Hoàn thiện thể chế để kinh tế số bứt phá

Kinh tế số đang trở thành động lực tăng trưởng mới của Việt Nam. Tại diễn đàn “Phát triển kinh tế số: Cơ hội và thách thức trong kỷ nguyên mới” do Báo Kinh tế và Đô thị tổ chức ngày 21/11, các chuyên gia nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng số và thúc đẩy doanh nghiệp tham gia mạnh mẽ vào chuyển đổi số.

Toàn cảnh diễn đàn.
Toàn cảnh diễn đàn.

Trong bối cảnh kinh tế số toàn cầu phát triển nhanh, Việt Nam đứng trước thời cơ lớn nhờ lợi thế dân số trẻ, tỷ lệ sử dụng Internet cao, hạ tầng viễn thông hiện đại và sự quan tâm của Chính phủ. Việc triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW và Quyết định 411/QĐ-TTg đặt mục tiêu kinh tế số đóng góp 20% GDP năm 2025 và 30% năm 2030 là một mục tiêu đầy thách thức nhưng cũng giàu triển vọng.

Tại diễn đàn, các đại biểu phân tích nhiều khía cạnh then chốt của kinh tế số. Theo đó, ở trụ cột công nghệ, ông Nguyễn Phú Tiến, Phó Vụ trưởng Vụ Kinh tế số và Xã hội (Bộ Khoa học và Công nghệ) nhấn mạnh, công nghệ số đang trở thành động lực giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Theo ông, doanh nghiệp và các cơ sở nghiên cứu cần tăng cường hợp tác trong những lĩnh vực nền tảng như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, điện toán đám mây hay Internet vạn vật (IoT) để tạo ra các giải pháp có giá trị ứng dụng cao.

Cùng với đó, thương mại điện tử tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt chuyển đổi số của doanh nghiệp. Ông Nguyễn Hữu Tuấn - Giám đốc Trung tâm Phát triển Thương mại điện tử và Công nghệ số (Bộ Công thương) cho biết, thương mại điện tử đang duy trì tốc độ tăng trưởng mạnh và giúp doanh nghiệp đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa mở rộng thị trường và chuẩn hóa quy trình vận hành.

img-9136.jpg
TS Nguyễn Đức Kiên – Nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội phát biểu tại diễn đàn.

Ở góc độ quản lý nhà nước, Tiến sĩ Nguyễn Đức Kiên – Nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội cho rằng, để tận dụng hiệu quả tiềm năng của kinh tế số, chính quyền đô thị phải đi đầu trong phát triển hạ tầng số, dữ liệu mở và chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới sáng tạo. Ông đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chuẩn hóa giao dịch tài chính, đề xuất các ngân hàng hỗ trợ hộ kinh doanh lắp đặt POS (máy hỗ trợ thanh toán bằng thẻ) và công nhận hóa đơn từ POS như chứng từ hợp lệ.

Theo ông, giao dịch minh bạch sẽ tạo ra nguồn dữ liệu tài chính giá trị - “tài sản số” giúp nâng cao chất lượng hoạch định chính sách, đồng thời hỗ trợ tổ chức tín dụng ứng dụng AI trong chấm điểm tín dụng để mở rộng cơ hội tiếp cận vốn cho người dân và doanh nghiệp.

Trên bình diện hội nhập quốc tế, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thường Lạng - Viện kinh tế quốc tế (Đại học Kinh tế Quốc dân) nhận định kinh tế số đang mở ra không gian phát triển mới cho Việt Nam, hỗ trợ nâng cao sức cạnh tranh, thu hút đầu tư chất lượng cao và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ông cho rằng nền tảng dữ liệu quốc gia và hành lang pháp lý số hoàn chỉnh sẽ là yếu tố quyết định để doanh nghiệp Việt Nam bắt nhịp với các chuẩn mực toàn cầu.

Cùng với yêu cầu hoàn thiện thể chế, thách thức lớn nhất lại xuất phát từ chính cộng đồng doanh nghiệp đặc biệt là khối doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tiến sĩ Mạc Quốc Anh Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hà Nội cho biết phần lớn doanh nghiệp hiện thiếu nguồn lực chuyển đổi số, 62% không đủ ngân sách và 54% không có bộ phận công nghệ thông tin chuyên trách. Cùng lúc, doanh nghiệp phải đáp ứng thêm nhiều yêu cầu mới như hóa đơn điện tử, tiêu chuẩn an ninh mạng, ESG (Môi trường, Xã hội, Quản trị), CBAM (Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon) hay quản trị rủi ro tài chính. Theo ông, doanh nghiệp nhỏ và vừa chỉ có thể bắt kịp tốc độ chuyển đổi khi được hỗ trợ đồng bộ từ chính sách, công nghệ, tài chính tới đào tạo nhân lực - những yếu tố giúp giảm chi phí tuân thủ và nâng cao khả năng thích ứng.

Từ thực tiễn đó, Tiến sĩ Mạc Quốc Anh đề xuất Hà Nội nghiên cứu thành lập Quỹ Hỗ trợ chuyển đổi số với lãi suất ưu đãi 0-3%, đồng thời sớm triển khai cơ chế sandbox cho AI, Fintech (công nghệ tài chính) và Blockchain để tạo không gian thử nghiệm an toàn, giảm rủi ro pháp lý và rút ngắn thời gian thương mại hóa sản phẩm. Ông cũng nhấn mạnh việc hoàn thiện pháp lý về tài sản số, dữ liệu số, định danh điện tử thống nhất và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ sẽ tạo nền tảng thúc đẩy đổi mới sáng tạo; cùng với đó, cơ chế cho phép doanh nghiệp khai thác dữ liệu công từ giao thông, quy hoạch đến giáo dục sẽ mở ra cơ hội hình thành các sản phẩm số mới.

Từ góc nhìn doanh nghiệp công nghệ, các đại điện từ Dolphin, Sapo, NetSpace, IGNITE, NextFarm và Sorimachi Việt Nam chia sẻ nhiều kinh nghiệm trong số hóa quy trình, quản trị doanh nghiệp, phát triển hệ sinh thái thương mại điện tử và ứng dụng công nghệ vào nông nghiệp-logistics.

Bà Nguyễn Thị Minh Khuê - Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị Sapo, cho biết hệ sinh thái thương mại điện tử chỉ phát triển khi doanh nghiệp sở hữu dữ liệu đồng bộ và thực hiện được quản trị số từ kho vận, bán hàng đến chăm sóc khách hàng....

Những chia sẻ này cho thấy kinh tế số đang mở ra không gian sáng tạo rộng lớn, nhưng điều kiện tiên quyết vẫn là hạ tầng dữ liệu và tài chính số đủ mạnh để doanh nghiệp yên tâm triển khai chuyển đổi.

Tại diễn đàn nhiều chuyên gia đều có chung nhận định việc hoàn thiện pháp lý số, phát triển hạ tầng tài chính số, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực được coi là các yếu tố then chốt để Việt Nam tận dụng hiệu quả cơ hội của kỷ nguyên số.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho ý kiến chỉ đạo họp Thường trực Chính phủ về một số nội dung quan trọng. (Ảnh: Trần Hải)

Xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng trên cơ sở các công cụ, cơ chế đã được cấp có thẩm quyền cho phép

Hoàn thành xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng còn lại trên cơ sở các công cụ, cơ chế đã được cấp có thẩm quyền cho phép, nếu phát sinh vướng mắc thì tiếp tục báo cáo, đề xuất, phát huy cao nhất tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, nhất là người đứng đầu.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 16/3: Vàng miếng, vàng nhẫn trong nước đồng loạt tăng ngược chiều thế giới

Giá vàng thế giới hôm nay (16/3) giảm xuống giao dịch dưới mốc 5.000 USD/ounce trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và giá kim loại quý chịu áp lực điều chỉnh sau khi liên tiếp lập kỷ lục mới thời gian qua. Trong nước, giá vàng miếng, vàng nhẫn bất ngờ tăng ngược chiều thế giới, bán ra ở mức 183,1 triệu đồng/lượng.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 16/3: Cổ phiếu bất động sản tỏa sáng, VN-Index thu hẹp đà giảm

Phiên giao dịch ngày 16/3, áp lực bán lan rộng, đặc biệt ở nhóm dầu khí, ngay từ đầu phiên khiến thị trường chứng khoán Việt Nam chìm trong sắc đỏ. Về cuối phiên, nhờ lực kéo từ nhóm cổ phiếu bất động sản gồm NVL, NLG ,VHM, VRE..., VN-Index thu hẹp biên độ giảm, chỉ mất 3,03 điểm (-0,18%), xuống mức 1.693,21 điểm.

Mô hình khởi nghiệp sản xuất các sản phẩm từ nhung hươu của anh Nguyễn Khắc Huân (tỉnh Hà Tĩnh).

Mở lối đi bền vững cho nông sản Việt

Thay vì bôn ba ở các thành phố lớn, làm giàu bằng những công việc liên quan các công nghệ cao siêu..., nhiều bạn trẻ người Hà Tĩnh đã lựa chọn trở về quê hương, bắt đầu hành trình khởi nghiệp từ chính những nông sản gắn bó bao đời nay với đời sống của người nông dân.

Công nhân Nhà máy Vietfoods (Khu công nghiệp Hapro, Hà Nội) trong xưởng sản xuất.

Chủ động các giải pháp ổn định nguồn nhân lực

Dịp sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán thường được xem là giai đoạn nhạy cảm của thị trường lao động, khi nhiều người cân nhắc thay đổi công việc. Sự dịch chuyển này cần những giải pháp lâu dài để không tạo ra khoảng trống nhân lực trong doanh nghiệp, tác động đến tiến độ sản xuất và kế hoạch kinh doanh đã đề ra.

(Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Giá vàng giảm tuần thứ hai liên tiếp, người mua vàng từ đỉnh lỗ hơn 11 triệu đồng/lượng chỉ sau gần nửa tháng

Tuần này, giá vàng thế giới không có biến động quá lớn, kết thúc tuần giao dịch quanh mức 5.017 USD/ounce. Các chuyên gia cho rằng giá vàng có thể tăng hoặc đi ngang trong tuần tới. Trong nước, giá vàng ghi nhận tuần giảm giá thứ hai liên tiếp; giá vàng miếng SJC kết thúc tuần bán ra ở mức 182,6 triệu đồng/lượng.

Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh (mũ cối, ngoài cùng bên phải) kiểm tra tiến độ thi công dự án đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành-Dầu Giây.

Giảm áp lực về nhiên liệu, vật liệu tại các công trình hạ tầng trọng điểm

Xung đột quân sự tại Trung Đông đang tạo ra áp lực chưa từng có đối với nhiều dự án hạ tầng giao thông về nhiên liệu và vật liệu xây dựng. Trong bối cảnh chi phí leo thang và nguồn cung nhiên liệu gián đoạn, các doanh nghiệp thi công đang xoay xở mọi cách nhằm duy trì hoạt động công trường và hạn chế tác động đến tiến độ dự án.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới.

Xăng sinh học E10 - nguồn nguyên liệu và chuỗi cung ứng năng lượng mới

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động khó lường, yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng trở thành một ưu tiên chiến lược đối với nhiều quốc gia. Bên cạnh việc đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu hóa thạch, phát triển nhiên liệu sinh học đang được xem là một hướng đi quan trọng nhằm giảm dần sự phụ thuộc vào xăng dầu.

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Chi tiêu cho công nghệ: Cần một công cụ quản trị thông minh

Sự kết hợp giữa công nghệ, tài chính và bán lẻ đang mở ra nhiều mô hình tiêu dùng mới. Với những người trẻ, việc lựa chọn các công cụ thanh toán phù hợp giúp quá trình mua sắm trở nên thuận tiện hơn, góp phần hình thành thói quen quản lý tài chính cá nhân bài bản và bền vững trong dài hạn.

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

[Video] Giá nhiên liệu tăng tác động mạnh tới vận tải và xây dựng

Bộ Xây dựng vừa có báo cáo đánh giá tác động của biến động giá nhiên liệu đối với các lĩnh vực vận tải và đầu tư xây dựng. Diễn biến căng thẳng của xung đột quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu thô và các sản phẩm xăng dầu thế giới biến động, kéo theo chi phí vận tải và sản xuất, kinh doanh gia tăng.

Ảnh minh họa.

Giá vàng ngày 14/3: Vàng miếng, vàng nhẫn tiếp đà "lao dốc", giảm thêm 2,2 triệu đồng/lượng

Giá vàng thế giới hôm nay, 14/3, tiếp tục giảm trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lo ngại lạm phát gia tăng, giao dịch ở mức 5.017,7 USD/ounce. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC đồng loạt giảm theo giá thế giới, niêm yết lần lượt ở mức 182,6 triệu đồng/lượng và 182,3 triệu đồng/lượng.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. (Ảnh: Thành Đạt)

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tháo gỡ "nút thắt" trong công tác quy hoạch

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 70/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Quy hoạch. Với nhiều điểm mới, Nghị định được kỳ vọng sẽ hoàn thiện cơ sở pháp lý, tháo gỡ các bất cập thực tiễn trong quy hoạch, nhằm thúc đẩy triển khai các dự án, góp phần phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong giai đoạn mới.