Hướng dẫn xác định, lập danh sách đối tượng tham gia bảo hiểm y tế do Bộ Nội vụ quản lý

Bộ Nội vụ hướng dẫn xác định, lập danh sách đối tượng tham gia bảo hiểm y tế thuộc phạm vi quản lý nhà nước của cơ quan này, trong đó có một số nhóm người có công với cách mạng.

Bệnh viện Đông Đô khám sức khỏe miễn phí dành cho thương binh, bệnh binh, thân nhân gia đình liệt sĩ và người có công với cách mạng, tháng 7/2026. (Ảnh: minh họa nhandan.vn)
Bệnh viện Đông Đô khám sức khỏe miễn phí dành cho thương binh, bệnh binh, thân nhân gia đình liệt sĩ và người có công với cách mạng, tháng 7/2026. (Ảnh: minh họa nhandan.vn)

Các nhóm người có công được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế

Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư số 28/2026/TT-BNV hướng dẫn xác định, lập danh sách đối tượng tham gia bảo hiểm y tế thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ. Văn bản có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2027.

Theo đó, Thông tư quy định chi tiết các nhóm đối tượng thuộc diện được ngân sách nhà nước đóng bảo hiểm y tế gồm: người có công với cách mạng; thân nhân của người có công với cách mạng; người phục vụ người có công với cách mạng sống ở gia đình; cựu chiến binh; thanh niên xung phong; và người đang sinh sống tại xã đảo, đặc khu,… Trong đó, nhóm cựu chiến binh bao gồm người tham gia kháng chiến từ ngày 30/4/1975 trở về trước, cùng người tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc, làm nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia, giúp bạn Lào sau ngày 30/4/1975.

Thông tư nêu rõ một số nguyên tắc. Cụ thể là: Mỗi người chỉ được xác lập một thông tin đối tượng tham gia bảo hiểm y tế; người thuộc nhiều đối tượng thì lập danh sách theo đối tượng có mức hưởng bảo hiểm y tế cao nhất; việc xác định phải căn cứ giấy tờ, hồ sơ do cơ quan có thẩm quyền cấp; trước khi phê duyệt danh sách phải kiểm tra, đối chiếu thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Đối với đối tượng đang sống tại cộng đồng, Ủy ban nhân dân cấp xã lập danh sách. Với đối tượng được nuôi dưỡng thường xuyên trong các cơ sở nuôi dưỡng, điều dưỡng thương binh, người có công với cách mạng, cơ sở trợ giúp xã hội, danh sách do chính cơ sở nuôi dưỡng lập.

Quy trình đơn giản, ứng dụng công nghệ thông tin khi lập danh sách

Với người sống tại cộng đồng, cá nhân lập tờ khai, nộp trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính đến Trung tâm Phục vụ hành chính công thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã nơi thường trú, hoặc nộp hồ sơ trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Ủy ban nhân dân cấp xã rà soát, thống kê, lập danh sách, phê duyệt và chuyển dữ liệu điện tử cho cơ quan bảo hiểm xã hội cơ sở để cấp thẻ bảo hiểm y tế.

Đáng chú ý, trường hợp thông tin của đối tượng đã được cập nhật, xác thực trên cơ sở dữ liệu chuyên ngành về người có công, cơ sở dữ liệu bảo hiểm xã hội hoặc cơ sở dữ liệu quốc gia có kết nối, chia sẻ thì sẽ sử dụng dữ liệu điện tử, không yêu cầu người có công xuất trình lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu.

Khi phát sinh hoặc nhận được hồ sơ làm thay đổi đối tượng (tăng, giảm, thay đổi mức hưởng hoặc thông tin cá nhân), cơ quan lập danh sách có trách nhiệm cập nhật, điều chỉnh dữ liệu và gửi cơ quan bảo hiểm xã hội cơ sở trong thời hạn không quá 5 ngày làm việc để kịp thời điều chỉnh, cấp mới hoặc đổi thẻ bảo hiểm y tế.

Thông tư yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong lập, phê duyệt, gửi, tiếp nhận và quản lý dữ liệu đối tượng tham gia bảo hiểm y tế, bảo đảm thống nhất, đồng bộ, an toàn, hiệu quả và kết nối liên thông. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia quá trình này phải tuân thủ pháp luật về an toàn thông tin mạng, an ninh mạng, bảo vệ bí mật nhà nước và bảo vệ dữ liệu cá nhân; tuyệt đối không được làm lộ, mất, sai lệch hoặc sử dụng dữ liệu cá nhân vào mục đích khác.

Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố chỉ đạo Sở Nội vụ tổ chức triển khai, rà soát, xác định đối tượng, phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội đối chiếu, kiểm tra. Ủy ban nhân dân cấp xã chịu trách nhiệm về tính đầy đủ, chính xác của danh sách, định kỳ hằng tháng rà soát, cập nhật biến động tăng, giảm. Bảo hiểm xã hội Việt Nam chỉ đạo, hướng dẫn nghiệp vụ trong toàn hệ thống về tiếp nhận danh sách, dữ liệu điện tử và cấp thẻ bảo hiểm y tế cho đối tượng theo quy định.

Danh sách, hồ sơ đã được lập, phê duyệt theo Thông tư số 30/2019/TT-BLĐTBXH trước ngày Thông tư này có hiệu lực tiếp tục có giá trị để cấp thẻ bảo hiểm y tế; không yêu cầu người tham gia hoặc cơ sở lập danh sách làm lại thủ tục, trừ trường hợp có thay đổi về thông tin nhân thân, mức hưởng hoặc dừng tham gia theo quy định.

Kể từ ngày Thông tư này có hiệu lực, bãi bỏ Thông tư số 30/2019/TT-BLĐTBXH ngày 26/12/2019 của Bộ trưởng Lao động-Thương binh và Xã hội.

Thông tin từ Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, qua 9 tháng đầu năm, số người tham gia bảo hiểm y tế đạt 98,64 triệu người, tăng 1,4 triệu người so với năm 2025.

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu dự lễ ra quân “Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội-Bưu điện Việt Nam, Chung tay lan tỏa an sinh-Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân”. (Ảnh BTC)

Chung tay lan tỏa an sinh - Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân

Lễ ra quân “Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội-Bưu điện Việt Nam, Chung tay lan tỏa an sinh-Vì mục tiêu bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế toàn dân” đã được phát động nhằm đẩy mạnh phát triển người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế tự đóng trên địa bàn Thủ đô trong những tháng cuối năm 2026.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh VSS)

Nâng cao chất lượng nghiệp vụ lưu trữ của hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam

Hội nghị tập huấn nghiệp vụ lưu trữ trong hệ thống Bảo hiểm xã hội Việt Nam hướng tới nâng cao chất lượng quản lý tài liệu, đẩy nhanh tiến trình số hóa, xây dựng nền tảng lưu trữ điện tử an toàn, tin cậy. Từ đó, góp phần phục vụ hiệu quả công tác quản lý, điều hành và thực hiện nhiệm vụ của hệ thống trong giai đoạn mới.

Từ ngày 1/9, số định danh cá nhân/căn cước công dân thay mã số bảo hiểm xã hội. (Ảnh: nhandan.vn)

Chuyển đổi thành công cho hơn 101 triệu người từ mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân, căn cước công dân

Theo thống kê, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã thực hiện chuyển đổi thành công mã số bảo hiểm xã hội sang số định danh cá nhân/căn cước công dân cho hơn 101,49 triệu người trên phần mềm Thu và quản lý sổ, thẻ, đạt 99,17% tổng số người thuộc phạm vi chuyển đổi...

Quang cảnh buổi làm việc giữa Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội và Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội, tháng 8/2026. (Ảnh HSS)

Thu hồi hơn 396 tỷ đồng tiền chậm đóng, trốn đóng các chế độ bảo hiểm

Đến hết tháng 9/2026, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã ban hành quyết định kiểm tra tại 7.553 đơn vị, yêu cầu truy thu gần 180 tỷ đồng cho 60.710 lao động chưa tham gia hoặc đóng thiếu các chế độ bảo hiểm. Số tiền chậm đóng, trốn đóng thu hồi được trong thời gian kiểm tra là hơn 396 tỷ đồng trên tổng số gần 649 tỷ đồng, đạt hơn 61%.

Sản xuất thiết bị điện công nghệ cao tại Công ty cổ phần Kỹ thuật công nghiệp Á Châu tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc. (Ảnh: nhandan.vn)

Người tham gia nhận sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử như thế nào?

Từ ngày 6/10/2026, Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội cấp sổ bảo hiểm xã hội điện tử cho người tham gia để giải quyết các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp theo quy định. Sau đây là hướng dẫn cụ thể cách nhận và sử dụng sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế điện tử.

Tra cứu thông tin thẻ bảo hiểm y tế bằng căn cước công dân gắn chip được triển khai tại 100% cơ sở khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế ở thành phố Hải Phòng. (Ảnh: THANH NGA)

Đề xuất kéo dài thời gian hỗ trợ 70% mức đóng bảo hiểm y tế lên 72 tháng

Từ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn và yêu cầu đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, Bộ Y tế đang đề xuất sửa đổi, bổ sung 21 khoản thuộc 15 điều của Nghị định số 188/2025/NĐ-CP. Đáng chú ý, Bộ Y tế đề xuất kéo dài thời gian hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng bảo hiểm y tế từ 36 tháng lên 72 tháng với một số đối tượng.

Bảo hiểm xã hội cơ sở Gia Lâm (Hà Nội) truyền thông chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế tại Phiên giao dịch việc làm cụm xã Gia Lâm-Phù Đổng-Thuận An-Bát Tràng năm 2026. (Ảnh: HSS)

Hà Nội xây dựng đơn vị học tập và điểm hỗ trợ kỹ năng số tại bảo hiểm xã hội cơ sở

Một trong những nội dung trọng tâm trong Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026 của Bảo hiểm xã hội Hà Nội là xây dựng mô hình “Đơn vị học tập” và “Điểm hỗ trợ kỹ năng số” tại bảo hiểm xã hội cơ sở. Theo đó, viên chức, người lao động trực tiếp hỗ trợ người dân thực hiện các giao dịch bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế điện tử.

Trạm Y tế xã Hoàng Hoa Thám, tỉnh Hưng Yên khám sức khỏe định kỳ cho học sinh trong xã. (Ảnh: PHẠM HÀ)

Tháo gỡ nhiều vướng mắc về khám sức khỏe miễn phí toàn dân

Bộ Y tế hướng dẫn bác sĩ xem xét nếu tại thời điểm khám sức khỏe định kỳ, các kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh còn giá trị tham khảo cho chẩn đoán thì không chỉ định thực hiện lại nhằm tránh lãng phí... Đồng thời, cho phép khám tại nhà đối với người cao tuổi, người khuyết tật nặng, người bệnh nặng, người nằm một chỗ.

Tài xế lái xe công nghệ hoạt động trên đường phố Hà Nội. (Ảnh: ĐĂNG ANH)

Mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội với lao động nền tảng số

Sự phát triển của kinh tế số đang tạo ra thị trường việc làm mới với hàng triệu người tham gia thông qua các nền tảng vận tải, giao nhận, thương mại điện tử và dịch vụ… Việc mở rộng diện bao phủ bảo hiểm xã hội đối với lao động nền tảng số đang đặt ra những yêu cầu mới về thiết kế chính sách và phương thức tổ chức thực hiện