Thành phố Biên Hòa, thu hút đông đảo lao động nhập cư sinh sống và làm việc. Tốc độ tăng dân số cơ học nhanh đến mức có nơi được gọi là “siêu phường”. Thực trạng này kéo theo hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội không theo kịp nhu cầu, ảnh hưởng đến chất lượng đời sống người dân.
Tình trạng xây dựng tự phát gây khó khăn cho công tác quản lý đất đai, quy hoạch, trật tự xây dựng. Thực hiện chỉ đạo của Bí thư Tỉnh ủy Ðồng Nai về việc khắc phục, giải quyết căn bản vấn đề này, địa phương triển khai tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm”.
Thực trạng quản lý đô thị
Công tác quản lý nhà nước ở cấp cơ sở không theo kịp sự phát triển tự phát, dẫn đến mất kiểm soát, khiến các phường Trảng Dài, Long Bình, Long Bình Tân trở thành “điểm nóng” về xây dựng trái phép, quản lý đất đai. Tại “siêu phường” Trảng Dài hiện tập trung tới hơn 120.000 người dân sinh sống, tăng gấp 13 lần trong 30 năm qua.
Vào những năm 2000, việc tách thửa từ đất nông nghiệp diễn ra ồ ạt, dẫn đến số thửa đất lên tới gần 28.000. Trong đó, 20.000 thửa đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (12.000 thửa là đất nông nghiệp, 8.000 thửa đã chuyển đổi mục đích sử dụng đất), còn 8.000 thửa chưa được cấp giấy chứng nhận.
Cùng với hoạt động mua bán đất sôi động (nhiều trường hợp giao dịch bằng giấy viết tay), việc xây nhà cũng diễn ra rầm rộ. Theo thống kê của Ủy ban nhân dân phường Trảng Dài, có hơn 30.000 căn nhà xây trái phép, không phép trên đất nông nghiệp (hơn 73%) trong tổng số 41.000 công trình.
Ðáng nói, nhiều ý tưởng quy hoạch không thể thực hiện được, một số dự án thiết yếu về giáo dục, y tế, công viên, đường giao thông đã điều chỉnh nhiều lần, thậm chí phải “xóa sổ” trên bản đồ địa chính phường.
Phát triển thiếu kiểm soát không theo quy hoạch kéo theo hệ lụy: Ðường phố ùn tắc, ngập nước xảy ra thường xuyên; trường học luôn quá tải, đó cũng là những bất cập tại hai phường Long Bình và Long Bình Tân. Diện mạo cảnh quan chung bị ảnh hưởng, quỹ đất công bị thu hẹp, khiến Biên Hòa khó hiện thực hóa các tiêu chí đô thị loại I.
Quyết định hợp lòng dân
Tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Biên Hòa, đồng chí Vũ Hồng Văn, Bí thư Tỉnh ủy Ðồng Nai chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thành phố phối hợp với Ban Chỉ đạo của tỉnh đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch phân khu, rà soát quy hoạch xây dựng, quy hoạch đất đai tại phường Trảng Dài bảo đảm tính đồng bộ, khoa học, khả thi, hiệu quả.
Ban Thường vụ Thành ủy Biên Hòa đã ban hành kế hoạch về tăng cường công tác quản lý đất đai quy hoạch, trật tự xây dựng trên địa bàn phường Trảng Dài. Ủy ban nhân dân thành phố đã xây dựng riêng một chương trình hành động.
Theo đó, ràng buộc các mốc thời gian cụ thể trong tăng cường quản lý đất đai, quy hoạch, xây dựng; phân công trách nhiệm một số cá nhân ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy phụ trách, đôn đốc, báo cáo tiến độ cải thiện theo từng tuần.
Ðồng chí Nguyễn Thành Dân, Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Trảng Dài cho biết: Ðịa phương đã huy động cán bộ địa chính, trật tự đô thị, môi trường và các khu phố khảo sát hiện trạng công trình xây dựng để phân loại. Với những trường hợp đủ điều kiện cấp giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất theo Luật Ðất đai năm 2024, phường hướng dẫn các hộ dân, cung cấp giấy tờ liên quan và bàn giao hồ sơ cho các đơn vị cấp thành phố.
Ghi nhận những ngày gần đây, hàng trăm người dân đã trực tiếp đến đăng ký, kê khai nguồn gốc đất, thời điểm xây dựng nhà phục vụ việc cấp giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất. “Tôi mong sớm được cấp sổ đỏ để sớm ổn định cuộc sống. Tôi đã chờ đợi từ lâu nhưng bây giờ mới có cơ hội thực hiện”, ông Nguyễn Duy Thuấn, Khu phố 4B, phường Trảng Dài phấn khởi bày tỏ.
Từ thành công bước đầu ở phường Trảng Dài, quán triệt kết luận chỉ đạo của đồng chí Bí thư Tỉnh ủy về khắc phục những hạn chế trong quản lý sử dụng đất đai, trật tự xây dựng, rà soát lại quy hoạch xây dựng tại các phân khu, Ban Thường vụ Thành ủy Biên Hòa đã xây dựng kế hoạch áp dụng cho các phường Long Bình và Long Bình Tân.
Nội dung nêu rõ, tập trung hoàn thành cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các hộ gia đình, cá nhân đủ điều kiện theo quy định pháp luật đạt tỷ lệ 100% trong năm 2025.
Các trường hợp phát sinh vướng mắc được rà soát, báo cáo, đề xuất để cấp có thẩm quyền cho chủ trương giải quyết, làm cơ sở thực hiện. Kế hoạch cũng vạch ra lộ trình hoàn chỉnh việc lập quy hoạch chung, quy hoạch phân khu trên địa bàn hai phường nêu trên vào tháng 9/2025.
Ðồng chí Hồ Văn Nam, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thành ủy Biên Hòa cho biết: Ðịa phương hướng đến mục đích đẩy nhanh tiến trình quy hoạch chung đô thị, quy hoạch các phân khu giai đoạn mới, phục vụ sự thụ hưởng của người dân, bảo đảm an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội.
Trước mắt, địa phương đẩy nhanh công tác quy hoạch, quản lý sử dụng đất đai, xây dựng góp phần thực hiện tốt khâu đột phá huy động nguồn lực đầu tư xây dựng các dự án kết cấu hạ tầng giao thông kết nối đồng bộ, chỉnh trang đô thị. Ðồng thời, rà soát các khu đất công để chính quyền đẩy mạnh kêu gọi đầu tư xây dựng các khu tái định cư, nhà ở xã hội, công trình phúc lợi xã hội vốn đang là nhu cầu cấp bách phục vụ cư dân tại chỗ.
