Kinh tế thế giới: Kỳ vọng về kịch bản tươi sáng

Mỹ từng bước kiềm chế được đà tăng của lạm phát, kinh tế Trung Quốc khởi sắc ngay từ đầu năm, trong khi Eurozone tránh được suy thoái… Các chuyên gia kinh tế chỉ ra hàng loạt yếu tố tích cực, được dự báo góp phần tạo nên một kịch bản tươi sáng hơn với kinh tế thế giới trong năm 2023.
Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Trong báo cáo Triển vọng Kinh tế thế giới vừa công bố, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã điều chỉnh dự báo về triển vọng tăng trưởng của kinh tế toàn cầu theo hướng tăng nhẹ. Theo đó, tăng trưởng toàn cầu vẫn được dự báo giảm từ mức 3,4% trong năm 2022, xuống 2,9% trong năm 2023. Tuy nhiên, mức dự báo mới này cao hơn so mức dự báo 2,7% được IMF đưa ra hồi tháng 10/2022 kèm theo cảnh báo về nguy cơ thế giới có thể rơi vào suy thoái.

Dấu hiệu khởi sắc của Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới được đánh giá là “cú huých” quan trọng đối với kinh tế toàn cầu trong năm 2023. Những dòng người xếp hàng dài bên ngoài các nhà hàng, các toa tàu điện ngầm đông đúc, các nhà máy hoạt động với công suất tối đa… là những dấu hiệu cho thấy kinh tế Trung Quốc dần thoát khỏi “bóng đen Covid-19”.

Theo Bloomberg Economics, lĩnh vực sản xuất và dịch vụ của Trung Quốc đều tăng trưởng trong tháng đầu năm 2023 và là lần tăng đầu tiên trong 4 tháng qua.

Các trung tâm kinh tế lớn của Trung Quốc, như Quảng Đông, Chiết Giang, Sơn Đông và Tứ Xuyên, đều đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2023 trên 5%. Chính phủ Trung Quốc hối thúc các nỗ lực thúc đẩy hồi phục kinh tế ổn định ngay từ đầu năm, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết tạo điều kiện để nhanh chóng nối lại hoạt động sản xuất, kinh doanh sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán.

Tăng trưởng toàn cầu vẫn được dự báo giảm từ mức 3,4% trong năm 2022, xuống 2,9% trong năm 2023.

Bloomberg dự báo, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới sẽ tăng tốc từ 3% năm 2022, lên 5,8% năm 2023. IMF điều chỉnh mạnh triển vọng tăng trưởng kinh tế Trung Quốc trong năm 2023, theo đó GDP của Trung Quốc sẽ tăng trưởng 5,2%, cao hơn so với mức 4,4% dự báo hồi tháng 10/2022.

Trong khi đó, Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) đã tránh được một cuộc suy thoái trong mùa đông này, sau khi ghi nhận mức tăng trưởng 0,1% trong quý IV/2022. Con số này thấp hơn mức tăng trưởng 0,3% trong quý trước đó, song vẫn tích cực hơn so mức dự báo tăng trưởng âm mà các chuyên gia kinh tế đưa ra trước đó, trong bối cảnh tác động từ cuộc xung đột tại Ukraine khiến giá năng lượng leo thang và lạm phát liên tục tăng cao kỷ lục.

Oxford Economics nhận định, nhìn chung Eurozone đã vượt qua giai đoạn tồi tệ nhất, cả về lạm phát và hoạt động sản xuất.

Hoạt động sản xuất tại châu Âu đang cho thấy những dấu hiệu phục hồi. Đức, nền kinh tế lớn nhất châu Âu, đã khởi động năm 2023 với triển vọng sáng hơn, dù nhu cầu chưa cao, nhưng lạm phát đã hạ nhiệt và các vấn đề chuỗi cung ứng đã giảm nhẹ. Hoạt động sản xuất tại Pháp, nền kinh tế lớn thứ hai của Eurozone, tăng trưởng trở lại dù chưa mạnh.

Kinh tế Pháp trong quý IV/2022 tăng trưởng 0,1%, thấp hơn mức tăng 0,2% trong quý trước đó, nhưng vẫn cao hơn mức dự báo là 0%.

Anh là nền kinh tế phát triển lớn duy nhất mà IMF dự đoán suy thoái trong năm nay.

Tờ New York Times (Mỹ) đánh giá, lĩnh vực ngoại thương của Nga phần lớn đã quay trở lại mức trước khi cuộc xung đột ở Ukraine nổ ra hồi tháng 2/2022 và nền kinh tế Nga nhìn chung đã chứng tỏ khả năng phục hồi tốt hơn dự đoán.

Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng đánh giá tình hình kinh tế nước này ổn định, với những chỉ số đạt được không chỉ tốt hơn dự báo, mà còn vượt kỳ vọng. Tỷ lệ thất nghiệp tại Nga đang ở mức thấp kỷ lục, lạm phát cũng thấp hơn dự báo và có xu hướng giảm.

Tuy nhiên, rủi ro với kinh tế toàn cầu vẫn nhiều. Hoạt động sản xuất trên toàn châu Âu và châu Á có dấu hiệu thu hẹp trở lại trong tháng 1, phản ánh tiến trình phục hồi kinh tế toàn cầu chưa thực sự bền vững. Lạm phát tại Eurozone hạ nhiệt, song tâm lý lạc quan chưa nhiều vì giá cả nhìn chung vẫn tăng.

Anh là nền kinh tế phát triển lớn duy nhất mà IMF dự đoán suy thoái trong năm nay. Kinh tế châu Á vẫn chịu áp lực lớn và “cú huých” từ việc Trung Quốc mở cửa trở lại chưa lan tỏa rộng. Trong lộ trình phục hồi kinh tế, châu Á đang rất cần một động cơ tăng trưởng mới.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.