Nghệ nhân Lê Thị Thiết - một chuyên gia ẩm thực, hiện là Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực tỉnh Ninh Bình cho biết, nhiều lần được mời tham gia giới thiệu ẩm thực ba miền tại tỉnh Hưng Yên, bà rất ấn tượng với món bánh hú. Bánh có vỏ làm từ bột gạo tẻ trộn lá khúc, nhân gồm đỗ xanh, thịt ba chỉ, mộc nhĩ, hành khô, thường được ăn nóng với vị thơm, ngậy.
Theo thống kê từ các lễ hội địa phương, hơn 80% các gia đình ở Song An vẫn giữ gìn cách làm bánh hú truyền thống để dâng cúng tổ tiên hoặc đãi khách trong những dịp đặc biệt.
Ông Lương Văn Thủy - một người có tiếng làm bánh hú tại Song An, chia sẻ: “Bánh hú, hay còn gọi là bánh tầm cúc, bánh khúc, có hương vị đặc trưng nhờ vào loại lá khúc, hay như người dân Song An vẫn quen gọi là lá cúc”.
Tương truyền, vào thời Quang Trung Nguyễn Huệ, tướng quân Đô đài lực sĩ Nguyễn Tất Ứng, người thôn Kiều Thần, Tổng An Lão, phủ Kiến Xương, trấn Sơn Nam (nay thuộc phường Vũ Phúc, tỉnh Hưng Yên) dẫn quân đi dẹp giặc ngoại xâm (đánh quân Thanh) đúng vào dịp Tết Nguyên đán (một số gia phả còn khẳng định đây chính là trận Ngọc Hồi-Đống Đa lẫy lừng năm 1789). Cuối tháng Giêng thắng trận trở về, dân làng liền tổ chức ăn Tết lại để anh em tướng sĩ cùng đón xuân, gọi là Tết Cùng. Từ đó, hằng năm, cứ vào ngày mồng 1 tháng 2 âm lịch, nhân dân làng Song An lại tưng bừng làm bánh hú để đón Tết Cùng, thời gian này trong năm cũng là lúc rau khúc mọc nhiều nhất.
Việc gói bánh đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và thường được cả gia đình cùng làm. Những chiếc bánh được gói trong lá chuối xanh, buộc bằng lạt tre, mang theo hương thơm dân dã, gợi nhớ về những giá trị truyền thống của người Việt.
Với những nguyên liệu giản dị như lá khúc, gạo tẻ, gạo nếp và lá chuối, bánh hú mang đậm hương vị đồng quê. Đôi khi, có vùng còn dùng kèm đỗ xanh trong nhân bánh.
Làm bánh hú tưởng chừng đơn giản nhưng để có bánh ngon, thơm thì không phải ai làm cũng được. Người ta chọn loại rau khúc lá nhỏ, non, vặt lấy hoa mang giã nhỏ, vắt bỏ nước rồi đem trộn với bột gạo tám thơm để làm vỏ bánh.
Nếu như bánh khúc thường có hình tròn, thì bánh hú có hình như bánh gối, nửa vầng trăng. Người dân ở Song An thường nặn thành hình các con vật như cò, voi... Nặn bánh hú xong, mỗi chiếc bánh xinh xinh được gói hờ vào một tấm lá chuối tươi, xếp chồng lên nhau trong chõ, mỗi lượt bánh thêm một lượt gạo nếp.
Khi hấp bánh, lá chuối sẽ khiến bánh hú có hương vị rất đặc trưng, rất dân dã thôn quê. Dùng bánh hú ngon nhất là khi còn ấm. Bóc lớp lá chuối, bạn sẽ thấy lớp gạo nếp trong dẻo, thơm lừng, hòa quyện với nhân đỗ xanh bùi béo và thịt lợn đậm đà.
Trong các lễ hội văn hóa lớn của huyện Vũ Thư (tỉnh Thái Bình trước đây) và cho đến hiện nay tại Liên hoan ẩm thực tỉnh Hưng Yên, hay Lễ hội ẩm thực xã Vũ Thư, bánh hú vẫn được tôn vinh như món quà quê nức tiếng gần xa.
