Hội thảo nhằm tiếp tục nghiên cứu, bổ sung cơ sở khoa học phục vụ quá trình xây dựng hồ sơ trình UNESCO ghi nhận danh nhân Lý Công Uẩn nhân dịp kỷ niệm 1.000 năm Ngày mất của ông (1028-2028).
Hội thảo quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý từ cơ quan quản lý nhà nước, trường đại học, viện nghiên cứu trong nước và quốc tế, cùng đại diện hậu duệ dòng họ Lý tại Hàn Quốc.
Lý Công Uẩn (974-1028), người châu Cổ Pháp, lộ Bắc Giang (nay thuộc thành phố Bắc Ninh), là vị vua sáng lập vương triều Lý, đặt nền móng cho sự phát triển ổn định, độc lập và tự chủ lâu dài của quốc gia Đại Việt. Với tầm nhìn chiến lược thể hiện qua “Chiếu dời đô” năm 1010, ông quyết định dời kinh đô từ Hoa Lư về Thăng Long, mở ra thời kỳ phát triển mới của dân tộc, kiến tạo trung tâm chính trị, kinh tế, văn hóa có sức sống bền vững hơn một thiên niên kỷ.
Tư tưởng quản trị nhân văn, tinh thần khoan thư sức dân, hòa hợp cộng đồng và khoan dung tôn giáo của Đức vua Lý Công Uẩn mang nhiều giá trị phổ quát, phù hợp tinh thần đối thoại văn hóa, hòa bình và phát triển bền vững mà UNESCO hướng tới. Năm 2013, ông được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tôn vinh là một trong 14 vị anh hùng dân tộc tiêu biểu của Việt Nam.
Hội thảo nhận hơn 60 tham luận tiếp cận từ nhiều lĩnh vực: lịch sử, Hán Nôm, văn hóa, văn học, Phật giáo và tín ngưỡng, nghệ thuật, giáo dục, du lịch, bảo tồn và phát huy di sản.
Nội dung tập trung ba nhóm vấn đề chính: Kinh Bắc-Hoa Lư-Thăng Long (quê hương, sự hình thành nền tảng tư tưởng và tầm nhìn chiến lược của Hoàng đế Lý Công Uẩn); tư tưởng quản trị nhân văn và giá trị thời đại của ông; bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với Đức vua Lý Công Uẩn và vương triều Lý trong bối cảnh đương đại.
Trong khuôn khổ hội thảo, Giáo sư, Tiến sĩ Andrew Hardy (Trường Viễn Đông Bác cổ Pháp - EFEO), nhà sử học chuyên sâu về lịch sử Việt Nam, di cư, vùng biên và quan hệ liên tộc, đã trình bày tham luận nhấn mạnh tầm nhìn chiến lược của Lý Công Uẩn trong việc lựa chọn và xây dựng Thăng Long thành trung tâm chính trị-văn hóa bền vững.
Ông phân tích quyết định dời đô năm 1010 không chỉ là bước chuyển địa lý mà còn là sự kiến tạo không gian quyền lực mới, gắn liền với quá trình củng cố bản sắc Đại Việt, mở rộng ảnh hưởng và hội nhập trong bối cảnh Đông Á đầu thế kỷ XI. Giáo sư Hardy nhấn mạnh giá trị phổ quát của tư tưởng “lấy dân làm gốc” và khoan dung văn hóa của Lý Thái Tổ, những yếu tố vẫn còn nguyên tính thời sự trong nghiên cứu lịch sử đô thị và quản trị nhà nước ở khu vực.
Ông Lee Hoon (Lý Huân), Chủ tịch Hội đồng dòng họ Lý Hoa Sơn tại Hàn Quốc, hậu duệ của dòng họ Lý thông qua Hoàng thân Lý Long Tường đã chia sẻ về mối liên hệ lịch sử kéo dài gần 800 năm giữa Việt Nam và Hàn Quốc.
Ông Lee Hoon khẳng định, dòng họ Lý Hoa Sơn luôn tự hào về nguồn gốc từ vua Lý Thái Tổ, coi việc giữ gìn truyền thống “Uống nước nhớ nguồn” và thường xuyên về Đình Bảng, Bắc Ninh dự lễ hội Đền Đô là trách nhiệm thiêng liêng.
Tham luận của ông nhấn mạnh, di sản của Lý Công Uẩn không chỉ thuộc về dân tộc Việt Nam, mà còn là cầu nối văn hóa Việt-Hàn, góp phần thúc đẩy giao lưu nhân dân và khẳng định giá trị nhân văn, hòa bình của danh nhân trong cộng đồng quốc tế.
Qua các tham luận, hội thảo góp phần làm rõ hơn tầm vóc, giá trị và ý nghĩa của danh nhân Lý Công Uẩn trong tiến trình lịch sử văn hóa dân tộc Việt Nam, đồng thời đề xuất giải pháp thiết thực nhằm bảo tồn, phát huy và lan tỏa các giá trị gắn với Lý Công Uẩn trong đời sống đương đại.
Hội thảo là diễn đàn khoa học quan trọng, tiếp tục nhận diện và khẳng định tầm vóc lịch sử, tư tưởng trị quốc cùng những giá trị di sản văn hóa của danh nhân Lý Công Uẩn, vị anh hùng dân tộc gắn liền với mốc son Thăng Long nghìn năm văn hiến.
