Có mặt tại Đền thờ Anh hùng dân tộc Trương Định tại xã Gia Thuận, huyện Gò Công Đông, tỉnh Tiền Giang, chúng tôi ghi nhận trong những ngày 18 đến 20/8, hàng nghìn người dân khắp các tỉnh, thành phố trong cả nước đã đến viếng và dâng hương tưởng nhớ Anh hùng dân tộc Trương Định. Dù thời tiết khá oi bức, nhiều đoàn khách và hàng nghìn người dân vẫn “đội nắng”, trang phục lịch sự để chờ đến lượt vào dâng nén hương cho người Anh hùng của dân tộc.
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, ngụ tại Thành phố Hồ Chí Minh, sau khi vào viếng, dâng hương cho Anh hùng dân tộc Trương Định cho biết, quê gốc của bà tại xã Gia Thuận, huyện Gò Công Đông. Mỗi năm đến ngày giỗ Trương Định, bà cùng với một số thành viên trong gia đình đều đến Đền thờ Anh hùng dân tộc Trương Định để dâng hoa, dâng hương tưởng nhớ, thể hiện sự biết ơn đối với những đóng góp của ông. Năm nay, kỷ niệm 160 năm ngày mất của ông, địa phương tổ chức rất trang trọng trong ngày 20/8. Vì vậy, gia đình tranh thủ đến sớm để hỗ trợ một phần cho công tác tổ chức của địa phương.
 |
| Người dân khắp nơi đến dâng hương tại Đền thờ Anh hùng dân tộc Trương Định, xã Gia Thuận, huyện Gò Công Đông (Tiền Giang). |
Đối với người dân ở thành phố Gò Công và huyện Gò Công Đông thuộc tỉnh Tiền Giang, Lễ giỗ Anh hùng dân tộc Trương Định chính là lễ hội lớn nhất trong năm. Tuy nghi thức cúng giỗ không quá phô trương và rình rang nhưng được người dân thực hiện với tất cả sự tôn kính và biết ơn. Trong tâm khảm của người dân Gò Công, Trương Định không chỉ là một vị anh hùng dân tộc mà được tôn vinh như vị Thành Hoàng có công khai điền, lập ấp và luôn phù hộ cho miền đất này thịnh vượng, an khang.
 |
| Người dân thành phố Gò Công, tỉnh Tiền Giang lập bàn thờ trang trọng trước sân nhà để cúng Anh hùng dân tộc Trương Định. |
Chính vì vậy, đến ngày giỗ của ông, rất nhiều người dân ở thành phố Gò Công và Gò Công Đông đã lập bàn thờ trang trọng ngay trước sân nhà để dâng hương, dâng lễ và tổ chức lễ cúng Anh hùng dân tộc Trương Định cùng với các nghĩa sĩ của ông. Người dân nơi đây xem ông như người thân trong gia đình.
Bà Bùi Thị Kim Loan, ấp 3, xã Gia Thuận, huyện Gò Công Đông đã cúng giỗ Anh hùng dân tộc Trương Định hơn 20 năm qua. Bà Loan cho biết: “Đến ngày giỗ, gia đình tôi cũng như nhân dân nơi đây đã lập bàn thờ, di ảnh ông, hoa, trái cây, nhang, đèn, nước để cúng. Tuy đơn giản nhưng đó là tấm lòng của người dân xứ này”.
 |
| Bà Bùi Thị Kim Loan, ấp 3, xã Gia Thuận, huyện Gò Công Đông lập bàn thờ trang trọng cúng Anh hùng dân tộc Trương Định. |
Ban Tuyên giáo Huyện ủy Gò Công Đông (Tiền Giang) cho biết, đến ngày giỗ ông, hàng nghìn người dân ở các xã Gia Thuận, Kiểng Phước, Tân Phước đã trang trọng cúng ông. Tục lệ này đã được lưu truyền nhiều đời nay, từ thế hệ này sang thế hệ khác. Đây là nét đặc thù riêng trong việc tưởng nhớ, thờ cúng đối với vị Anh hùng dân tộc dưới dạng thờ nhân thần của người dân xứ Gò Công Đông.
Bình Tây Đại nguyên soái - Trương Định sinh năm 1820 tại thôn Trường Định, xã Tư Cung, Phủ Bình Sơn (nay là xã Tịnh Khê, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi). Năm 24 tuổi (năm 1844), ông theo cha vào nam, lấy vợ và lập nghiệp ở Gò Công (tỉnh Tiền Giang).
Năm 1854, Trương Định chiêu mộ dân nghèo lập đồn điền Gia Thuận. Ông được triều đình nhà Nguyễn phong chức Phó Quản cơ, rồi Quản Cơ, tham gia chống giặc ngoại xâm cùng quân triều đình, lập được nhiều chiến công.
Đến năm 1862, nhà Nguyễn ký hòa ước Nhâm Tuất, giao 3 tỉnh miền đông cho Pháp, hạ lệnh cho Trương Định bãi binh và đi nhận chức Lãnh binh ở An Giang. Theo yêu cầu của nhân dân và các nghĩa sĩ, Trương Định đã khước từ lệnh của triều đình và nhận danh hiệu “Bình Tây Đại nguyên soái”, tiếp tục cuộc chiến đấu chống Pháp.
Ngày 20/8/1864, giặc Pháp bất ngờ bao vây đánh úp nghĩa quân, Trương Định bị trọng thương. Không để rơi vào tay giặc, ông đã tuẫn tiết để bảo toàn khí tiết người anh hùng.
Sau khi Trương Định tuẫn tiết, thi hài ông được gia đình và nhân dân đưa về an táng trọng thể tại thị xã Gò Công (nay là thành phố Gò Công), tỉnh Tiền Giang. Đến năm 1972, nhân dân xây dựng đền thờ ông. Khí tiết của Trương Định mãi được lưu truyền sử sách và trong lòng nhân dân.
Đối với người dân Tiền Giang, tấm gương bất khuất, tinh thần chiến đấu kiên cường trong đấu tranh chống thực dân Pháp xâm lược những năm 60 thế kỷ XIX của Anh hùng dân tộc Trương Định là nguồn động lực to lớn để các thế hệ cán bộ, chiến sĩ, lực lượng vũ trang và nhân dân trong tỉnh tiếp tục chiến đấu dũng cảm vì độc lập, tự do của dân tộc, vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; cống hiến công sức, trí tuệ xây dựng quê hương Tiền Giang ngày càng phát triển giàu đẹp, văn minh.
