Bộ “quy tắc gia đình an toàn” trong thời đại số

Trong bối cảnh thị trường cho thuê nhà ở các thành phố lớn có nhiều biến động khi khách thuê trả mặt bằng, nhu cầu tìm người thuê mới tăng lên. Lợi dụng tình huống này, các đối tượng lừa đảo sử dụng thủ đoạn giả làm người thuê nhà, chủ động đặt cọc rồi yêu cầu chủ nhà bấm vào đường link lạ để chiếm đoạt tiền trong tài khoản.

Vượt qua những đường biên hữu hình, biên giới quốc gia hôm nay đã mở rộng trên không gian mạng, nơi thông tin lan tỏa với tốc độ chưa từng có, nơi mỗi chiếc điện thoại thông minh có thể trở thành một “cánh cửa thần kỳ” đưa con người bước vào “thế giới phẳng”.

Một cú đập… đổi đời. Hai cú đập… nhân đôi tài sản. Và chỉ cần thêm một lần nữa,… bạn có thể mất tất cả.

Lợi dụng quy định mới về xác thực thông tin thuê bao di động, nhiều đối tượng đã giả danh cơ quan chức năng, nhà mạng để chiếm quyền kiểm soát SIM, từ đó đánh cắp mã OTP và rút tiền trong tài khoản ngân hàng. Thủ đoạn ngày càng tinh vi, có tổ chức, gây thiệt hại lớn cho người dân.

Trong bối cảnh kinh tế số phát triển mạnh mẽ, không ít người dân đã đặt niềm tin vào những lời hứa về lợi nhuận cao từ các nền tảng đầu tư trực tuyến. 

Mới đây, Công an Đà Nẵng đã ghi nhận sự việc chị T., một tiểu thương ở TP Đà Nẵng, đã bị mất 27 triệu đồng trong tài khoản chỉ sau vài phút trò chuyện với một người là “hỗ trợ kỹ thuật” của loa báo tiền.

Lừa đảo trên không gian mạng đang trải qua một biến đổi đáng lo ngại – chúng không còn xuất hiện dưới dạng đe dọa hay dụ dỗ trực diện, mà được “đóng gói” như những nội dung giải trí hấp dẫn.

Bước vào thời đại số, cuộc cạnh tranh về thông tin, niềm tin và khả năng dẫn dắt dư luận xã hội diễn ra ngày càng khốc liệt. Mỗi ngày, hàng triệu video, bài viết, livestream, bình luận xuất hiện trên các nền tảng số, tạo nên “ma trận” hỗn tạp, lan truyền với tốc độ chóng mặt.

Không gian mạng là mặt trận tư tưởng đầy cam go và phức tạp, nơi đó ranh giới giữa cái đúng và cái sai, giữa sự thật và tin giả thường xuyên bị xóa nhòa bởi các thuật toán và ý đồ của những người đứng sau.

Nếu trước đây, chủ quyền quốc gia được xác lập trên bốn không gian truyền thống gồm đất liền, vùng nước-biển, vùng trời và không gian vũ trụ, thì ngày nay, không gian mạng đã thật sự trở thành “lãnh thổ thứ năm”, nơi diễn ra các hoạt động kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội với quy mô và cường độ chưa từng có.

Không gian mạng mở ra cánh cửa rộng lớn, kết nối cá nhân với thế giới, tạo cơ hội để học hỏi, sáng tạo và phát triển. Tuy nhiên, môi trường ấy dần trở thành “mặt trận không tiếng súng”, nơi các giá trị, niềm tin và lý tưởng phải đối mặt sự cạnh tranh quyết liệt và sự chống phá tinh vi, nham hiểm của thế lực thù địch.

Sự bùng nổ của công nghệ số và sự phát triển như vũ bão của mạng xã hội đã tạo ra những thay đổi to lớn về phương thức truyền tải thông tin, tạo ra môi trường giao tiếp đa chiều, với độ mở gần như không giới hạn.

Sau những cảnh báo của Báo Nhân Dân về mô hình livestream tự động bằng trí tuệ nhân tạo, có thể giúp người dùng tạo ra thu nhập ngay cả khi không trực tiếp bán hàng, diễn biến mới nhất về mô hình này đã khiến nhiều người tham gia không khỏi lo ngại...

Trong thời gian từ nửa cuối tháng 3 đến nửa đầu tháng 4 vừa qua, cuộc đấu tranh phòng ngừa tội phạm sử dụng công nghệ cao tại Việt Nam đã có nhiều diễn biến đa dạng và phong phú. Liên tiếp các vụ án được triệt phá ở nhiều lĩnh vực đã thể hiện sự liên tục đấu tranh trấn áp trên mọi mặt trận của lực lượng an ninh.

Những lời mời gọi “trúng thưởng dễ dàng, rút tiền trong vài phút” từ vé số cào online đang lan rộng trên mạng xã hội và thu hút không ít người tham gia. Tuy nhiên, phía sau những khoản “trúng nhẹ” ban đầu lại là cả một kịch bản lừa đảo công nghệ cao được dàn dựng tinh vi, khiến người chơi càng tham gia sâu càng dễ mất tiền.

Sáng nay 24/4, tại Hà Nội, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia đã tổ chức trao giải cuộc thi “Học sinh với An ninh mạng 2026”, khép lại một mùa thi có quy mô lớn, sức lan tỏa rộng và ý nghĩa thiết thực trong giáo dục kỹ năng số, kỹ năng an toàn trên không gian mạng cho học sinh trung học cơ sở trên cả nước.

Việt Nam hiện là một trong những thị trường tài chính năng động nhất khu vực, nhưng đồng thời cũng là mục tiêu hàng đầu của tội phạm mạng. Khi trí tuệ nhân tạo (AI) thâm nhập sâu vào các dịch vụ ngân hàng, chứng khoán và ví điện tử, khái niệm an toàn dữ liệu tài chính đã thay đổi hoàn toàn về bản chất. 

“Lộc đến mọi nhà 6688, Đại lý vé số Hồng Kong 6688, Vé số cào, Vé số phát tài” … là những trang facebook có liên tục tổ chức livestream cào số trúng thưởng thu hút nhiều người dùng.

Các nhà thuốc mạo danh và những “lương y” giả đã lợi dụng tâm lý “có bệnh thì vái tứ phương” của người dân, ngang nhiên rao bán các bài thuốc đông y “gia truyền” trên mạng xã hội để trục lợi. Chính sự nhẹ dạ, cả tin này đã khiến không ít người phải trả giá đắt bằng sức khỏe, thậm chí cả tính mạng của mình.

Chỉ một phút cả tin… Một lần cho mượn điện thoại… Nhưng hậu quả có thể là… khoản nợ hàng tỷ đồng!

Từ trước tới nay, mọi hướng dẫn cảnh báo để phòng chống tội phạm lừa đảo công nghệ cao qua điện thoại đều dựa trên giả định rằng số lạ là nguy hiểm, còn số quen thì an toàn.

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử, các hình thức lừa đảo liên quan giao hàng, hoàn tiền đơn hàng hay ship COD giả mạo đang ngày càng gia tăng và trở nên tinh vi hơn.

Theo Bộ Công an, thời gian gần đây xuất hiện nhiều hội nhóm kín trên mạng xã hội tuyên truyền “tín dụng đen”, "né nợ", "xù nợ", thậm chí chia sẻ kinh nghiệm vi phạm pháp luật để có tiền tiêu xài. Hoạt động của những nhóm này ẩn chứa nguy cơ cao phát sinh tội phạm, đe dọa an ninh trật tự.

Ngày 7/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã ký Quyết định phê chuẩn Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội). Việt Nam trở thành quốc gia đầu tiên ở Đông Nam Á và thứ hai trên thế giới phê chuẩn Công ước Hà Nội.

Những lời mời gọi như: cho số lô - chốt số đề, bao trúng lô-đề… vẫn tràn lan trên mạng xã hội. Chỉ chờ một cú nhấp chuột… tiền có thể “không cánh mà bay”.

Hiện nay, các phiên livestream bán hàng, tư vấn dịch vụ, tử vi, tướng số trên mạng xã hội ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, ít ai nhận ra rằng việc để lại số điện thoại, ngày tháng năm sinh hay thông tin cá nhân ở phần bình luận lại trở thành “mồi ngon” để tội phạm công nghệ cao lợi dụng thực hiện hành vi lừa đảo.

Kẻ xấu tiếp diễn thủ đoạn lập các fanpage "giả mạo" gắn "tích xanh" quảng cáo bán vàng, bạc online, dụ người dân chuyển khoản, đặt cọc với các chiêu trò ngày càng tinh vi. Người dân cần hết sức cảnh giác và nắm vững cách kiểm tra tính minh bạch, chính thống của các fanpage.

Dự thảo Nghị định quy định về phòng, chống tội phạm mạng và tội phạm sử dụng công nghệ cao lần đầu tiên xác lập rõ các hành vi vi phạm trên không gian mạng và chế tài xử lý tương ứng.