Hiểu đúng về trí tuệ nhân tạo

AI là công nghệ giúp máy tính trở nên thông minh hơn, có khả năng làm những việc mà trước đây chỉ con người mới làm được, như hiểu ngôn ngữ, nhận diện hình ảnh, dự đoán xu hướng hay sáng tạo ra nội dung mới...

Hỏi: Trí tuệ nhân tạo (AI) là gì?

Đáp: Trí tuệ nhân tạo (AI) là công nghệ cho phép máy tính hoặc thiết bị điện tử có thể “học”, “phân tích” và “đưa ra quyết định” dựa trên dữ liệu, mô phỏng cách con người suy nghĩ, nhưng theo cách riêng của máy móc.

Bạn có thể tưởng tượng AI như một bộ não điện tử được lập trình để xử lý thông tin, phân tích dữ liệu và thực hiện các nhiệm vụ thông minh. Tuy nhiên, AI không nhất thiết phải là những robot giống như trong phim khoa học viễn tưởng mà bạn thường thấy.

Thực tế, AI có thể chỉ là phần mềm chạy trên điện thoại, máy tính hoặc các thiết bị thông minh mà bạn sử dụng hằng ngày. Thí dụ, khi bạn trò chuyện với trợ lý ảo như Siri hay Google Assistant, hoặc khi Facebook tự động gợi ý bạn bè, đó chính là AI đang làm việc.

Để hoạt động hiệu quả, AI cần được cung cấp một lượng lớn dữ liệu để “học”. Ông Phan Phú Thuận, chuyên gia An ninh mạng, FPT Smart Cloud- thành viên Tập đoàn FPT nêu thí dụ: “Nếu muốn AI nhận diện khuôn mặt, nó sẽ được “dạy” bằng hàng nghìn bức ảnh khuôn mặt khác nhau.

Sau khi có dữ liệu, AI sẽ sử dụng các thuật toán - giống như những công thức toán học phức tạp - để phân tích, tìm ra các mẫu, quy luật hoặc mối liên hệ trong dữ liệu đó. Quá trình này gọi là “học máy” (Machine Learning). Càng được cung cấp nhiều dữ liệu và được huấn luyện kỹ lưỡng, AI càng trở nên thông minh và chính xác hơn.

Hay chúng ta cũng có thể hình dung AI hoạt động giống như việc bạn dạy một đứa trẻ nhận biết trái táo và trái cam. Bạn cho bé xem nhiều hình ảnh của hai loại quả này và giải thích đặc điểm từng loại. Dần dần, bé sẽ biết phân biệt và gọi đúng tên từng loại quả khi nhìn thấy”.

Có thể thấy, AI là công nghệ giúp máy tính trở nên thông minh hơn, có khả năng làm những việc mà trước đây chỉ con người mới làm được, như hiểu ngôn ngữ, nhận diện hình ảnh, dự đoán xu hướng hay sáng tạo ra nội dung mới...

Hỏi: Chúng ta thường nghe nói về AI tạo sinh (Generative AI), tác nhân AI (AI Agent) và siêu trí tuệ nhân tạo (Artificial General Intelligence-AGI), đây là ba thuật ngữ quan trọng trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Vậy cần hiểu như thế nào cho đúng và dễ hình dung về các khái niệm này?

Đáp: AI tạo sinh (Generative AI) là loại trí tuệ nhân tạo có khả năng tạo ra nội dung mới như văn bản, hình ảnh, âm nhạc hoặc video dựa trên dữ liệu mà nó đã học. Bạn có thể hình dung nó như một “nghệ sĩ kỹ thuật số”, có khả năng sáng tạo ra những tác phẩm mới từ những gì đã biết.

Thí dụ, ChatGPT có thể viết bài, trả lời câu hỏi hoặc sáng tác thơ; Midjourney có thể tạo ra hình ảnh nghệ thuật từ mô tả bằng văn bản. AI tạo sinh hiện đang được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực sáng tạo và truyền thông.

Tác nhân AI (AI Agent) là các chương trình hoặc hệ thống AI được thiết kế để tự động thực hiện các nhiệm vụ hoặc tương tác với môi trường chung quanh nhằm đạt được mục tiêu nhất định. Thí dụ như chatbot trả lời khách hàng, hay phần mềm giúp bạn sắp xếp email. Có thể xem AI Agent như những “trợ lý thông minh” giúp con người xử lý các công việc lặp đi lặp lại hoặc cần phản ứng nhanh.

Siêu trí tuệ nhân tạo (Artificial General Intelligence- AGI), là khái niệm về một loại AI có khả năng học hỏi, hiểu và thực hiện được tất cả các công việc trí tuệ mà con người có thể làm - với mức độ linh hoạt và sáng tạo tương đương hoặc vượt trội con người. AGI được ví như “bộ não toàn năng” trong tương lai. AGI vẫn đang là mục tiêu dài hạn trong nghiên cứu, bởi phần lớn các hệ thống AI hiện tại thường có thể giải quyết tốt những nhiệm vụ cụ thể, chưa đạt đến mức tư duy tổng quát như con người.

Có thể khái quát hệ sinh thái AI như một đội ngũ đa năng: “nghệ sĩ” (Generative AI) tạo ra nội dung sáng tạo, “trợ lý thông minh” (AI Agent) hỗ trợ xử lý công việc hằng ngày và “bộ não toàn năng” trong tương lai (AGI) có thể làm được mọi việc như con người. Rõ ràng, sự phát triển mạnh mẽ và ngày càng hữu dụng của công nghệ AI đã đặt ra câu hỏi: Liệu con người có bị thất nghiệp khi AI có khả năng thay thế con người trong nhiều công việc? Theo ông Nguyễn Tử Quảng, Chủ tịch Ủy ban Đạo đức AI thuộc VINASA: “Trí tuệ nhân tạo là một loại máy móc, do con người tạo ra để phục vụ chính mình.

Trí tuệ nhân tạo là một phần của trí tuệ con người. Máy móc hay trí tuệ nhân tạo không hề khiến cho quá trình tiến hóa của con người dừng lại. Ngược lại, xã hội chắc chắn sẽ phát triển hơn nữa”

Có thể bạn quan tâm

Một “thế trận lòng dân” vững chắc sẽ là “lá chắn” tư tưởng trên mặt trận không gian mạng.

“Lá chắn” tư tưởng trên mặt trận không gian mạng

Trong dòng chảy của lịch sử và đời sống xã hội, “sự thật” luôn là nền tảng tối cao quyết định nhận thức, dẫn dắt niềm tin và định hình hành động của quần chúng nhân dân. Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên mà sự bùng nổ thông tin đang bị các thế lực đen tối lợi dụng để làm mờ ranh giới giữa cái thật và cái giả.

Hình thức tuyên truyền bằng phương pháp sân khấu hóa đã giúp người dân dễ dàng nắm bắt các quy định của pháp luật.

Người dân biên giới Y Tý hào hứng học tập, nâng cao kỹ năng số và kiến thức pháp luật

Hơn 1.000 cán bộ, công chức và người dân tại xã Y Tý (Lào Cai) vừa tham gia chương trình tuyên truyền pháp luật và phổ biến kiến thức khoa học do Bộ đội Biên phòng tỉnh phối hợp với các sở, ngành tổ chức. Chương trình nhằm nâng cao nhận thức pháp luật, đồng thời trang bị những kỹ năng phục vụ đời sống và sản xuất cho người dân.

Nhận diện thủ đoạn lừa đảo “sở hữu kỳ nghỉ”

Nhận diện thủ đoạn lừa đảo “sở hữu kỳ nghỉ”

Nhiều người dân đã trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo liên quan đến “sở hữu kỳ nghỉ” (timeshare) với số tiền thiệt hại từ vài chục triệu đến hàng tỷ đồng. Núp bóng các sản phẩm nghỉ dưỡng cao cấp hoặc cơ hội đầu tư sinh lời, nhiều đối tượng đã dựng nên các kịch bản tinh vi để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của khách hàng.

Hợp tác xã Đan Hoài (xã Đan Phượng, Hà Nội) tiên phong trong lĩnh vực sản xuất hoa lan hồ điệp ứng dụng công nghệ cao. (Ảnh: Giang Sơn)

Động lực trung tâm thúc đẩy tăng trưởng

Những năm gần đây, nhiều chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước khẳng định chuyển đổi căn bản từ mô hình phát triển truyền thống sang mô hình phát triển bền vững dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Gạch đất không nung, lời giải xanh cho bài toán nhà ở vùng cao.

Gạch đất không nung, lời giải xanh cho bài toán nhà ở vùng cao

Trên hành trình hướng tới phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, xây dựng được xem là lĩnh vực then chốt cần chuyển đổi mạnh mẽ. Không chỉ quy mô tiêu thụ tài nguyên khổng lồ, mà còn bởi lượng phát thải chiếm tỷ trọng lớn. Những nghiên cứu về vật liệu xây dựng xanh không còn là lựa chọn, mà đã trở thành yêu cầu tất yếu.

Người dân trải nghiệm hệ thống “Trợ lý số Công an Long Thành” tích hợp trực tiếp trên website công vụ.

Hiệu quả từ mô hình “Câu lạc bộ AI trợ lý số” tại Long Thành

Với sân bay Long Thành và ở trung tâm kết nối phía nam nên phường Long Thành được xem là một trong những nơi phát triển sôi động nhất của Đồng Nai và cả nước. Kéo theo đó lượng giải quyết thủ tục hành chính, trong đó có lĩnh vực do Công an phụ trách tăng cao, đòi hỏi việc ứng dụng công nghệ mạnh mẽ để nâng cao hiệu quả phục vụ.

Nghiên cứu vật liệu mới tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. (Ảnh: MẠNH XUÂN)

Tự chủ vật liệu mới trong kỷ nguyên công nghệ

Trong cuộc đua công nghệ toàn cầu, năng lực làm chủ vật liệu ngày càng quyết định sức cạnh tranh quốc gia. Với Việt Nam, thu hẹp khoảng cách giữa nghiên cứu và thị trường, phát triển hạ tầng, nhân lực và nâng cao năng lực làm chủ vật liệu lõi là điều kiện tiên quyết để hình thành ngành công nghiệp vật liệu tự chủ.

Dự báo về kinh tế dữ liệu tại Việt Nam.

Việt Nam trong cuộc đua kinh tế dữ liệu

Hiện nay, dữ liệu đã trở thành “dầu mỏ mới”, là “mạch máu” của nền kinh tế số toàn cầu. Vì vậy, kinh tế dữ liệu đang trở thành cuộc đua chiến lược mới giữa các quốc gia. Dữ liệu dự tính đóng góp tới 79 tỷ USD vào GDP Việt Nam đến năm 2030; đồng thời tạo ra doanh thu từ dự kiến cán mốc 80 tỷ USD vào cùng thời điểm.

Báo chí Quảng Ninh đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số

Báo chí Quảng Ninh đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số

Nhân kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6), ngày 12/6, Báo và Phát thanh, Truyền hình Quảng Ninh tổ chức tọa đàm “Báo chí Quảng Ninh đổi mới sáng tạo trong kỷ nguyên số” nhằm tạo diễn đàn trao đổi kinh nghiệm, truyền cảm hứng cho các phóng viên, biên tập viên về đổi mới sáng tạo trong hoạt động báo chí.