"Tiếng trống Mê Linh" của tác giả Việt Dung-Vĩnh Điền là một trong những tác phẩm kinh điển của sân khấu cải lương lịch sử. Vở diễn tái hiện giai đoạn đất nước dưới ách đô hộ tàn bạo của nhà Đông Hán, khi nhân dân sống trong cảnh lầm than bởi sự cai trị hà khắc của Thái thú Tô Định. Trước cảnh nước mất nhà tan, hai chị em Trưng Trắc và Trưng Nhị - những người con gái tài sắc, văn võ song toàn của vùng đất Mê Linh đã tập hợp hào kiệt khắp nơi phất cờ khởi nghĩa.
Bi kịch lên đến đỉnh điểm khi Thi Sách - chồng của Trưng Trắc bị Tô Định bắt và hành hình nhằm uy hiếp nghĩa quân. Cao trào của vở diễn nằm ở lớp diễn tế sống Thi Sách đầy bi tráng trước cửa thành. Trước tình thế ngàn cân treo sợi tóc của chồng, Trưng Trắc nén đau thương, đặt nợ nước lên trên thù nhà, gạt nước mắt cùng Trưng Nhị chính thức phát động lời thề khởi nghĩa.
Tiếng trống đồng vang lên dồn dập, hào hùng như tiếng lòng của triệu người dân. Nghĩa quân rầm rộ xông lên, đập tan quân tàn bạo, đối đầu trực diện và trừng trị những kẻ bán nước, cướp nước, buộc Thái thú Tô Định phải cắt tóc, cải trang tháo chạy nhục nhã về nước. Vở diễn khép lại trong khúc ca khải hoàn, khẳng định chủ quyền tự lập, tự cường và tôn vinh khí chất anh hùng của người phụ nữ Việt Nam.
Nghệ sĩ Nhân dân Hồ Thị Ngọc Trinh, Trưởng Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ chia sẻ, những ai yêu sân khấu đều biết "Tiếng trống Mê Linh" là một tượng đài bất hủ của sân khấu cải lương. Vì thế, thử thách đặt ra cho đơn vị khi tái dựng tác phẩm này không chỉ là giữ được cái “thần” của các nghệ sĩ gạo cội đi trước, mà còn phải mang đến sự mới mẻ từ lớp nghệ sĩ kế thừa.
Đó là lý do bản dựng của đoàn vẫn bám theo kịch bản truyền thống, nhưng không phục dựng nguyên trạng theo lối cũ mà nghiên cứu kỹ hơn về không gian lịch sử, đặc biệt là phục trang, đạo cụ, mỹ thuật sân khấu để đưa ra những xử lý sát hơn với tinh thần lịch sử, giúp khán giả không chỉ tiếp cận lịch sử qua lời ca mà còn qua hình ảnh, màu sắc, tạo hình và chuyển động sân khấu.
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý của vở diễn là hình tượng voi trận được đưa lên sân khấu dưới dạng đạo cụ cỡ lớn làm bằng chất liệu composite. Đạo cụ này có thể di chuyển bằng bánh xe, phần đầu tạo được chuyển động linh hoạt, góp phần tái hiện không khí trận mạc hào hùng và khắc họa rõ nét hình ảnh Hai Bà Trưng trong tư thế nữ tướng cưỡi voi ra trận.
Nghệ sĩ Nhân dân Hồ Thị Ngọc Trinh cho biết, trước đây chị đã từng sử dụng hình thức voi do diễn viên hóa thân để đưa lên sân khấu, nhưng cách làm đó khó tạo được quy mô cần thiết. Thử nghiệm mới trong “Tiếng trống Mê Linh” vì thế được kỳ vọng sẽ tăng hiệu quả thị giác và góp phần làm nổi bật khí thế hào hùng của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.
Về âm nhạc, bản dựng vẫn giữ hệ thống bài bản quen thuộc của cải lương, nhưng đưa thêm chất liệu tuồng và hơi thở đương đại của nhạc giao hưởng để đẩy cảm xúc ở các lớp diễn lên cao trào.
Bên cạnh đó, phần thiết kế sân khấu với sự kết hợp của nghệ thuật võ cổ truyền Việt Nam cũng giúp các trận đánh và nhiều phân đoạn tâm lý trong vở diễn trở nên hoành tráng, xúc động và gần gũi hơn với thị hiếu khán giả hôm nay.
![dan-nghe-si-5494.jpg](https://cdn.nhandan.vn/images/5702bc924e880ed3a024e78e5fdcc4b48826d960355cb01681651a45d5cb38ec97f5d2b74733079e77b5bfaf35886351edd7582af8daf42cc95a7d5d684bc839/dan-nghe-si-5494.jpg.avif "Vở diễn "khoe" được dàn diễn viên thực lực của Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ.")
Đặc biệt, với bản dựng “Tiếng trống Mê Linh” lần này, Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ còn muốn “khoe” lực lượng diễn viên thực lực, với Nghệ sĩ Ưu tú Ngọc Đợi trong vai Trưng Trắc, nghệ sĩ Thu Mỹ vai Trưng Nhị, nghệ sĩ Lê Hoàng Nghi vai Thi Sách, cùng các nghệ sĩ Trần Minh, Phú Yên, Quỳnh Nhi… Sự kết hợp giữa lớp nghệ sĩ dày dạn kinh nghiệm và những gương mặt trẻ đang dần khẳng định dấu ấn nghề nghiệp được kỳ vọng sẽ mang đến sức sống mới cho vở diễn lịch sử kinh điển này.
"Tiếng trống Mê Linh" của Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ chính thức được ra mắt ngày 29/5. Được biết, ngay sau khi dựng vở, Đoàn đã nhận được lời mời biểu diễn tại chương trình lễ hội “Trên bến dưới thuyền” ở Thành phố Hồ Chí Minh ngày 13/6 tới.
Điều này khẳng định, khi đầu tư đúng mức và khai thác đúng cách cho đề tài lịch sử, nghệ thuật cải lương vẫn tạo được sức hấp dẫn riêng và có “đời sống” trong thị trường biểu diễn nghệ thuật đương đại.
Từ “Đế đô sóng cả” đến “Tiếng trống Mê Linh” là những bước đi chắc chắn khẳng định cách Đoàn nghệ thuật cải lương Vàm Cỏ gây dựng thương hiệu trong giai đoạn sau sắp xếp, kiện toàn tổ chức và định hình tên gọi mới. Đó là đầu tư nghiêm túc cho cải lương lịch sử và nỗ lực làm mới để đưa sân khấu truyền thống hòa vào dòng chảy cuộc sống hôm nay.
