Châu Phi hướng tới nền kinh tế xanh

Châu Phi đang hướng tới nền kinh tế xanh, với kỳ vọng tạo ra 3,3 triệu việc làm từ nay đến năm 2030, trong đó năng lượng mặt trời và nông nghiệp thông minh là những lĩnh vực dẫn đầu. Quá trình chuyển đổi xanh hứa hẹn sẽ góp phần giải quyết tình trạng thất nghiệp đang gia tăng ở giới trẻ, khi số lượng dân số trẻ ở châu Phi được dự báo vượt 800 triệu người vào năm 2050.
Người dân Rwanda tham gia dự án trồng cây thích ứng biến đổi khí hậu. (Ảnh IUCN)
Người dân Rwanda tham gia dự án trồng cây thích ứng biến đổi khí hậu. (Ảnh IUCN)

Theo báo cáo mới nhất của FSD Africa và Shortlist, năm ngành chiến lược có khả năng tạo ra việc làm lớn ở Lục địa đen, trong đó nổi bật là năng lượng tái tạo, nông nghiệp bền vững và các giải pháp sinh thái. Những lĩnh vực này đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế bền vững cho châu lục. Cụ thể, lĩnh vực sản xuất năng lượng mặt trời ước tính có thể tạo ra 1,7 triệu việc làm trong khi các lĩnh vực công nghệ nông nghiệp thông minh và bảo tồn hệ sinh thái sẽ bổ sung khoảng 700.000 việc làm.

Các giải pháp xanh như tái trồng rừng cũng góp phần tạo thêm việc làm tại các quốc gia Nam Phi, Nigeria, Kenya, Ethiopia và CHDC Congo, với khoảng 700.000 việc làm xanh vào năm 2030. Về trình độ lao động, báo cáo chỉ ra rằng khoảng 60% việc làm xanh sẽ cần lao động có tay nghề, trong đó 10% cần bằng cấp, 30% cần chứng chỉ và 20% cần kỹ năng hành chính, 40% còn lại là lao động phổ thông.

Tiến sĩ Malle Fofana, Giám đốc phụ trách châu Phi tại Viện Tăng trưởng xanh toàn cầu cho biết, thách thức lớn nhất của châu lục hiện nay là thu hẹp khoảng cách kỹ năng giữa nông thôn và thành thị. Theo ông, chính phủ các nước châu Phi cần điều chỉnh chính sách, gắn chiến lược kinh tế xanh vào các kế hoạch phát triển quốc gia.

Bên cạnh đó, các nước cần đẩy mạnh đầu tư vào giáo dục và đào tạo nghề để trang bị các kỹ năng mới cho thanh niên trong nền kinh tế xanh. Ông Fofana nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm công bằng trong tiếp cận việc làm xanh giữa các khu vực thành thị và nông thôn.

Các tổ chức tài chính nhận định rằng, nền kinh tế xanh của châu Phi sẽ không chỉ đóng góp cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu toàn cầu, mà còn giúp giải quyết tình trạng thất nghiệp đang có xu hướng gia tăng. Đây được xem là một giải pháp hữu hiệu giúp thúc đẩy sự tăng trưởng bền vững của châu lục.

Bên cạnh đó, châu Phi đang khuyến khích làn sóng khởi nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Hội nghị khởi nghiệp châu Phi lần thứ 3 vừa diễn ra ở Algeria đã thu hút nhiều bộ trưởng phụ trách về khởi nghiệp, cùng hàng trăm doanh nghiệp, nhà đầu tư và chuyên gia cấp cao trong lĩnh vực AI.

Tại hội nghị với chủ đề “Tái hình dung châu Phi thông qua AI”, các đại biểu đã thảo luận sôi nổi về cơ hội và thách thức trong việc phát triển AI ở châu lục. Các tham luận đưa ra tại hội nghị trình bày việc biến các ý tưởng đổi mới sáng tạo thành những dự án thực tiễn, góp phần vào mục tiêu phát triển bền vững và xây dựng các chiến lược phát triển AI phù hợp đặc thù của Lục địa đen.

Các bộ trưởng đã kêu gọi áp dụng thống nhất chính sách về AI trong châu lục, tăng cường phối hợp ở cấp nhà nước và xây dựng khuôn khổ pháp lý thích hợp, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải triển khai các chương trình đào tạo và thiết lập quan hệ đối tác giữa các cơ sở khoa học trong lĩnh vực AI.

Các bộ trưởng nhấn mạnh vai trò của các công ty khởi nghiệp và AI trong các mục tiêu về kinh tế-xã hội, kêu gọi đẩy nhanh việc thành lập một quỹ châu Phi để tài trợ cho các dự án tác động trực tiếp tới kinh tế-xã hội.

Đây là đề xuất của các chuyên gia của Liên hợp quốc và Liên minh châu Phi (AU) tại Tuần lễ Công nghiệp hóa châu Phi 2024 vừa được tổ chức với chủ đề “Tận dụng AI, công nghiệp hóa xanh và sở hữu trí tuệ để chuyển đổi châu Phi”.

Tại sự kiện này, các chuyên gia đã kêu gọi đầu tư mạnh vào phát triển cơ sở hạ tầng, chuyển giao công nghệ, hội nhập chuỗi giá trị nội khối châu lục, giảm sự phụ thuộc vào xuất khẩu nguyên liệu thô và tăng cường quan hệ đối tác toàn cầu để đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa và chuyển đổi kinh tế, qua đó tô điểm gam mầu xanh vào bức tranh kinh tế châu Phi.

Có thể bạn quan tâm

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.

Tàu chở dầu thô cập cảng ở Mundra, Ấn Độ sau khi băng qua eo biển Hormuz, ngày 18/3/2026. (Ảnh: ANI/TTXVN)

Đối phó cú sốc nguồn cung

“Nút thắt” tại eo biển Hormuz đang làm chao đảo nền kinh tế thế giới, khi hàng triệu thùng dầu biến mất khỏi thị trường mỗi ngày. Không dừng lại ở giá năng lượng, cú sốc đang lan nhanh sang chuỗi cung ứng, lạm phát và tăng trưởng toàn cầu, kéo theo nguy cơ về một cuộc khủng hoảng có thể tồi tệ hơn cả đại dịch Covid-19.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vừa hợp tác, vừa cạnh tranh

Sau nhiều tháng trì hoãn, Nghị viện châu Âu (EP) vừa “bật đèn xanh” cho thỏa thuận thương mại giữa Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ, kèm theo một số điều kiện.

Những tòa nhà ở thành phố Daraa, Syria bị tàn phá do chiến sự. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước chuyển chiến lược của Syria

Từ một quốc gia bị cô lập về ngoại giao và bị xung đột tàn phá nặng nề, Syria đang có những bước chuyển chiến lược với quyết tâm “hồi sinh” từ tro tàn chiến tranh, vừa tái thiết kinh tế, hàn gắn chia rẽ xã hội, vừa hòa nhập quốc tế, tối đa hóa viện trợ nước ngoài.