Giấc mơ và khát vọng tận hiến

Trong suốt cuộc trò chuyện kéo dài hơn ba giờ đồng hồ, họa sĩ, nhà điêu khắc Đinh Gia Thắng đã kể cho tôi nghe nhiều kỷ niệm nằm lòng về Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Thứ (Điện Thắng, Điện Bàn, Quảng Nam) - nguyên mẫu công trình Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" của anh.
Công trình quần thể Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" của điêu khắc gia Đinh Gia Thắng.
Công trình quần thể Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" của điêu khắc gia Đinh Gia Thắng.

Mẹ là suối nguồn bao la, vô tận, là linh hồn của đất nước. Mẹ sinh ra từ mảnh đất anh hùng, sinh ra những người con anh hùng và hóa thân vào hồn thiêng sông núi Việt Nam.

Nguồn cảm hứng mang dáng hình Mẹ

Lần đầu, Họa sĩ Đinh Gia Thắng hội ngộ với giới họa sĩ Đà Nẵng bằng ba tác phẩm trưng bày tại Triển lãm mỹ thuật "Nắng tháng 4". Đây là ba trong số bảy tác phẩm mới nhất của anh, gồm tác phẩm hội họa "Mộng chiều xuân" và hai tác phẩm điêu khắc "Cội nguồn hạnh phúc" và "Trong lòng đại dương".

Chia sẻ với tôi về nhóm bảy tác phẩm mỹ thuật vừa hoàn thiện với phong cách hiện đại, phá cách nhưng mang đậm giá trị văn hóa, cội nguồn Việt Nam, anh say sưa kể về những điều mình tâm huyết và gửi gắm vào từng tác phẩm. Ở đó, dáng hình người mẹ, người phụ nữ Việt Nam chừng như đã ăn sâu vào tiềm thức, vào nội lực sáng tạo của anh trên từng phác thảo. Để đến khi các tác phẩm hoàn thiện và được "hé lộ" một phần tại Triển lãm mỹ thuật "Nắng tháng 4", người xem, giới chuyên môn mới ngỡ ngàng vì một Đinh Gia Thắng dạn dày kinh nghiệm, một Đinh Gia Thắng vượt lên những thành công đã có của mình với Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng", tiếp tục khẳng định quá trình miệt mài lao động, sáng tạo nghệ thuật với niềm đam mê tận hiến đến cùng.

Tác phẩm "Mộng chiều xuân" được khởi thảo từ giấc mơ đẹp với hình ảnh ba thiếu nữ trong trang phục truyền thống, bay bổng trong không gian nhiều lớp đồng hiện, với sắc hồng của hoa đào bên sắc vàng của hoa mai, hòa với mầu hoa oải hương bắt đầu nở cuối mùa xuân ở Đà Lạt thể hiện khát vọng về một mùa xuân tươi đẹp, hạnh phúc, bình yên đến với mọi người. Đây là tác phẩm hội họa theo phong cách hiện đại với lối bố cục, nhịp điệu của tranh hoành tráng, có sự pha trộn phong cách hiện thực, siêu thực và ấn tượng.

Nhưng đến với tác phẩm điêu khắc "Cội nguồn hạnh phúc", một lần nữa Họa sĩ Đinh Gia Thắng hiện thực hóa nguồn cảm xúc bất tận từ mẹ. "Cội nguồn hạnh phúc" là tác phẩm điêu khắc hiện đại pha âm hưởng truyền thống, với một góc nhìn riêng, một triết lý riêng về hạnh phúc gia đình. Tác phẩm không chỉ mang ý nghĩa sâu xa với thế hệ hôm nay, mà còn mang ý nghĩa giáo dục đối với những thế hệ kế tiếp trong tương lai, nhắc nhở lớp con, cháu chúng ta luôn ý thức về cội nguồn, qua hình ảnh đàn chim Lạc đưa con thuyền bay tới bến bờ hạnh phúc…

"Trong lòng đại dương" cũng là một tác phẩm điêu khắc theo phong cách hiện đại, nhưng có sự kết hợp vẻ đẹp của cả ngôn ngữ điêu khắc và ngôn ngữ hội họa. Là sự kết hợp của khối và mầu sắc được sử dụng chất liệu vỏ trứng, vàng, bạc thếp và mầu sơn mài. Tác phẩm tạo nên một hiệu ứng lạ, độc đáo, vừa dí dỏm, vừa hài hước nhưng mang tính thời sự. "Tôi muốn tìm hướng đi đột phá mới trong ngôn ngữ điêu khắc, đó là tìm nhiều hình thức biểu đạt khác nhau", Họa sĩ Đinh Gia Thắng chia sẻ.

Thời gian để hoàn thành một tác phẩm mất hơn nửa năm. Và khi ngồi ngắm lại những đứa con tinh thần mình đã thức trắng nhiều đêm để hoàn thiện, anh nói rằng mình là người hạnh phúc. Anh tâm đắc nhất là tác phẩm "Cội nguồn hạnh phúc", vì "Tôi muốn gửi gắm thông điệp khát vọng về một thế giới hòa bình, hạnh phúc, nhân ái. Khẳng định Việt Nam là điểm đến an toàn, bình yên và hấp dẫn với bạn bè quốc tế".

Họa sĩ, nhà điêu khắc Đinh Gia Thắng chia sẻ về tác phẩm điêu khắc "Trong lòng đại dương".
Họa sĩ, nhà điêu khắc Đinh Gia Thắng chia sẻ về tác phẩm điêu khắc "Trong lòng đại dương".

Vượt qua chính mình

Tác phẩm điêu khắc Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" của Họa sĩ Đinh Gia Thắng đạt giải Vàng mỹ thuật Việt Nam năm 2015 và năm 2022, anh tiếp tục vinh dự được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật với tác phẩm quần thể Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng". Giải thưởng này là sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước đối với Tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" mà Họa sĩ Đinh Gia Thắng dành tâm huyết, trí tuệ và tình cảm gần 10 năm để hoàn thành. Đây là động lực thôi thúc anh tiếp tục sáng tạo, cống hiến.

Anh khẳng định, trước hết phải có cái tâm trong sáng khi thực hiện. Tượng đài đòi hỏi phải chiếm lĩnh không gian. Nếu không làm được điều này thì công trình sẽ thất bại. Cho nên, làm tượng đài phải đòi hỏi kiến thức về mặt kiến trúc, quy hoạch để tính toán được tương quan tỷ lệ giữa chiều cao, chiều rộng với khuôn viên, với cự ly đường dẫn;… Khi làm tượng đài cũng phải dự báo quá trình phát triển đô thị, biến động cảnh quan để tượng đài không bị lạc hậu. Có nghĩa là, phải có tầm nhìn không gian dài hạn.

Với Triển lãm mỹ thuật "Nắng tháng 4", anh muốn đưa những hình ảnh đẹp về sự đổi mới của đất nước, con người Việt Nam đến với bạn bè, giới yêu mỹ thuật, điêu khắc trong và ngoài nước. Đây là một dấu ấn khó quên khi anh hội ngộ và tham gia trưng bày các tác phẩm tâm huyết cùng anh chị em họa sĩ, điêu khắc của thành phố Đà Nẵng.

"Tôi muốn gửi gắm đến anh em họa sĩ trẻ là khi mình làm tác phẩm nghệ thuật thì phải hết sức có trách nhiệm đối với sản phẩm của mình. Một tác phẩm có chất lượng cao về nội dung, hình thức đòi hỏi phải có sự đầu tư, trăn trở, suy nghĩ và tìm những lối đi riêng, tìm những ý tứ riêng, thật độc đáo. Một điều chắc chắn rằng, kỹ năng nghề nghiệp phải làm sao đạt được chất lượng nghệ thuật tốt nhất. Và tránh làm việc cẩu thả. Khi bắt tay vào xây dựng hình thành tác phẩm, để mang lại được giá trị đích thực thì mỗi anh em phải làm việc nghiêm túc, hết mình vì tác phẩm của mình thì tác phẩm mới đạt được độ chín. Chúng ta chưa nói về đỉnh cao của tác phẩm nhưng ít nhất phải đạt được độ chín", anh nhắn gửi.

Có được những thành công đó, Họa sĩ Đinh Gia Thắng đã phải trải qua một quá trình lao động sáng tạo nghiêm túc, tốn rất nhiều mồ hôi, nước mắt và luôn phải "vượt qua chính mình". Anh luôn nghĩ và đau đáu về những người đã hy sinh, đổ máu để đất nước có ngày hôm nay. Đối với anh, mỗi công trình tượng đài là một tác phẩm thật sự phải làm bằng hết gan ruột, bằng cả trái tim; dùng hết khả năng trí tuệ, kiến thức của mình để xây dựng một công trình hoàn hảo. Hiện anh đang thực hiện cụm tượng đài "Huyền thoại Trường Sơn", và chuẩn bị chu đáo cho một triển lãm cá nhân vào thời gian gần nhất.

Thước đo của thành công, luôn gắn liền những nỗ lực, hy sinh thầm lặng. Anh cười hiền: "Mình là người hạnh phúc vì được sáng tác và luôn giữ được niềm đam mê sống và sáng tạo. Mình chết đi rồi đâu có mang được cái gì đi theo đâu. Quan trọng nhất là mình để lại được đất nước, cho thế hệ sau những di sản sống mãi với thời gian".

Họa sĩ, nhà điêu khắc Đinh Gia Thắng, sinh năm 1957 tại Hà Nội, hiện sinh sống và làm việc tại Đà Nẵng. Anh tốt nghiệp Trường đại học Mỹ thuật Hà Nội (nay là Trường đại học Mỹ thuật Việt Nam) khóa 1975-1980. Anh là tác giả của nhiều công trình tượng đài nổi tiếng, trong đó Quần thể tượng đài "Bà Mẹ Việt Nam anh hùng" được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật năm 2022.

Có thể bạn quan tâm

Một sản phẩm gạch tái chế từ chất thải xây dựng của Hà Lan. Ảnh: Chuyên gia cung cấp

Kích hoạt kinh tế tuần hoàn trong ngành xây dựng

Theo nhiều thống kê quốc tế, chất thải xây dựng hiện chiếm từ 25-40% tổng lượng chất thải rắn phát sinh ở nhiều quốc gia. Ngày nay, tại nhiều nước phát triển, chất thải xây dựng đã được nhìn nhận như một tài nguyên thứ cấp có giá trị, góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải khí nhà kính.

Cấp bách bài toán an ninh năng lượng

Cấp bách bài toán an ninh năng lượng

Trước đòi hỏi đáp ứng mục tiêu tăng trưởng cao cùng những áp lực ngày một gia tăng bởi biến đổi khí hậu và những biến động địa chính trị trên toàn cầu, để bảo đảm an ninh năng lượng, Việt Nam không chỉ đẩy mạnh xử lý các dự án chậm tiến độ mà quan trọng hơn, cần đến cuộc “đại phẫu” giàu tính chiến lược và khoa học cho ngành quan trọng này. Tốc độ hoàn thiện thể chế chính là yếu tố quyết định liệu chúng ta có về đích - bổ sung 90.000 MW còn thiếu cho hệ thống trong chưa đầy 5 năm tới hay không?

Công nhân EVNHANOI kiểm tra vận hành Hệ thống thiết bị đóng cắt hợp bộ tại trạm biến áp. Ảnh: Thành Đạt

Phát triển hạ tầng nguồn điện cho tăng trưởng hai con số

Trong tiến trình hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược của đất nước, bảo đảm an ninh năng lượng là vấn đề tiên quyết. “Điện đi trước một bước” và càng phải “đi” nhanh hơn, trong quá trình chuyển dịch năng lượng đang diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu.

TS Đỗ Minh Thắng. Ảnh: NVCC

“Quy hoạch dài hạn, dự báo chính xác và chuẩn bị nguồn lực từ sớm”

Những cảnh báo về nguy cơ xuất hiện Siêu El Niño vào thời gian tới đặt ra yêu cầu cấp bách về bảo đảm đủ điện cho sản xuất và đời sống. Song, bảo đảm cung ứng điện không chỉ là chuyện của một mùa. Để góp phần tìm lời giải cho những thách thức mang tính cấu trúc của ngành điện, Nhân Dân cuối tuần đã có cuộc trò chuyện với TS Đỗ Minh Thắng, Trưởng bộ phận năng lượng, Công ty Meteodyn (Pháp).

Ngành điện Cao Bằng chủ động các biện pháp phòng ngừa để đồng hành doanh nghiệp trong mùa cao điểm thiếu điện. Ảnh: Hoàng Yến

Đối phó thiếu hụt cung ứng điện mùa khô

Năm 2026 được dự báo có mùa khô hạn khốc liệt, nguy cơ thiếu điện sản xuất là rất lớn. Thay vì bị động ứng phó tình thế, cơ quan quản lý, ngành điện và các doanh nghiệp hiện nay đã chuyển sang tư duy quản trị rủi ro từ sớm bằng hàng loạt giải pháp thực tế.

VINASOL triển khai nâng cấp Hệ thống BESS lưu trữ 260 kWh cho một nhà máy ở Thành phố Hồ Chí Minh.

Những khoảng cách cần sớm thu hẹp

Theo số liệu của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), đến nay, hơn 23.000 MW điện gió và điện mặt trời đã được triển khai trong nước, chiếm khoảng 27% tổng công suất toàn hệ thống. Nếu so tổng công suất pin lưu trữ năng lượng (BESS) dự kiến hoàn thành trong năm 2026 trên cả nước ước đạt 900 MW sẽ thấy sự chênh lệch lớn giữa nhu cầu thực tế trước mắt và mục tiêu dài hạn về công suất lắp đặt hệ thống BESS tại Việt Nam.

Trung tâm dữ liệu DayOne tại Bang Johor (Malaysia) hoạt động với công suất 478 MW.

Chấp nhận trả giá trước hay sau?

Câu chuyện về nguồn cung năng lượng tại hai nước láng giềng Đông Nam Á của Việt Nam là Thái Lan và Malaysia có thể gợi lên nhiều điểm đáng lưu tâm.

Đọc sâu và thấu hiểu là một thách thức với giới trẻ ngày nay. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Ươm mầm văn hóa đọc trong thời đại số

Công nghệ số đang làm thay đổi căn bản cách con người tiếp cận tri thức. Chỉ với một thiết bị kết nối internet, mỗi cá nhân đều có thể tìm kiếm gần như mọi thông tin cần thiết trong vài giây.

Các không gian đọc cộng đồng cần được quan tâm đầu tư thành những điểm hẹn văn hóa. Ảnh: TRANG PHI

Con đường đầu tư cho tương lai

Hình ảnh người ngồi đọc sách ở các địa điểm công cộng ngày càng trở nên hiếm gặp, song sẽ là phiến diện nếu cho rằng người Việt đang quay lưng với sách. Thực tế cho thấy nhu cầu đọc vẫn tồn tại dưới nhiều dạng thức. Mối bận tâm về văn hóa đọc, do đó, không phải là cộng đồng “có đọc hay không”, mà là chúng ta nên “đọc gì, đọc như thế nào và dành bao nhiêu thời gian cho việc đọc sâu”.

PGS, TS Nguyễn Văn Tùng

Từ phong trào đến tiêu chí đánh giá chất lượng giáo dục

Nhà trường có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hình thành văn hóa đọc, bởi đây là môi trường giáo dục nền tảng, nơi hình thành thói quen, nhân cách và phương pháp học tập của mỗi con người. PGS, TS Nguyễn Văn Tùng, thành viên Hội đồng thành viên, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam chia sẻ với Nhân Dân cuối tuần về các giải pháp phát triển văn hóa đọc cho học sinh.

TS Nguyễn Mạnh Hùng (người ngồi bên trái) trò chuyện với kỹ sư Lê Thanh Hải. Ảnh: Tuyết Minh

Một cánh cửa mới

Từ trước đến nay, khi nói đến văn hóa đọc, chúng ta thường nghĩ đến việc đọc sách. Điều đó hoàn toàn đúng. Nhưng nếu nhìn rộng hơn, đọc không chỉ là đọc chữ. Đọc còn là đọc con người, đọc cuộc đời, đọc thiên nhiên, đọc xã hội và cuối cùng là đọc chính mình.

Diễn giả Nguyễn Quốc Vương trong một lần chia sẻ về văn hóa đọc với các em học sinh. Ảnh: NVCC

Như mạch nước kiên trì lan tỏa

Năm nay đánh dấu 10 năm tôi theo đuổi con đường khuyến đọc. Trong 10 năm đó, tất cả công việc của tôi đều tập trung vào hoạt động khuyến đọc bao gồm viết, đọc, nói (diễn thuyết). Và thật sự, con đường này vẫn vô cùng gian nan.

Không ít bạn trẻ lướt mạng thay vì đọc sâu. Ảnh: VĂN HỌC

Dừng lại, suy ngẫm và chuyển hóa

Khi sự chú ý liên tục bị phân tán bởi các luồng thông tin ngắn, phản hồi tức thời, việc dành thời gian cho một cuốn sách, ý tưởng hay quá trình suy tư ngày càng trở nên khó khăn.

Mục tiêu không chỉ là sản xuất nhiều gạo hơn mà là sản xuất gạo chất lượng cao hơn, giảm phát thải hơn. Trong ảnh: Cánh đồng lúa chất lượng cao ở xã Gia Hòa, thành phố Cần Thơ. Ảnh: Phương Bằng

Nông nghiệp với ngã rẽ chuyển đổi tư duy

Biến đổi khí hậu cùng với các yêu cầu mới của thị trường toàn cầu về giảm phát thải khí nhà kính, sản xuất xanh và phát triển bền vững đang trở thành những tiêu chuẩn bắt buộc, để nông nghiệp vùng Đồng bằng sông Cửu Long phải chuyển đổi tư duy sản xuất, tập trung vào chất lượng, hiệu quả và khả năng thích ứng.

Châu thổ Cửu Long.

Kiến tạo động lực tăng trưởng bền vững

Trước câu hỏi, đâu là mô hình tăng trưởng phù hợp để vừa phát huy những lợi thế sẵn có vừa giữ gìn bản sắc văn hóa sông nước vùng châu thổ Cửu Long? Nhân Dân cuối tuần đã ghi lại những ý kiến trao đổi của lãnh đạo các địa phương.

Hàng loạt công trình hạ tầng giao thông trọng điểm quốc gia được đầu tư xây dựng, góp phần kiến tạo động lực để vùng Đồng bằng sông Cửu Long cất cánh. Trong ảnh: Thi công cao tốc trục ngang Châu Đốc - Trần Đề. Ảnh: Phương Bằng

Vận hội vươn mình trước làn sóng đầu tư

Sau nhiều thập niên là “vùng trũng” về hạ tầng giao thông và thu hút đầu tư, Đồng bằng sông Cửu Long đang đứng trước vận hội mới. Những tuyến cao tốc, trục dọc, đường ngang, đường vành đai ven biển, ven biên giới, nhiều cầu lớn vượt sông dần nên hình hài... góp phần vào việc thu hẹp khoảng cách kinh tế một cách nhanh chóng và tạo đà tăng trưởng mạnh mẽ.

Phát triển du lịch trải nghiệm: Hướng đến mục tiêu kép

Phát triển du lịch trải nghiệm: Hướng đến mục tiêu kép

Du lịch trải nghiệm (Experiential travel) hay còn có cái tên khác là du lịch hòa nhập (Immersive travel) đã và đang hiện diện ngày càng rõ ràng hơn trong nhiều loại hình sản phẩm khác nhau ở Việt Nam, với một điểm chung: Yếu tố trải nghiệm luôn được ưu tiên ở vị trí số một.

Du khách trải nghiệm làm rối nước tại thôn Bàn Thạch (tên nôm là thôn Rạch), phường Hồng Quang, tỉnh Ninh Bình. Ảnh: LƯƠNG VĂN PHƯƠNG

Thước đo mới cho giá trị điểm đến

Là một xu hướng mới tại Việt Nam, đặc biệt từ sau đại dịch Covid-19, du lịch trải nghiệm khuyến khích du khách tối đa hóa các giá trị nhận lại từ điểm đến bằng cách hòa mình kết nối và trở thành một phần của đời sống, văn hóa địa phương, thay vì chỉ đóng vai trò quan sát, nhìn ngắm hời hợt.

Du khách học cách làm món đồ uống độc đáo cà-phê trứng của Hà Nội. (Nguồn ảnh: Dine With Locals)

Cách để “bán” câu chuyện cuộc sống

Truyền thống lịch sử lâu đời cùng địa lý đa dạng và nền văn hóa giàu bản sắc là nền tảng, điểm tựa để Việt Nam phát triển du lịch bền vững với phong phú yếu tố trải nghiệm. Chung quanh chủ đề này, Nhân Dân cuối tuần ghi nhận ý kiến của một số chuyên gia và người trực tiếp làm công tác quản lý, vận hành dịch vụ/ mô hình du lịch trải nghiệm ở Việt Nam.

Khách du lịch tham gia các hoạt động trải nghiệm trong tour Về làng học thêu tay. Ảnh: DÃ LIÊN

Tạo sức hút và năng lực cạnh tranh mới

Mô hình trải nghiệm làng nghề ở Hà Nội đã có từ lâu, như ở làng gốm Bát Tràng, song phần lớn đều dừng ở mức đơn giản, nặng tính “cưỡi ngựa xem hoa”, hoặc như một gia vị cho hoạt động tham quan. Thời gian gần đây, nhiều làng nghề đã đổi mới cách làm, từ đó tạo nên sức hút và năng lực cạnh tranh mới.

Trước mắt anh Phương Nam, Côn Đảo mở ra biết bao nhịp sống xanh, nguyên sơ, trong trẻo. Ảnh: MINH LÊ

Những “điểm chạm” nguyên sơ, trong trẻo

Côn Đảo lâu nay thường được nhắc đến như một vùng đất chứa đựng ký ức lịch sử bi tráng của dân tộc, với hệ thống nhà tù của thực dân và đế quốc cùng những trang sử đấu tranh của các chiến sĩ cách mạng. Nhưng đối với nhiều du khách, sau những “điểm chạm” vào thiên nhiên ở nơi này, Côn Đảo còn là biết bao nhịp xanh, nguyên sơ, trong trẻo.

Bên cạnh gia đình luôn là khoảng thời gian chất lượng để vun trồng một thế hệ hạnh phúc. Ảnh: UNICEF Việt Nam

Hôm nay, tôi đã lắng nghe con mình chưa?

Trong nhiều cuộc tiếp xúc với phụ huynh, rất nhiều cha mẹ chia sẻ với tôi một nguyện vọng rất thật: “Mong con được hạnh phúc”. Song, khi được hỏi: “Hạnh phúc là gì?”, nhiều người lại ngập ngừng.

Bà Nguyễn Phạm Duy Trang.

An toàn là nền móng của hạnh phúc!

Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi, vui chơi của trẻ em, mà còn là thời điểm đặt ra nhiều nỗi lo về an toàn, sức khỏe tinh thần và môi trường phát triển của các em trong bối cảnh xã hội hiện đại.