Thay vì chỉ xử lý hành chính hay phê bình răn đe như trước đây, Công an xã Phước Dinh đã lựa chọn một cách làm khác: tổ chức cho các thiếu niên từng tụ tập đánh nhau, gây rối trật tự công cộng tham gia lao động công ích tại địa phương. Cách làm vừa nghiêm khắc, vừa nhân văn này đang cho thấy những hiệu quả rõ rệt.
Thời gian qua, tại xã Phước Dinh, các mâu thuẫn trong thanh thiếu niên, học sinh có thời điểm diễn biến phức tạp, nhiều vụ việc có sự tham gia của các em còn rất nhỏ tuổi, rủ nhau dùng hung khí thô sơ đánh nhau, chạy xe lạng lách, gây mất an ninh trật tự thôn xóm, khiến người dân bức xúc, báo cáo đề nghị chính quyền xử lý, ngăn chặn để bảo đảm bình yên thôn xóm.
Thanh thiếu niên tham gia lao động công ích để sửa sai và tự cảm hóa mình, không tái diễn hành vi vi phạm pháp luật
Qua nắm tình hình, Công an xã Phước Dinh nhận thấy, phần lớn mâu thuẫn bắt nguồn từ những chuyện rất nhỏ: một lời nói trên mạng xã hội, một bình luận khiêu khích, những thách thức rồi hẹn gặp nhau để “giải quyết”. Không ít vụ việc còn cổ vũ bằng cách quay clip, lan truyền trên mạng, khiến sự việc bị đẩy đi xa hơn, gây hệ lụy xấu cho an ninh trật tự trên địa bàn.
Từ thực tế đó, lực lượng Công an cơ sở xác định, nếu chỉ dừng lại ở việc nhắc nhở hay xử phạt hành chính đối với gia đình thì hiệu quả răn đe, giáo dục chưa cao, vì vậy, đã tham mưu chính quyền địa phương, đồng thời phối hợp các đoàn thể xây dựng mô hình giáo dục thanh thiếu niên vi phạm bằng lao động công ích.
Thông qua lao động rèn luyện gắn với giáo dục truyền thống, các em không chỉ nhận thức rõ hơn về giá trị của kỷ luật khi sai phạm, mà còn biết trân trọng những giá trị tốt đẹp của xã hội để nâng cao trách nhiệm công dân.
Đây là một biện pháp đủ nghiêm để răn đe, nhưng cũng đủ gần gũi để giáo dục, cảm hóa các em tự nhận ra sai lầm, không tái diễn hành vi vi phạm và tích cực sửa sai để tiến bộ.
Theo mô hình, các thanh thiếu niên vi phạm phải tham gia những công việc phù hợp với lứa tuổi như dọn dẹp vệ sinh Đài tưởng niệm liệt sĩ, thu gom rác thải trên các tuyến đường làng, vệ sinh bãi biển… Mọi hoạt động đều được tổ chức nghiêm túc, có sự giám sát của lực lượng công an và sự phối hợp của gia đình, địa phương.
Là một trong những thiếu niên từng tụ tập đánh nhau, gây rối trật tự công cộng, em N.Q.N. (15 tuổi, thôn Sơn Hải 2) thổ lộ: “Những ngày lao động công ích đã để lại cho em nhiều suy nghĩ. Khi trực tiếp dọn vệ sinh, em mới thấy xấu hổ về việc mình đã làm, hiểu ra lỗi của bản thân và tự nhắc mình không được tái phạm”.
Bà L.T.H.L. (phụ huynh em N.), chia sẻ: “Gia đình rất vui khi thấy cháu thay đổi tích cực, biết suy nghĩ chín chắn hơn, không còn tụ tập, gây rối như trước. Làng xóm rất đồng tình với cách xử lý nghiêm khắc nhưng rất nhân văn của Công an xã”.
Theo Công an xã Phước Dinh, sau một thời gian triển khai mô hình lao động công ích bằng cách kết hợp giữa kỷ luật, lao động rèn luyện và giáo dục truyền thống đã mang lại những chuyển biến tích cực, giúp các em chuyển biến rõ rệt về ý thức, thái độ, hạn chế tái diễn hành vi vi phạm mà không tạo tâm lý phản kháng.
Nhiều thiếu niên đã chấm dứt việc tụ tập đánh nhau, gây rối trật tự công cộng. Số vụ việc liên quan đến thanh thiếu niên vi phạm pháp luật trên địa bàn giảm rõ rệt. Quan trọng hơn, nhận thức của các em và trách nhiệm của gia đình trong việc giáo dục con em mình được nâng lên nhiều.
Ông Nguyễn Ngọc Chinh, Bí thư Chi bộ thôn Sơn Hải 2, phấn khởi nói: “Người dân rất ủng hộ mô hình này. Lao động công ích giúp các cháu 'thấm' hơn, tự nhận ra sai lầm của mình. Mong rằng mô hình này được nhân rộng ở nhiều địa phương khác để góp phần xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh cho thế hệ trẻ”.
Bí thư Đảng ủy xã Phước Dinh Trương Xuân Vỹ nhận xét: "Giải quyết mâu thuẫn trong nhân dân, nhất là những vấn đề liên quan đến thanh thiếu niên, học sinh, là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì, linh hoạt và trách nhiệm của lực lượng Công an cơ sở. Với những kết quả bước đầu, Công an xã đang tiếp tục hoàn thiện, nhân rộng mô hình như một cách làm thiết thực trong phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, góp phần giữ vững bình yên từ cơ sở".
