Lệnh cấm nhập khẩu dầu mỏ từ Nga: Không dễ tìm tiếng nói chung

Trọng tâm của dự thảo gói trừng phạt mới nhằm vào Moskva mà giới chức Liên minh châu Âu (EU) đang tích cực bàn thảo là lệnh cấm nhập khẩu dầu mỏ từ Nga. Tuy nhiên, “liên minh cờ xanh” vẫn loay hoay tìm tiếng nói chung để thông qua lệnh cấm vận thứ 6 này, bởi mức độ tự chủ về nguồn cung năng lượng của các thành viên rất khác biệt.

Đường ống dẫn khí đốt từ Nga sang châu Âu. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Đường ống dẫn khí đốt từ Nga sang châu Âu. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khác với quyết định ngừng sử dụng than đá của Nga, mà EU nhanh chóng thông qua hồi tháng 4, lệnh trừng phạt nhằm vào ngành dầu mỏ của Nga không dễ áp đặt. Năm 2021, EU chi 5 tỷ euro nhập than đá từ Nga, song phải trả tới 71 tỷ euro để mua dầu mỏ của Moskva. Lệnh cấm nhập khẩu dầu sẽ là một đòn mạnh giáng vào Nga, song với mức độ phụ thuộc và nguồn cung năng lượng của Nga như hiện nay, rõ ràng các thành viên EU không thể thông qua lệnh cấm này trong một sớm một chiều.

Trước thềm cuộc họp ngày 4/5 của các đại sứ 27 nước thành viên EU bàn về nội dung gói trừng phạt thứ 6 nhằm vào Nga, một số nguồn tin ngoại giao tiết lộ, EU còn chia rẽ về kế hoạch cấm nhập khẩu dầu từ Nga. Bản dự thảo gói trừng phạt mới đối với Nga đề xuất các nước thành viên EU thực hiện lệnh ngừng nhập khẩu dầu mỏ từ Nga theo từng bước, trong vòng từ 6 đến 8 tháng. Hungary và Slovakia, hai thành viên EU vốn phụ thuộc gần như 100% nguồn cung dầu thô từ Nga, được phép triển khai lệnh cấm vận chậm hơn vài tháng so với các thành viên còn lại.

Ba Lan tuyên bố sẵn sàng độc lập hoàn toàn khỏi dầu mỏ của Nga và sẽ hỗ trợ các nước cắt nguồn cung cấp nhiên liệu hóa thạch từ Nga. Vacsava hối thúc EU đưa ra một thời điểm cụ thể mà các nước thành viên phải ngừng nhập khẩu dầu của Nga, đồng thời hy vọng lệnh cấm có hiệu lực trước khi kết thúc năm 2022. Ðức cũng tuyên bố ủng hộ lệnh cấm vận từng bước và cho biết, Berlin đã đạt tiến triển lớn trong nỗ lực giảm phụ thuộc năng lượng Nga, với nguồn cung từ Nga hiện chỉ chiếm 12% tổng lượng nhập khẩu dầu thô của Ðức.

Trong khi đó, Slovakia lại cho rằng, nước này cần tới vài năm và phải chi một khoản lớn mới có thể thực hiện được lệnh cấm. Nhà máy lọc dầu của Slovakia được thiết kế chỉ để xử lý dầu từ Nga và nếu muốn cấm vận thì phải điều chỉnh hoặc thay thế gần như hoàn toàn hệ thống để nhập dầu từ nhà cung cấp khác. Là một trong số quốc gia EU phụ thuộc nhiều vào năng lượng Nga, Hungary cũng cho biết, nước này hiện không có lựa chọn khác và sẽ phải chi rất nhiều tiền cho nhiên liệu nếu không có nguồn cung từ Nga. Theo một số nguồn tin, Bulgaria và Séc cũng có thể tìm cách né tránh áp đặt các biện pháp trừng phạt ngành dầu mỏ của Nga.

Trong khi EU nỗ lực thống nhất về lệnh trừng phạt nhằm vào dầu mỏ của Nga, trên truyền thông lại xuất hiện nhiều hơn các cảnh báo về nguy cơ giá năng lượng thế giới leo thang, tác động tiêu cực đến các nền kinh tế, trong đó có các thành viên EU. Theo kết quả khảo sát do Ngân hàng Tái thiết Ðức (KfW) công bố ngày 3/5, khoảng một nửa số đô thị ở Ðức, nền kinh tế lớn nhất châu Âu, đang gặp khó khăn liên quan giá năng lượng tăng.

Thủ tướng Italia Mario Draghi (M.Ðra-ghi) kêu gọi EU hành động để giải quyết vấn đề giá năng lượng ngày càng tăng, nhấn mạnh rằng khối cần có các giải pháp về mặt cấu trúc. Nhà lãnh đạo Italia thậm chí còn cho rằng, các nước châu Âu đang trong vòng xoáy của một cuộc khủng hoảng đa chiều, gồm an ninh, nhân đạo, năng lượng và kinh tế.

Ba Lan đã phải nhận sự hỗ trợ từ Ðức và Bulgaria cần tới sự trợ giúp của Hy Lạp, sau khi Tập đoàn năng lượng Gazprom của Nga cắt nguồn cung khí đốt hồi tuần trước, với cáo buộc hai nước trên không thanh toán các hợp đồng bằng ruble theo yêu cầu của Nga. Tuy nhiên, những phương án hỗ trợ như vậy chỉ được coi là tạm thời. Rõ ràng, EU cần tiếp tục tính đến các biện pháp mang tính hệ thống và dài hạn để giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung năng lượng của Nga, bởi 30% lượng dầu mỏ tiêu thụ tại khối vẫn được nhập từ Nga.

Có thể bạn quan tâm

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hạ nhiệt cơn sốt dầu mỏ

Xung đột leo thang ở Trung Đông đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng, giá dầu tăng không ngừng còn nguồn cung bị co hẹp. Trong bối cảnh đó, nhiều quốc gia gấp rút xả kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt cơn sốt “vàng đen”.

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.