Đồng Tháp: Khi xã hội cùng chung tay xóa nhà tạm

Từ những mái nhà trống trước, hở sau, dột tứ bề mỗi khi mưa gió, giờ đây, hàng nghìn hộ dân ở Đồng Tháp đã có nơi ở an toàn, khang trang. Kết quả ấy không đến từ một phép mầu, mà từ sự quyết liệt của chính quyền, sự sẻ chia của cộng đồng và tinh thần vượt khó vươn lên của chính người dân.

Giá trị của sự nghĩa tình

Căn nhà ngang hơn 4m, dài 12m của gia đình anh Phạm Hùng Cường (sinh năm 1986, cư trú ấp Bình Hòa, xã Bình Thạnh, huyện Cao Lãnh) vẫn còn mùi vôi nhà mới. Trời chạng vạng, gia đình 5 người đang quây quần bên mâm cơm. Ngoài trời, mưa mỗi lúc càng nặng hạt.

Chị Nguyễn Thị Muội, vợ anh Cường bộc bạch: “Giờ mới dám ngồi ăn cơm ngon lành như vầy. Chứ hồi trước mỗi khi mưa gió là rất lo vì dột tạt tứ bề, lúc nào cũng nơm nớp lo sợ nhà bị sập”.

Vợ chồng anh Cường sống bằng nghề làm thuê mướn và đan lục bình. Tiền lo trang trải cuộc sống cho cả nhà còn gặp khó, nên việc mua đất xây nhà là điều anh chị không dám nghĩ tới.

Trước hoàn cảnh của gia đình anh Cường, chính quyền địa phương đã vận động người thân của vợ chồng anh hỗ trợ đất cất nhà, trên cơ sở có đất, địa phương sẽ hỗ trợ kinh phí xây dựng nhà từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát.

Anh Nguyễn Văn Út, cư trú ấp Bình Hòa, xã Bình Thạnh cho biết: “Mặc dù cuộc sống tôi còn nhiều khó khăn, nhưng sau khi chính quyền địa phương vận động, tôi đã hiến 50m² đất để vợ chồng em Cường được Nhà nước hỗ trợ tiền xây dựng nhà, không còn sống cảnh nhà tạm bợ nữa”.

Ngoài được cho đất cất nhà, gia đình anh Phạm Hùng Cường còn được nhiều người thân cho mượn tiền, kết hợp với số tiền được hỗ trợ cất nhà từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, gia đình anh đã có được căn nhà tường kiên cố với tổng kinh phí xây dựng gần 200 triệu đồng.

Những mái nhà như vậy không chỉ là chốn đi về, mà là điểm tựa mới của những phận người từng chông chênh giữa cuộc sống. Và quan trọng hơn, họ không đơn độc trong hành trình ấy.

Hành trình xóa nhà tạm, nhà dột nát ở Đồng Tháp bắt đầu từ mục tiêu không để người dân sống trong điều kiện nhà ở mất an toàn, thiếu thốn.

Qua rà soát, toàn tỉnh có 2.311 căn nhà cần hỗ trợ. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện đã giảm 152 căn, do nhiều nguyên nhân khác nhau từ phía gia đình.

Do đó, tổng nhu cầu hỗ trợ nhà ở đối với hộ người có công với cách mạng, hộ nghèo, hộ cận nghèo thuộc chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp là 2.159 căn.

Đáng chú ý, chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp đã hoàn thành 100% căn nhà, sớm hơn 1 tháng so với kế hoạch, tổng kinh phí thực hiện hơn 189 tỷ đồng.

Trong số hơn 189 tỷ thì đã có hơn 62 tỷ từ nguồn xã hội hóa và người dân, các gia đình tham gia hỗ trợ tiếp... phản ánh sự tham gia hoạt động tạo nên nhiều ý nghĩa.

Ngoài ra, toàn tỉnh đã thành lập 62 Tổ cất nhà từ thiện tham gia hỗ trợ hơn 6.000 lượt ngày công lao động. Qua những con số này cho thấy sức lan tỏa và sức hút của chương trình.

Sự quyết tâm của các cấp và cộng đồng

Chương trình kết thúc nhưng ở mỗi khóm ấp, mỗi xã, đều có những câu chuyện xúc động.

Gia đình ông Nguyễn Thành Long, sinh năm 1959, cư trú tại tổ 1, ấp 4, xã Mỹ Tân, thành phố Cao Lãnh có 6 người sống trong căn nhà tạm, mái tôn thủng, vách ván mục nát, điều kiện sống chật vật khiến cả nhà luôn sống trong nỗi bất an mỗi khi mưa gió.

Công việc chủ yếu của gia đình ông Nguyễn Thành Long là mua bán ve chai, phế liệu, bán vé số sinh sống nên thu nhập còn rất nhiều khó khăn.

Được tuyên truyền, vận động tham gia chương trình, gia đình ông Long đã được hỗ trợ 60 triệu đồng từ Nhà nước và đối ứng thêm bằng số tiền vay mượn không lãi suất từ bà con dòng họ.

Nhờ sự giúp sức của tổ xây nhà tình nguyện, sau hơn 1 tháng, căn nhà 40m² được hoàn thiện, với nền gạch men, tường gạch, mái tôn mới. “Nếu không có chương trình này, gia đình tôi không biết đến bao giờ mới có căn nhà an toàn để ở”, ông Nguyễn Thành Long chia sẻ.

Một điểm nổi bật khác là vai trò của các tổ cất nhà tình nguyện. Toàn tỉnh hiện có 62 tổ cất nhà từ thiện, quy tụ hàng trăm thành viên tham gia xây dựng miễn phí, với hơn 6.000 lượt ngày công lao động.

Điển hình như Tổ cất nhà tình thương Tâm Từ tại thành phố Hồng Ngự. Tổ hoạt động theo tinh thần không yêu cầu hộ dân đối ứng, chi phí được trích từ đóng góp định kỳ của thành viên và các mạnh thường quân.

Mỗi quý, các thành viên trong tổ góp quỹ 1 triệu đồng/người để xây dựng 1 căn nhà cấp 4 hay nhà tiền chế khang trang, có ngăn phòng khách, phòng ngủ, nhà bếp, phòng vệ sinh… Thực hiện cất nhà theo kế hoạch, tổ đã cất được 46 căn nhà (29 nhà cấp 4 và 17 nhà tiền chế) với số tiền đã chi cất gần 5 tỷ đồng.

Tổ cất nhà tình thương số 2, xã Định Yên, huyện Lấp Vò do ông Huỳnh Phú Quán sáng lập cũng có những đóng góp quan trọng vào chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp.

Thực hiện chương trình, trong thời gian ngắn, gần 63 thành viên chính thức cùng 20 người dự bị trong tổ đã xây dựng 20 căn nhà tại nhiều địa phương. Không chỉ góp công, các thành viên còn trích tiền túi, riêng ông Quán mỗi năm dành hơn 100 triệu đồng hỗ trợ vật tư. Những công đoạn như đổ móng, dựng cột, lợp mái, lát gạch… đều tuân thủ nguyên tắc “3 cứng” để bảo đảm chất lượng và tuổi thọ công trình.

Tại huyện Cao Lãnh, trong năm 2025, huyện đã triển khai xây dựng 586 căn nhà với tổng kinh phí hơn 32 tỷ đồng. Ngoài nguồn từ chương trình cấp tỉnh, huyện còn vận động được hơn 5,5 tỷ đồng từ thư ngỏ do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc huyện phát động, trong đó có sự ủng hộ bằng tiền, vật liệu và hàng nghìn ngày công lao động.

Ngoài ra, cán bộ, công chức ủng hộ ít nhất 2 ngày lương; mỗi hộ dân (trừ hộ nghèo, cận nghèo và hộ có hoàn cảnh khó khăn) ủng hộ tối thiểu 200 nghìn đồng. Các xã, thị trấn trong huyện Cao Lãnh tự vận động xây dựng không thông qua nguồn xã hội hóa của huyện là 77 căn (76 xây dựng mới, 1 căn sửa chữa), tổng kinh phí gần 4,6 tỷ đồng.

Xóa nhà tạm, nhà dột nát tại Đồng Tháp là một chương trình minh chứng sống động cho tinh thần nhân ái trong xã hội, cho cách làm quyết liệt, bài bản và hiệu quả. Qua đó, hình ảnh con người Đồng Tháp nghĩa tình, năng động, sáng tạo một lần nữa được khẳng định rõ ràng trong lòng người dân.

Chương trình đạt nhiều thành công chính nhờ sự ủng hộ, hưởng ứng, sự đồng thuận của nhân dân thực hiện chương trình. Ngoài ra, đó là sự chung tay, thống nhất đầy trách nhiệm của cộng đồng, doanh nghiệp, các tôn giáo và bà con nhân dân thông qua việc ủng hộ góp thêm tiền, vật liệu, vật tư…

“Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát dành cho hộ nghèo, hộ cận nghèo đã hoàn thành, nhưng toàn tỉnh vẫn còn nhiều gia đình thuộc diện khó khăn về nhà ở. Do đó, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh có định hướng tiếp tục phối hợp để vận động thêm các nguồn lực, sẵn sàng hỗ trợ cho các hoàn cảnh khó khăn, đặc biệt là tiếp tục mở rộng thêm các đối tượng, hộ còn khó khăn đang có nhu cầu về nhà ở”, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Đồng Tháp Võ Chí Hữu khẳng định.

Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy Đồng Tháp Nguyễn Văn Định nhấn mạnh: “Tỉnh đã làm quyết liệt, rất mạnh, rất nhanh. Từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, chúng tôi đã thấy rõ sức mạnh của sự đồng lòng, đoàn kết giữa chính quyền và người dân”.

Chương trình được triển khai trên tinh thần kế thừa những mô hình nhân ái đã có từ trước tại Đồng Tháp, kết hợp sự chỉ đạo quyết liệt từ tỉnh đến cơ sở. Các đồng chí trong Ban Thường vụ Tỉnh ủy, lãnh đạo huyện, thành phố thường xuyên đi kiểm tra thực tế tại các địa phương, lắng nghe phản hồi từ người dân và lực lượng thực hiện.

Theo Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp Lê Quốc Phong, thành công của chương trình đến từ sự năng động, linh hoạt trong cách làm của từng địa phương và đặc biệt là sự góp sức của toàn xã hội. Các ngành, các cấp đã thực sự khơi dậy tinh thần nghĩa tình, cùng nhau tạo nên những ngôi nhà ấm cúng cho người dân nghèo.

Chương trình đã mang lại giá trị nhân văn, nhân ái rất cao, giá trị của sự nghĩa tình và sức lan tỏa lớn. Các tổ cất nhà do các địa phương, các tổ chức tôn giáo thành lập hoặc người dân đứng ra thành lập hoạt động rất trách nhiệm, tận tình để nhanh chóng giúp cho những hộ nghèo. Sự năng động, sáng tạo của nhiều địa phương theo cách làm, cách thực hiện rất rõ.

“Hiệu quả từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát sẽ là bài học kinh nghiệm quý để các địa phương tiếp tục phát huy, vận dụng các phương thức, cách làm phù hợp nhằm chăm lo nâng cao đời sống người dân.

Thời gian tới, các địa phương tiếp tục rà soát, huy động nguồn lực hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho các đối tượng có nhu cầu; hỗ trợ tạo sinh kế, tạo cơ hội việc làm để người dân tiếp tục vượt khó, hướng đến mục tiêu lâu dài, đó là từng bước đưa hộ nghèo vươn lên thoát nghèo”, Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp Lê Quốc Phong đề nghị.

Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của người dân, Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát tại Đồng Tháp đã hoàn thành vượt tiến độ, mang lại mái ấm bền vững cho hộ chính sách, hộ nghèo và cận nghèo. Hơn cả những ngôi nhà, đó là kết quả của lòng nhân ái, của tinh thần “không ai bị bỏ lại phía sau”.