỗi buổi chiều ở Vân Nội, loa truyền thanh vang lên những thông tin nổi bật về kinh tế-xã hội của xã Việt Tiến (Hưng Yên) nói chung và của thôn nói riêng. Ở sân nhà văn hóa, nhiều người dân quây quần trò chuyện. Những chia sẻ xoay quanh mùa vụ, tình làng nghĩa xóm, và những đổi thay đang hiện hữu trên quê hương.

Lãnh đạo thành phố Đông Hưng tặng hoa chào mừng Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh sang dự kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng.

Tăng cường quan hệ hợp tác hữu nghị biên giới Quảng Ninh (Việt Nam) và Quảng Tây (Trung Quốc)

Ngày 29/4, Đoàn đại biểu các xã, phường tỉnh Quảng Ninh (Việt Nam) gồm Móng Cái 1, Móng Cái 2, Móng Cái 3 và xã Hải Sơn do đồng chí Hồ Quang Huy, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân phường Móng Cái 1 làm Trưởng đoàn đã tham dự chương trình kỷ niệm 30 năm Ngày thành lập thành phố Đông Hưng, Trung Quốc 29/4 (1996-2026).