Chính sách cuộc sống

Các loại trí tuệ nhân tạo & tiềm năng

Trong một phiên tranh luận ngày 25/7/2023, thượng nghị sĩ Anh Lord Londesnbobough đã đề nghị thay thế Thượng viện Anh bằng trí tuệ nhân tạo (AI).
Khách tham quan sản phẩm Robots tại triển lãm trong khuôn khổ Diễn đàn Quốc gia phát triển doanh nghiệp công nghệ Việt Nam. Ảnh | ĐỨC ANH
Khách tham quan sản phẩm Robots tại triển lãm trong khuôn khổ Diễn đàn Quốc gia phát triển doanh nghiệp công nghệ Việt Nam. Ảnh | ĐỨC ANH

Ông cho rằng một thượng nghị sĩ người máy có thể đọc diễn văn như ông, bằng giọng của ông và thậm chí “đọc không vấp”. Sau khi tự đánh giá các phát biểu của mình (do Truyền hình Quốc hội Anh ghi lại), ông thừa nhận AI có thể đảm nhiệm vị trí của một thượng nghị sĩ “còn tốt hơn và có kiến thức sâu hơn”.

Không biết Lord Londesnbobough có thực lòng muốn thay thế Thượng viện Anh bằng AI không hay chỉ muốn dùng đề nghị của mình để mỉa mai về tính hình thức của thiết chế này. Tuy nhiên, đây có lẽ là lần đầu tiên một trong những thiết chế quan trọng bậc nhất của xã hội loài người bị đề nghị thay thế bằng AI. AI thật sự đang là một cuộc cách mạng có thể làm biến đổi sâu sắc và triệt để xã hội loài người.

Thật ra AI được chia thành 3 loại:

1. AI hẹp hay còn được gọi là AI yếu (Narrow AI-Weak AI), được thiết kế để thực hiện một số nhiệm vụ cụ thể mà nó được lập trình hoặc huấn luyện để thực hiện. Thí dụ, xe tự động lái, nó chỉ làm tốt một việc đó là lái xe.

2. AI phổ quát (Artificial General Intelligence - AGI) là loại AI có khả năng tư duy, học hỏi tương tự như con người; có khả năng thực hiện các nhiệm vụ phức tạp và có thể hiểu biết, học hỏi từ thông tin mới và tự định hình kiến thức của mình.

3. Siêu trí tuệ AI (Superintelligent AI). Đây là loại AI vượt xa khả năng của con người trong mọi khía cạnh. Nó có thể hiểu và giải quyết các vấn đề rất phức tạp mà con người không thể hiểu và giải quyết được.

Trong 3 loại AI trên thì loại có thể thay thế Thượng viện Anh có lẽ là AI phổ quát. Loại siêu trí tuệ AI có thể thay thế những gì thì ở thời điểm hiện nay chúng ta khó lòng tưởng tượng ra được.

AI hẹp đã được ứng dụng trong cuộc sống từ lâu và rất rộng rãi. Nó có thể được sử dụng để làm trợ lý ảo, phân tích ảnh và video, xử lý ngôn ngữ tự nhiên (dịch thuật), chẩn đoán y học, phân tích tài chính, tự động hóa các quy trình sản xuất, điều khiển xe tự hành, quản lý năng lượng... AI hẹp có thể giúp con người nâng cao vô tận năng suất lao động và chất lượng sản phẩm.

Năm 1997, AI Deep Blue đã đánh bại đại kiện tướng cờ vua Garry Kasparov chỉ sau 19 nước đi. Từ lúc đó đến giờ nó vẫn đang hoàn thiện việc chơi cờ vua của mình thì sẽ chơi cờ giỏi như thế nào, và con người làm sao có thể thắng nó được?!

AI phổ quát (AGI) vẫn đang trong quá trình nghiên cứu, phát triển và nếu được phát triển thành công, thì ngoài các ứng dụng của AI hẹp, nó còn làm được rất nhiều việc phức tạp và cao siêu khác. AGI có thể: thúc đẩy tự động hóa toàn diện từ các ngành công nghiệp khác nhau, từ sản xuất, vận chuyển đến dịch vụ và nông nghiệp; tiến hành những nghiên cứu khoa học vượt trội; chẩn đoán y học chính xác; sáng tạo nghệ thuật; phân tích dữ liệu quy mô lớn; giải quyết các vấn đề toàn cầu...

Với sự xuất hiện của công nghệ học máy, học sâu và mạng nơ-ron, AGI đang dần trở thành hiện thực trong cuộc sống. Nhiều nhà khoa học, trong đó có cả tỷ phú Elon Musk dự đoán loài người sẽ phát triển được AGI vào khoảng năm 2028-2030. Đây cũng là thời điểm được cho rằng singularity sẽ xảy ra (thời điểm trí tuệ của AI sẽ vượt qua trí tuệ của toàn bộ loài người).

Sau khi singularity xảy ra, AI sẽ trở nên thông minh theo cấp số nhân. Và nhiều chuyên gia cho rằng sau một thời gian ngắn AI sẽ trở nên thông minh gấp hàng triệu, thậm chí hàng tỷ lần con người. Đây chính là siêu trí tuệ AI và được xem là phát minh cuối cùng của loài người. Những phát minh vĩ đại sau đó đều sẽ do siêu trí tuệ AI thực hiện.

Ở thời điểm hiện nay, xác định các ứng dụng của siêu trí tuệ AI là hoàn toàn không dễ. Tuy nhiên, nó được xem là toàn năng: có thể nghiên cứu và tác động vào cấu trúc gen để con người trẻ mãi không già, sáng tạo ra công nghệ thu thập năng lượng từ vũ trụ, phát hiện hàng loạt các quy luật đang nằm ngoài nhận thức của loài người... Điều không hề chắc chắn là: con người sẽ còn làm chủ được siêu trí tuệ AI hay siêu trí tuệ AI sẽ làm chủ con người?

Những cơ hội to lớn và vĩ đại mà mỗi loại AI có thể mang lại chừng nào, thì thách thức cũng to lớn và vĩ đại chừng ấy. Nhận thức đầy đủ cũng như tìm cách để tận dụng được cơ hội, đồng thời vượt qua được thách thức của thời đại AI là nhiệm vụ cấp bách nhất của cả nhân loại, cũng như của mọi quốc gia trong giai đoạn hiện nay.

Có thể bạn quan tâm

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Hiệp Hòa (Bắc Ninh) giải quyết thủ tục hành chính phục vụ người dân.

Mỗi nhiệm kỳ phải để lại đội ngũ cán bộ tốt hơn

“Mỗi nhiệm kỳ phải để lại một đội ngũ tốt hơn, một tổ chức mạnh hơn, năng lực thực thi cao hơn”. Tôi ấn tượng với quan điểm rất đơn giản, rõ ràng, hoàn toàn thuyết phục và đúng đắn trong bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khai mạc Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XIV.

Ảnh | KHIẾU MINH

Đổi mới tư duy, phát huy hiệu quả

Đất đai là nguồn lực chiến lược, có ảnh hưởng sâu rộng đến phát triển kinh tế, ổn định xã hội và đời sống của người dân. Quốc hội khóa XVI tiếp tục xem xét sửa đổi Luật Đất đai tại Kỳ họp thứ hai không chỉ nhằm tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, mà còn mở ra cơ hội đổi mới căn bản phương thức quản trị nguồn lực đặc biệt quan trọng này.

Cán bộ chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo (Quảng Trị) tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho người dân.

QUẢN TRỊ NIỀM TIN TRONG THỜI ĐẠI SỐ

Trong một thế giới mà thông tin ngày càng dồi dào nhưng sự thật có nguy cơ bị che khuất bởi tin giả, thuật toán, trí tuệ nhân tạo và những thao túng cảm xúc, những định hướng quan trọng của Nghị quyết số 25-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Chiến lược công tác tư tưởng trong bối cảnh mới” đặt ra yêu cầu đối với quản trị quốc gia. Đó là, Nhà nước không chỉ cần quản lý thông tin mà phải có năng lực kiến tạo, bảo vệ và củng cố niềm tin xã hội.

Tại kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội Khóa XVI đã xem xét, thông qua 15 luật, 6 nghị quyết quy phạm pháp luật.

THỰC THI PHẢI ÐƯỢC THIẾT KẾ NGAY TỪ QUYẾT SÁCH

Tại Phiên họp tháng 9/2026 của Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đặt ra một yêu cầu rất đáng chú ý: Đến năm 2030 phải tạo được chuyển biến rõ nét trong thực thi pháp luật, sớm khắc phục căn bản tình trạng thực thi pháp luật được xem là khâu yếu. Tổ chức thi hành phải trở thành trách nhiệm xuyên suốt từ xây dựng chính sách đến đánh giá kết quả; mỗi chính sách phải xác định rõ người thực hiện, nguồn lực, điều kiện và kết quả cần phải đạt được. Đằng sau những yêu cầu rất cụ thể này là một chuyển đổi quan trọng về tư duy: thực thi không phải là công việc bắt đầu sau khi quyết sách đã được ban hành; khả năng thực thi phải được thiết kế ngay trong chính quyết sách.

Các sự kiện giao lưu, quảng bá văn hóa Việt Nam tại Pháp do TS Hoàng Thị Hồng Hà thực hiện. Ảnh | NVCC

Những nhịp cầu lan tỏa văn hóa Việt

Tiếng Việt, ẩm thực và những sinh hoạt cộng đồng giúp người Việt Nam ở nước ngoài hướng về nguồn cội, giới thiệu văn hóa quê hương với bạn bè sở tại. Những hoạt động gần gũi ấy, khi được kết nối và nhân rộng sẽ góp phần bồi đắp sức mạnh mềm và hình ảnh đất nước.

Lễ diễu binh, diễu hành kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng miền nam, thống nhất đất nước.

XÃ HỘI ÐÁNG SỐNG CHO MỘT QUỐC GIA PHÁT TRIỂN

Nghị quyết số 18-NQ/TW Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Ðảng khóa XIV về xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển đặt ra một vấn đề có ý nghĩa căn bản đối với hành trình đi tới năm 2045: Việt Nam không chỉ trở thành một quốc gia phát triển, mà còn phải xây dựng một xã hội phát triển.

Đào Đặng Công Trung trong một lần đi cứu giúp bà con trong lũ dữ tại Đà Nẵng. Ảnh | NGUYỄN ĐÔNG

Cứu người, giúp đời là lẽ sống

Ở tuổi 46, anh Ðào Ðặng Công Trung (thành phố Ðà Nẵng) vẫn vâm váp, xông pha như tuổi đôi mươi, hôm nay lặn xuống đáy biển nhặt rác, ngày mai cắt lưới ma giải cứu san hô, ngày kia vượt 200 km lên vùng núi Tây Giang đưa người trẻ khám phá rừng pơ-mu cổ thụ nghìn tuổi và truyền dạy cho họ những bài học sinh tồn giữa nơi hoang vu. Bão lũ tràn về, anh Trung lại đi khắp từ miền bắc tới miền trung, lái ca-nô, xuyên ngày đêm chở hàng cứu trợ, bơi như rái cá giúp bà con thoát khỏi thảm cảnh cô lập khi nước lũ dâng lút mái nhà…

Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị, ngày 3/9/2026. Ảnh | Khánh An

Kỳ IV: KIÊN ĐỊNH NGUYÊN TẮC, VẬN DỤNG SÁNG TẠO

Trong tiến trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, có những nguyên tắc không chỉ là nền tảng của tổ chức và hoạt động mà còn là cội nguồn sức mạnh, bảo đảm sự đoàn kết, thống nhất và năng lực lãnh đạo của Ðảng. Trong đó, nguyên tắc tập trung dân chủ luôn giữ vị trí trung tâm, được xác định là nguyên tắc cơ bản nhất, xuyên suốt quá trình xây dựng, chỉnh đốn Ðảng.

Hệ thống đường sắt đô thị (Metro) đã trở thành một biểu tượng hiện đại mới cho sự phát triển của Thủ đô Hà Nội. Ảnh | Thành Đạt

Kỳ IV: GS, TSKH Võ Đại Lược: “Ðổi mới bắt đầu từ đổi mới tư duy”

GS, TSKH Võ Đại Lược, nguyên Viện trưởng Kinh tế và Chính trị thế giới, từng tham gia soạn thảo Văn kiện Đại hội VI của Đảng và nhiều năm tham gia nhóm tư vấn cho các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, từ các đồng chí Tổng Bí thư: Trường Chinh, Nguyễn Văn Linh, Đỗ Mười đến Thủ tướng Võ Văn Kiệt và Thủ tướng Phan Văn Khải. Từ trải nghiệm qua nhiều năm tham gia hoạch định chính sách, ông đã trò chuyện với Nhân Dân hằng tháng về những bài học được kế thừa, bổ sung và phát triển sau 40 năm Đổi mới đất nước.

Thiếu tướng Nguyễn Tiến Trung, Giám đốc Công an tỉnh Quảng Ninh làm Trưởng đoàn kiểm tra công tác quản lý, vận hành tại Cơ sở cai nghiện ma túy tỉnh.

Dấu mốc quan trọng trong giai đoạn mới

Thời điểm tỉnh Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở ra một giai đoạn phát triển mới, đồng thời đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác bảo đảm an ninh, trật tự (ANTT) cả về quy mô, tính chất và phương thức quản lý.

Toàn cảnh phiên thảo luận tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI về dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi), ngày 9/8/2026. Ảnh | DUY LINH

THAY ÐỔI PHƯƠNG THỨC PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT

Dự thảo Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (PBGDPL) sửa đổi vừa được Quốc hội thảo luận trong một thời điểm rất khác so với khi Luật năm 2012 được ban hành. Hơn 10 năm qua, hệ thống pháp luật được bổ sung, hoàn thiện, đời sống xã hội chuyển mạnh lên môi trường số, AI hiện diện trong từng chiếc điện thoại thông minh. Vì vậy, phương thức PBGDPL cũng phải đổi mới, để người dân có thể dễ dàng tìm, hiểu và vận dụng vào những tình huống cụ thể của cuộc sống.

Các sản phảm được tái chế từ rác thải nhựa. Ảnh | Trần Hải

Chủ động thích ứng, kiến tạo phát triển

Các văn kiện Đại hội XII, XIII và XIV của Đảng đều nhấn mạnh yêu cầu phát triển nhanh nhưng phải bền vững; không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế; lấy bảo vệ sức khỏe nhân dân làm mục tiêu hàng đầu của công tác bảo vệ môi trường. Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV vừa ban hành Kết luận số 75-KL/TW, tiếp tục đề ra những quyết sách quan trọng, không chỉ về mục tiêu mà còn về phương thức quản lý và tổ chức thực hiện, với tư duy mới và tầm nhìn xa.

Quang cảnh phiên bế mạc Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIV. Ảnh | ĐĂNG KHOA

Kỳ III- Học trong thực tiễn

Mùa thu đã về trong tiết trời trong, nắng sáng, gió lành. 81 năm trước, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhân dân Việt Nam đã vùng lên làm nên một mùa thu lịch sử. Cách mạng Tháng Tám thành công, đập tan ách thống trị của thực dân, phong kiến, mở ra kỷ nguyên độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Giá trị bền vững của cuộc cách mạng ấy không chỉ ở thắng lợi giành chính quyền, mà còn ở bài học kinh điển về nghệ thuật nhận diện, chuẩn bị và chớp đúng thời cơ lịch sử.

Nhiều bài báo phát hiện vấn đề, cảnh báo nguy cơ, bảo vệ lẽ phải.

Phẩm chất người đảng viên hôm nay

L.T.S: Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn, mỗi cán bộ, đảng viên phải không ngừng tu dưỡng, rèn luyện đạo đức cách mạng, “vừa hồng, vừa chuyên”. Ngày nay cuộc cách mạng công nghệ số đang làm thay đổi gần như mọi nền tảng của đời sống xã hội, từ cách con người làm việc, giao tiếp, đến việc quản lý và ra quyết định. Trong một “thế giới đang bay”, tiêu chuẩn về người cán bộ, đảng viên cũng không thể đứng yên. Thế nào là “hồng” trong thời đại mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo và xã hội dữ liệu? Thế nào là “chuyên” khi nhiều tri thức cũ trở nên lạc hậu, liên tục bị thay thế? Và làm sao để người cán bộ vừa giữ vững phẩm chất đạo đức, vừa đủ năng lực dẫn dắt sự đổi thay? Loạt bài “Phẩm chất người đảng viên hôm nay” mong góp thêm một góc nhìn về những câu hỏi ấy.

Một góc Thành phố Hồ Chí Minh.

Sứ mệnh mở đường cho mô hình phát triển mới

Ngày 19/5, đúng dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW về xây dựng và phát triển Thành phố Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới. Với phương châm: “Thành phố Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì Thành phố Hồ Chí Minh”, văn kiện này xác định nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng không chỉ của Đảng bộ, chính quyền thành phố mà của hệ thống chính trị cả nước.

Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử sơ thẩm vụ án đưa và nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế).

Xử lý nghiêm minh, chủ động phòng ngừa

“Kiểm tra giám sát, kiểm soát quyền lực, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn tới cần được đặt trong tổng thể yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước, với cách tiếp cận vừa mang tính hệ thống vừa có chiều sâu chiến lược”.

Thường trực Chính phủ họp bàn giải pháp, cách thức thực hiện cải cách, cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh. Ảnh | NHẬT BẮC

Cuộc “đại phẫu” thủ tục hành chính

Luật đã ban hành nhưng nghị định, thông tư vẫn chậm ra đời và có những lỗ hổng để mọc lên cả một “rừng” giấy phép con và thủ tục hành chính đè nặng lên doanh nghiệp, người dân.

Tiết mục trong concert Anh trai vượt ngàn chông gai.

Công nghiệp văn hóa “nhà máy vô hình”

Tháng 5 này, nhân kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhìn lại tư tưởng của Người về văn hóa, chúng ta càng thấy rõ những giá trị bền vững với thời gian.

Nhà báo Hồng Vinh, nguyên Tổng Biên tập Báo Nhân Dân.

DẤU ẤN MỘT ẤN PHẨM

Vào một ngày đầu xuân Bính Ngọ (2026), tôi được chứng kiến một cuộc trò chuyện khá thú vị đối với cánh báo chí chúng tôi.

Ông Hồ Mãn, Trưởng ban Tuyên huấn Thị Quảng Hà (Quảng Trị).

Người thầy cầm súng

Cả cuộc đời dấn thân theo Đảng, theo cách mạng, phục vụ nhân dân, Trưởng ban Tuyên huấn Thị Quảng Hà (Quảng Trị) Hồ Mãn - người thầy giáo cầm súng một thời khói lửa chiến tranh luôn tận trung với nước, giữ vững bản lĩnh, kiên cường xông pha gây dựng phong trào, tích cực đóng góp cho sự nghiệp trồng người và công tác tuyên huấn.

PGS, TS Frank Proschan.

Frank Proschan: Bền bỉ một tình yêu với Việt Nam

Khi lần đầu đặt chân đến Việt Nam năm 1987, PGS, TS Frank Proschan không hình dung rằng đó lại là khởi đầu cho một hành trình gắn kết bền chặt, kéo dài gần 40 năm giữa các nhà nghiên cứu Việt Nam và Mỹ.

Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ảnh | ĐĂNG KHOA

Tự chủ chiến lược, nghĩ và làm

Phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV của Tổng Bí thư Tô Lâm không chỉ là một lời hiệu triệu chính trị, mà còn là sự định hình lại một trục tư duy phát triển. “Tự chủ chiến lược” được đặt ở vị trí trung tâm, gắn chặt với hai mục tiêu chiến lược 100 năm và yêu cầu hành động đồng bộ của toàn hệ thống chính trị.

Cử tri bỏ phiếu tại khu vực bỏ phiếu số 12, phường Cửa Nam, thành phố Hà Nội.

Góp sức cho cuộc bầu cử thành công

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp. Công tác chuẩn bị được triển khai chủ động, đồng bộ, bảo đảm dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm. Ngày bầu cử thật sự là ngày hội lớn của toàn dân.