Giữ vững an ninh, ổn định ở Bolivia

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại về thông tin xảy ra âm mưu đảo chính quân sự tại Bolivia. Dù bất thành nhưng cuộc đảo chính vẫn gióng lên hồi chuông đối với Chính phủ và người dân quốc gia Nam Mỹ cần nâng cao cảnh giác nhằm giữ vững an ninh, ổn định trong nước.
Tướng Juan Jose Zuniga (giữa) bị bắt giữ vì âm mưu đảo chính bất thành. (Ảnh: India TV News/TTXVN)
Tướng Juan Jose Zuniga (giữa) bị bắt giữ vì âm mưu đảo chính bất thành. (Ảnh: India TV News/TTXVN)

Ngày 26/6, Tướng Juan Jose Zuniga cùng một nhóm binh sĩ dưới quyền, đột nhập Phủ Tổng thống (trụ sở cũ) trong khi xuất hiện thông tin về một âm mưu đảo chính quân sự. Sau khi chiếm Phủ Tổng thống, Tướng Zuniga tuyên bố cuộc tấn công vào khu vực các cơ quan chính phủ là nhằm “thiết lập lại nền dân chủ” và “giải phóng các tù nhân chính trị”.

Tuy nhiên, chỉ vỏn vẹn vài giờ sau đó, Tướng Zuniga đã bị bắt giữ. Dư luận đồn đoán rằng, âm mưu đảo chính được tiến hành là do trước đó một ngày, Tướng Zuniga bị cách chức Tổng Tư lệnh quân đội Bolivia vì có những lời đe dọa nhằm vào cựu Tổng thống Evo Morales. Theo nguồn tin báo chí Bolivia, Tướng Zuniga những ngày qua có các phát biểu thể hiện sự bất bình và phản đối ông Morales, Chủ tịch Đảng Phong trào xã hội chủ nghĩa (MAS), sau khi ông này chính thức thông báo sẽ ra tranh cử tổng thống vào năm 2025.

Sau khi cách chức Tướng Zuniga, Tổng thống Bolivia Luis Arce ngay lập tức bổ nhiệm Tổng Tư lệnh quân đội mới. Đối mặt lực lượng có âm mưu đảo chính, tân Tổng Tư lệnh Jose Wilson Sanchez đã ra lệnh cho các binh sĩ do Tướng Zuniga cầm đầu rút lui. Ngay sau đó, các xe bọc thép và binh sĩ đã rút khỏi khu vực chung quanh Phủ Tổng thống.

Trước thông tin về âm mưu đảo chính quân sự tại Bolivia, lãnh đạo Liên hợp quốc và nhiều quốc gia đã lên tiếng quan ngại. Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres bày tỏ lo ngại sâu sắc trước các thông tin về âm mưu đảo chính quân sự ở Bolivia, kêu gọi bảo vệ trật tự hiến pháp và duy trì hòa bình ở quốc gia này. Tổng Thư ký Tổ chức các quốc gia châu Mỹ Luis Almagro lên án mạnh mẽ vụ đảo chính ở Bolivia, nhấn mạnh quân đội phải phục vụ chính quyền dân sự được bầu cử hợp pháp.

Bộ Ngoại giao Nga lên án mạnh mẽ âm mưu đảo chính quân sự ở Bolivia và khẳng định sự ủng hộ đối với Chính phủ Tổng thống Luis Arce, đồng thời phản đối bất cứ sự can thiệp phá hoại nào từ bên ngoài vào công việc nội bộ của Bolivia và các quốc gia khác. Tổng thống Chile Gabriel Boric bày tỏ lo lắng về tình hình ở Bolivia, đồng thời khẳng định ủng hộ nền dân chủ và chính quyền hợp pháp của Tổng thống Luis Arce.

Tổng thống Mexico Lopez Obrador và người đồng cấp Paraguay Santiago Pena kêu gọi tôn trọng dân chủ và pháp quyền ở Bolivia. Đại diện cấp cao về chính sách an ninh và đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU) Josep Borrell lên án bất kỳ âm mưu nào nhằm phá vỡ trật tự hiến pháp ở Bolivia và lật đổ chính phủ được dân bầu. Các nhà lãnh đạo Ecuador, Peru, Colombia, Venezuela… kêu gọi tôn trọng nền dân chủ.

Ngay sau vụ việc, Tướng Zuniga đã bị buộc tội khủng bố. Lệnh bắt giữ công bố trên Đài Truyền hình Bolivia nêu rõ, Tướng Zuniga và những người tham gia âm mưu đảo chính bị cáo buộc “thực hiện hành vi khủng bố và nổi dậy vũ trang chống an ninh công cộng và chủ quyền nhà nước”. Đài Truyền hình Bolivia trước đó phát hình ảnh Tướng Zuniga bị cảnh sát áp giải khỏi tòa nhà Bộ Tổng tham mưu.

Bộ trưởng Tư pháp và Minh bạch thể chế Bolivia, ông Ivan Lima Magne cho biết, Tướng Zuniga, người cầm đầu âm mưu đảo chính ở quốc gia Nam Mỹ này, có thể bị kết án từ 15-20 năm tù. Bộ trưởng Magne thông báo cơ quan chức năng đã khởi tố vụ án hình sự, đồng thời cho biết bộ sẽ đề nghị mức án cao nhất cho các tội danh liên quan đối với Tướng Zuniga vì đã “chủ ý tấn công nền dân chủ và Hiến pháp”.

Trong khi đó, Bộ trưởng Nội vụ Bolivia Carlos Eduardo Castillo xác nhận, cảnh sát nước này đã bắt giữ ít nhất 17 sĩ quan quân đội có dính líu âm mưu đảo chính. Theo ông Castillo, cảnh sát Bolivia có đủ thông tin về toàn bộ mạng lưới liên quan âm mưu đảo chính, đồng thời tiết lộ rằng các lời khai cho thấy âm mưu đảo chính được lên kế hoạch từ tháng 5 vừa qua.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Phép thử cho quan hệ đồng minh

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước áp lực phải giảm căng thẳng trước thềm Hội nghị thượng đỉnh của liên minh quân sự dự kiến diễn ra vào các ngày 7-8/7 tới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép các đồng minh châu Âu gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh...

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế.