Cùng suy ngẫm

Đổi mới đào tạo nhân lực ngành nông nghiệp

Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, đến nay trên cả nước có khoảng 50 cơ sở đào tạo đại học có đào tạo các chuyên ngành về nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản và thủy lợi.
Trang trại DelcoFarm tại xã Nguyệt Đức, huyện Thuận Thành, Bắc Ninh. (Ảnh: Phi Trường)
Trang trại DelcoFarm tại xã Nguyệt Đức, huyện Thuận Thành, Bắc Ninh. (Ảnh: Phi Trường)

Trong đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có 4 cơ sở đào tạo đại học và 28 trường cao đẳng. Đến năm 2022, các cơ sở đào tạo của Bộ đã đào tạo 38 ngành đào tạo trình độ tiến sĩ; 39 ngành đào tạo thạc sĩ và 97 ngành đào tạo trình độ đại học, 112 ngành đào tạo cao đẳng và 122 ngành trung cấp.

Công tác đào tạo nguồn nhân lực cho lĩnh vực nông nghiệp còn bộc lộ một số hạn chế như: Tỷ lệ lao động có bằng cấp, chứng chỉ từ trình độ sơ cấp trở lên được đào tạo còn chiếm tỷ lệ thấp, dưới 5%; tỷ lệ học sinh, sinh viên đăng ký các ngành, lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy lợi và thủy sản giảm hơn 30% so với giai đoạn 2011-2015.

Trong thời gian qua, bằng các nguồn kinh phí khác nhau, các cơ sở đào tạo đã đầu tư, nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy và học; đổi mới công tác tuyển dụng, thu hút, bồi dưỡng và phát triển đội ngũ giảng viên, giáo viên; rà soát, cập nhật và phát triển chương trình đào tạo, qua đó chất lượng công tác đào tạo, bồi dưỡng từng bước được cải thiện.

Những nỗ lực, cố gắng nêu trên đã đóng góp quan trọng vào việc nâng cao tỷ lệ lao động qua đào tạo, nhất là đào tạo nguồn nhân lực cho ngành...

Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đạt được, công tác đào tạo nguồn nhân lực cho lĩnh vực nông nghiệp còn bộc lộ một số hạn chế như: Tỷ lệ lao động có bằng cấp, chứng chỉ từ trình độ sơ cấp trở lên được đào tạo còn chiếm tỷ lệ thấp, dưới 5%; tỷ lệ học sinh, sinh viên đăng ký các ngành, lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy lợi và thủy sản giảm hơn 30% so với giai đoạn 2011-2015.

Năm 2022, tỷ lệ này chiếm chưa đến 2% trong tổng số khoảng 520.000 sinh viên nhập học trên toàn quốc và có xu hướng tiếp tục giảm; trong đó có một số ngành nông, lâm nghiệp và thủy sản truyền thống như: Khoa học đất, khuyến nông, khai thác thủy sản, quản lý và khai thác nguồn lợi biển đảo; lâm sinh, lâm học, quản lý tài nguyên rừng… có rất ít hoặc thậm chí không có sinh viên đăng ký theo học.

Nguyên nhân của thực trạng nêu trên là do thu nhập của lao động trong ngành nông, lâm và thủy sản còn thấp, chỉ bằng khoảng 50% so với các ngành công nghiệp, xây dựng và dịch vụ. Quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa ảnh hưởng đến tâm lý đề cao những ngành phi nông nghiệp để có điều kiện lập nghiệp ở khu vực thành thị và những nơi có điều kiện làm việc tốt hơn.

Thu nhập của lao động trong ngành nông, lâm và thủy sản còn thấp, chỉ bằng khoảng 50% so với các ngành công nghiệp, xây dựng và dịch vụ.

Bên cạnh đó, một số trường còn tư duy bao cấp, chưa quyết liệt trong công tác tuyển sinh, chưa chủ động đổi mới công tác quản trị, nội dung và phương pháp giảng dạy để đáp ứng yêu cầu người học và thị trường lao động. Công tác xã hội hóa và huy động các nguồn lực của xã hội cho công tác đào tạo còn hạn chế. Sự phối hợp và kết nối giữa các cơ sở đào tạo và các doanh nghiệp mặc dù đạt kết quả bước đầu, nhưng chưa có hệ thống và định hướng dài hạn.

Nhằm thực hiện mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn, hướng đến nền nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh, nhiệm vụ cấp bách cần đổi mới, nâng cao hiệu quả đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu phát triển ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn (theo Nghị quyết số 37-NQ/BCSĐ của Ban cán sự đảng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, ban hành ngày 8/5/2023), trong đó có các hoạt động thúc đẩy hợp tác giữa các trường đại học và các doanh nghiệp, tập đoàn để ký thỏa thuận hỗ trợ và hợp tác trong các hoạt động đào tạo và nghiên cứu khoa học với mục tiêu: Kết nối nhu cầu tuyển dụng lao động giữa các doanh nghiệp và các cơ sở đào tạo, đặc biệt là nhân lực nông nghiệp chất lượng cao; hỗ trợ và khuyến khích sinh viên đăng ký học các ngành nông nghiệp, đặc biệt là các ngành khó tuyển sinh, khó xã hội hóa; nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu, thương mại hóa sản phẩm khoa học công nghệ; truyền thông để nâng cao nhận thức của xã hội về các cơ hội trong học tập, cơ hội việc làm, cơ hội khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp...

Để hiện thực hóa các nội dung nêu trên cần đổi mới đào tạo nhân lực với tư duy mở, dưới sự đồng hành của các doanh nghiệp, đào tạo gắn với thị trường; đưa sinh viên ra ngoài giảng đường, đến các trang trại, phân xưởng, nhà máy của các doanh nghiệp không chỉ để tham quan, cảm nhận đời sống, hoạt động kinh tế mà còn học hỏi, đưa kiến thức vào thực tiễn.

Các doanh nghiệp cũng cần ưu tiên cách thức đào tạo này, xem đó như một trách nhiệm với thế hệ tương lai.

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung một số điều Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông

[Infographic] Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung một số điều Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 13/TT-BGDĐT sửa đổi Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông. Kỳ thi năm 2026 tiếp tục giữ ổn định, chú trọng tinh giản thủ tục, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và điều chỉnh phù hợp mô hình quản lý mới nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức, tạo thuận lợi tối đa cho thí sinh.

[Infographic} Thông tin chi tiết về Kỳ thi vào lớp 10 tại Hà Nội

[Infographic} Thông tin chi tiết về Kỳ thi vào lớp 10 tại Hà Nội

Ngày 12/3/2026, theo thông tin từ Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành kế hoạch tuyển sinh vào lớp 10 trung học phổ thông năm học 2026-2027. Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 trung học phổ thông công lập năm học 2026-2027 diễn ra trong hai ngày 30 và 31/5/2026.

(Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Thủ tục, quy trình bổ nhiệm cán bộ quản lý cơ sở giáo dục

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 66/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Giáo dục; trong đó quy định rõ thủ tục, quy trình bổ nhiệm cán bộ quản lý cơ sở giáo dục công lập, dân lập, tư thục, cơ sở giáo dục thành lập theo diện Hiệp định với nước ngoài.

Sách giáo khoa các môn Ngoại ngữ 1: tiếng Nhật, tiếng Hàn, tiếng Trung Quốc của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (Ảnh minh họa)

Tổ chức thẩm định sách giáo khoa môn Ngoại ngữ 1, Ngoại ngữ 2 năm 2026

Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tổ chức thẩm định năm 2026 sách giáo khoa môn Ngoại ngữ 1, Ngoại ngữ 2 theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018 của các tổ chức, cá nhân. Thời hạn đăng ký số lượng, tên bản mẫu sách giáo khoa đề nghị thẩm định của môn Ngoại ngữ 1, Ngoại ngữ 2 là trước ngày 15/4.

Thí sinh tham dự Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung một số điều Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông

Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung một số điều Quy chế thi tốt nghiệp trung học phổ thông để bảo đảm phù hợp với mô hình quản lý chính quyền địa phương 2 cấp, việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, sắp xếp lại bộ máy thanh tra; đồng thời tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong các khâu tổ chức thi.

Sinh viên học tập tại Khoa Điều dưỡng, Trường đại học Y Dược Thái Bình.

Đại học Y Dược Thái Bình công bố số lượng tuyển sinh, phương thức và tổ hợp xét tuyển năm 2026

Ngày 10/3, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Ngô Thanh Bình, Trưởng phòng quản lý đào tạo đại học (Trường đại học Y Dược Thái Bình, tỉnh Hưng Yên) cho biết: Chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh chính quy trình độ đại học năm 2026, hiện nay nhà trường đã công bố các ngành đào tạo, số lượng tuyển sinh, phương thức và tổ hợp xét tuyển.

Học sinh Trường trung học phổ thông Yên Hòa (Hà Nội) sử dụng AI trong học tập, nghiên cứu.

Đổi mới phương pháp giáo dục qua trí tuệ nhân tạo

Thời gian qua, nhiều cơ sở giáo dục đã sớm nhận diện trí tuệ nhân tạo (AI) là xu hướng tất yếu trong hoạt động giáo dục và chuyển đổi số. Đến nay, các cơ sở giáo dục phổ thông đã có kế hoạch thực hiện khá hiệu quả nội dung giáo dục AI, qua đó góp phần phát triển năng lực học tập, tư duy, trải nghiệm cho học sinh.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Văn Phúc (bên phải ảnh) chúc mừng, tặng hoa lãnh đạo Tạp chí Giáo dục.

Tạp chí Giáo dục: 25 năm hành trình trí tuệ, tâm huyết, sáng tạo

Trải qua 25 năm xây dựng và phát triển, Tạp chí Giáo dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo) đã trở thành một diễn đàn học thuật và kênh truyền thông chính sách uy tín của ngành giáo dục, góp phần lan tỏa tri thức khoa học và hỗ trợ quá trình hoạch định, thực thi chính sách giáo dục.