Bước chuyển chiến lược của Syria

Từ một quốc gia bị cô lập về ngoại giao và bị xung đột tàn phá nặng nề, Syria đang có những bước chuyển chiến lược với quyết tâm “hồi sinh” từ tro tàn chiến tranh, vừa tái thiết kinh tế, hàn gắn chia rẽ xã hội, vừa hòa nhập quốc tế, tối đa hóa viện trợ nước ngoài.

Những tòa nhà ở thành phố Daraa, Syria bị tàn phá do chiến sự. (Ảnh: THX/TTXVN)
Những tòa nhà ở thành phố Daraa, Syria bị tàn phá do chiến sự. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tuy vậy, khó khăn vẫn ở phía trước và liệu Syria có thể bước vào một quỹ đạo phát triển mới thật sự ổn định, bền vững hay không là câu hỏi còn bỏ ngỏ.

Cánh cửa hòa nhập cộng đồng quốc tế đang rộng mở với Syria sau khoảng 14 năm chìm trong nội chiến. Truyền thông Trung Đông cho biết, ngày 30/3, Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa bắt đầu chuyến công du Đức và Anh, những quốc gia có vị thế và tầm ảnh hưởng quan trọng tại châu Âu, với mục tiêu tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại.

Đây cũng là cơ hội để Damascus nhận được những hỗ trợ, ưu đãi đặc biệt phục vụ cho tái thiết và phát triển đất nước.

Hơn một năm kể từ khi cựu Tổng thống Bashar al-Assad bị lật đổ, chính quyền mới tại Syria vẫn đang nỗ lực hướng tới những kết quả cải thiện thực chất đời sống người dân, vốn được coi là “chìa khóa” giúp bảo đảm tính chính danh của chính quyền trong mắt cộng đồng quốc tế sau những biến động chính trị xảy ra tại quốc gia Trung Đông.

Các nước châu Âu có nhiều lý do để dành sự quan tâm đặc biệt và mở rộng hợp tác với Syria. Syria có vị trí địa chiến lược đặc biệt, là “ngã ba” của các châu lục gồm châu Á, châu Âu và châu Phi, cho nên sẽ là mắt xích quan trọng trong chiến lược của châu Âu về tăng cường tầm ảnh hưởng ở khu vực Trung Đông.

Bên cạnh đó, Trung Đông lâu nay luôn có mối liên hệ mật thiết với tình hình an ninh của Lục địa già. Những năm qua, dòng người tị nạn từ Syria và các nước lân cận tìm đến châu Âu đã gây ảnh hưởng không nhỏ đến an ninh, ổn định xã hội tại châu lục này. Bởi vậy, hỗ trợ Syria phát triển ổn định cũng là cách góp phần giúp châu Âu giải quyết bài toán di cư nhức nhối và hóc búa.

Hồi tháng 1/2026, Liên minh châu Âu (EU) công bố gói hỗ trợ tài chính trị giá khoảng 620 triệu euro cho Syria trong hai năm 2026 và 2027, bao gồm viện trợ nhân đạo, hỗ trợ phục hồi sớm và các chương trình hợp tác song phương, như một lời khẳng định cam kết đồng hành với Damascus trên con đường tái thiết phía trước.

Những bước tiến mà chính quyền mới ở Syria đạt được dù mang đến cơ hội phát triển rộng mở hơn hẳn so với giai đoạn bị cấm vận trước đó, song chưa đủ để khỏa lấp hàng loạt thách thức mà Syria đang đối mặt. Tình trạng bạo lực do mâu thuẫn sắc tộc là vấn đề nổi cộm trong năm 2025 của quốc gia từng trong tình trạng “chia năm xẻ bảy” do nội chiến. Để giải quyết bài toán hàn gắn, hòa giải dân tộc cần nhiều nỗ lực, trong đó có sự phân phối công bằng quyền lợi giữa các đảng phái, thành phần xã hội, các nhóm sắc tộc.

Tình hình căng thẳng leo thang tại Trung Đông hiện nay cũng tác động nghiêm trọng đến nước này. Để ngăn chặn rủi ro, Syria đang tăng cường an ninh tại biên giới với Liban, triển khai các đơn vị tên lửa cùng hàng nghìn binh sĩ, trong bối cảnh Liban bị cuốn vào vòng xoáy xung đột của khu vực sau khi lực lượng Hezbollah tham gia tấn công Israel. Bên cạnh các nguy cơ về an ninh và nhân đạo, nền kinh tế Syria bị ảnh hưởng do các tuyến đường vận chuyển hàng hóa bị đình trệ, khiến giá nhiên liệu, phân bón tăng cao.

Về đối ngoại, quỹ đạo phát triển của Syria vẫn gắn liền với các tính toán chiến lược của nhiều nước như Mỹ, Nga, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ… Bởi vậy, quốc gia Trung Đông này đang nỗ lực thúc đẩy chính sách ngoại giao cân bằng với các nước lớn, tránh bị cuốn vào các cuộc xung đột lợi ích, ưu tiên hợp tác và đối thoại với các nước trong khu vực để cải thiện vị thế quốc gia.

Hành trình xây dựng lại đất nước Syria từ tro tàn chiến tranh còn nhiều khó khăn, cần sự kết hợp giữa nỗ lực trong nước và những cam kết hỗ trợ, hợp tác của cộng đồng quốc tế. Tuy vậy, không thể phủ nhận, những chính sách mà chính quyền đang thực hiện giúp Syria có sự chuyển mình đáng khích lệ, mở ra những cánh cửa phát triển tưởng chừng đã đóng chặt trong nhiều năm qua.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.