Tổ chức Cảnh sát Hình sự quốc tế (Interpol) vừa đưa ra cảnh báo đỏ về sự bùng nổ mô hình tội phạm “tình cảm - đầu tư” xuyên quốc gia, với tâm điểm là các scam centre (đại bản doanh lừa đảo) tại Đông Nam Á. Riêng tại Việt Nam, từ đầu năm 2026, thủ đoạn này hoành hành mạnh mẽ qua quy trình “nuôi - thịt” bài bản: Xây dựng lòng tin, tạo quan hệ, dụ dỗ vào nền tảng đầu tư giả, cho rút thử rồi khóa đường lui, chiếm đoạt tài sản bằng các chiêu trò như “thuế”, “phí xác minh”, “phí mở khóa”… đầy tinh vi.
Từ tin nhắn nhầm số đến
kịch bản “thao túng tâm lý”
Hầu hết các vụ lừa đảo “tình cảm - đầu tư” không bắt đầu bằng con số, mà bằng một sự tình cờ đầy chủ ý: một tin nhắn nhầm số, một lời kết bạn làm quen vô hại trên Facebook, Zalo, Telegram hay các ứng dụng hẹn hò.
Phía sau màn hình là những “thợ săn” trong vỏ bọc lịch thiệp, thành đạt, tử tế và đầy thấu hiểu. Điều nguy hiểm nhất là chúng không hề vội vã đề cập đến tiền bạc. Kẻ gian kiên nhẫn xây dựng lòng tin qua những câu chuyện đời thường, những hình ảnh hào nhoáng về cuộc sống sang chảnh, thậm chí sẵn sàng gọi video để xóa tan sự nghi ngờ. Khi nạn nhân đã hạ thấp hàng rào phòng thủ, câu chuyện mới dần lái sang những “bí quyết làm giàu”, những “cơ hội đầu tư nội bộ” chỉ dành cho người thân tín.
Khởi đầu "thương vụ" có thể là một tin nhắn nhầm có chủ ý.
Khởi đầu "thương vụ" có thể là một tin nhắn nhầm có chủ ý.
Đó chính là điểm khởi đầu của một quy trình tàn nhẫn vốn được giới tội phạm gọi là “pig butchering” (mổ lợn). Tuy nhiên, Interpol mới đây đã khuyến nghị thay thế bằng thuật ngữ trung tính hơn là “lừa đảo tình cảm - đầu tư” (romance baiting).
Sự thay đổi này không chỉ chính xác về bản chất mà còn mang tính nhân văn. Nó giúp nạn nhân thoát khỏi cảm giác bị sỉ nhục hay tự trách bản thân - vốn là rào cản lớn nhất khiến nhiều người ngần ngại tố giác tội phạm công nghệ cao.
Về bản chất, đây là một quy trình lừa đảo được tính toán kỹ lưỡng đến từng chân tơ kẽ tóc. Bước đầu tiên là tạo dựng quan hệ. Đối tượng dựng nên một nhân thân hấp dẫn, kiên nhẫn trò chuyện, chia sẻ, lắng nghe, thậm chí gieo vào đầu nạn nhân cảm giác đây là một mối quan hệ hiếm có.
Khi lòng tin đã đủ lớn, chúng mới chuyển sang bước tiếp theo là dẫn vào đầu tư giả: một sàn vàng, một nền tảng tiền số, một app giao dịch, một “quỹ” nội bộ, hoặc một website trông rất chuyên nghiệp nhưng hoàn toàn giả mạo.
Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) nêu rõ rằng các “khoản đầu tư” kiểu này thực chất không tồn tại, toàn bộ tiền mà nạn nhân nạp vào đều nằm dưới sự kiểm soát của tội phạm, thường ở nước ngoài.
Chi tiết khiến nhiều người mất cảnh giác nhất là bước “cho rút thử”. Nạn nhân được rút một khoản nhỏ, hoặc nhìn thấy giao dịch thành công trên hệ thống. Chính cảm giác “tiền về thật” khiến họ tin rằng đây là cơ hội đầu tư hợp pháp. Nhưng đó chỉ là mồi câu. Sau cú rút thử, kẻ gian bắt đầu thúc nạn nhân nạp thêm tiền để “ăn sóng lớn”, “nâng hạng tài khoản”, “chớp cơ hội hiếm có”.
Bi kịch thật sự bắt đầu khi số tiền nạp vào đã đủ lớn. Ở công đoạn cuối của quy trình, hệ thống bỗng chốc báo lỗi, đóng băng tài khoản hoặc yêu cầu nạn nhân phải nộp thêm hàng loạt khoản phí “từ trên trời rơi xuống” như: thuế thu nhập, phí xác minh, phí chống rửa tiền... Kẻ gian triệt để khai thác tâm lý hoảng loạn và hy vọng gỡ gạc để ép nạn nhân chuyển thêm tiền. Đây chính là cơ chế cốt lõi của loại tội phạm này: Nuôi dưỡng lòng tin trước, “xẻ thịt” sau.
5 dấu hiệu nhận diện lừa đảo tình cảm - đầu tư
Người lạ chủ động bắt chuyện và tạo cảm giác thân thiết rất nhanh.
Cuộc trò chuyện sớm chuyển từ cảm xúc sang đầu tư, kiếm tiền, “cơ hội nội bộ”.
Nền tảng đầu tư là website hoặc app lạ, không rõ pháp lý, nhưng hiển thị lợi nhuận rất đẹp.
Nạn nhân được rút thử một khoản nhỏ để củng cố niềm tin.
Khi muốn rút khoản lớn, hệ thống yêu cầu nộp thêm “thuế”, “phí xác minh”, “phí mở khóa”.
Nếu xuất hiện đồng thời nhiều dấu hiệu trên, phải coi đó là cảnh báo đỏ.
Khi tội phạm vận hành ở quy mô công nghiệp
Điều khiến loại tội phạm này đặc biệt nguy hiểm là nó không còn dừng lại ở những vụ lừa đảo cá nhân nhỏ lẻ. Interpol đánh giá đây là một nhánh nổi bật của gian lận tài chính toàn cầu được công nghệ tiếp sức.
Theo Văn phòng Liên hợp quốc về ma túy và tội phạm (UNODC), Đông Nam Á hiện là "điểm nóng" với các scam centre vận hành ở quy mô công nghiệp. Tại đây, tội phạm mạng kết hợp chặt chẽ với các hoạt động rửa tiền, tiền số và hạ tầng kỹ thuật cao. Lừa đảo “tình cảm - đầu tư” đã trở thành một “sản phẩm” hoàn chỉnh trong hệ sinh thái tội phạm có tổ chức xuyên biên giới.
Nhìn từ Việt Nam, chiếc bẫy này không còn là một khái niệm xa lạ. Chỉ từ đầu năm 2026 đến nay, nhiều vụ việc đã phơi bày gần như đầy đủ công thức của loại lừa đảo này.
Ngày 6/1/2026, Báo Nhân Dân dẫn thông tin từ Công an Thành phố Hồ Chí Minh cho biết cơ quan điều tra đã khởi tố vụ án lừa đảo chiếm đoạt hơn 7,4 tỷ đồng qua đầu tư tiền ảo.
Đối tượng Nguyễn Đình Vấn sau khi chiếm được lòng tin đã hướng dẫn chị D. truy cập website starslatme.com, giả mạo sàn đầu tư vàng và tiền điện tử đa quốc gia.
Đối tượng Nguyễn Đình Vấn sau khi chiếm được lòng tin đã hướng dẫn chị D. truy cập website starslatme.com, giả mạo sàn đầu tư vàng và tiền điện tử đa quốc gia.
Theo điều tra, trong quá trình trao đổi, đối tượng thường xuyên chia sẻ hình ảnh, thông tin công việc và cuộc sống để tạo dựng lòng tin, tạo mối quan hệ thân thiết với chị D. Sau đó, nạn nhân được hướng dẫn truy cập website starslatme.com, giả mạo sàn đầu tư vàng và tiền điện tử đa quốc gia. Khi tài khoản hiển thị số dư hơn 1,3 triệu USD và nạn nhân muốn rút tiền, hệ thống lập tức thông báo tài khoản bị đóng băng và yêu cầu nộp thêm 10% phí mở khóa. Chỉ riêng cấu trúc vụ án này đã cho thấy đầy đủ 5 bước điển hình: tạo quan hệ, dẫn vào nền tảng giả, hiển thị lợi nhuận ảo, ép tăng vốn, rồi chặn rút bằng khoản phí bịa đặt.
Ngày 14/1/2026, một phụ nữ ở Hà Nội sập bẫy và bị lừa hơn 8 tỷ đồng khi tham gia dự án đầu tư tài chính, chứng khoán VinaCapital giả mạo. Theo thông tin đăng trên Báo Nhân Dân, bà H. biết đến trang Facebook “Shark Linh/Quỹ mở hợp tác đầu tư VinaCapital”, được hướng dẫn truy cập website giả để nạp tiền. Khi không thể rút tiền, nạn nhân tiếp tục bị dẫn sang các trang “hỗ trợ lấy lại tiền bị lừa” và mất thêm hàng tỷ đồng nữa.
Sau vụ bà H. bị mất 8 tỉ đồng, VinaCapital cảnh báo thủ đoạn lừa đảo tinh vi.
Sau vụ bà H. bị mất 8 tỉ đồng, VinaCapital cảnh báo thủ đoạn lừa đảo tinh vi.
Vụ việc cho thấy một biến thể rất nguy hiểm: nạn nhân không chỉ bị lừa ở lớp đầu tư giả, mà còn bị dẫn dụ thêm bằng bẫy “thu hồi tiền”, đánh vào chính tâm lý hoảng loạn và mong gỡ gạc. Đây là lý do cơ quan chức năng liên tục cảnh báo người dân không tin vào các dịch vụ tự xưng có thể “lấy lại tiền bị lừa” trên mạng.
Không dừng lại ở những vụ việc đơn lẻ, cuối tháng 12/2025, Bộ Công an cho biết Công an tỉnh Lạng Sơn đã đấu tranh thành công một chuyên án, bắt 22 đối tượng hoạt động tại Campuchia, lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng với gần 3.000 bị hại và tổng số tiền giao dịch hơn 7.500 tỷ đồng.
Công an tỉnh Lạng Sơn tiếp nhận các đối tượng lừa đảo tình cảm tại cửa khẩu Long Bình, tỉnh An Giang.
Công an tỉnh Lạng Sơn tiếp nhận các đối tượng lừa đảo tình cảm tại cửa khẩu Long Bình, tỉnh An Giang.
Ba tháng đầu năm 2026, Bộ Công an đã đấu tranh, triệt phá nhiều vụ án, phơi bày gần như đầy đủ công thức của loại lừa đảo này.
Ba tháng đầu năm 2026, Bộ Công an đã đấu tranh, triệt phá nhiều vụ án, phơi bày gần như đầy đủ công thức của loại lừa đảo này.
Theo phản ánh ban đầu, các đối tượng sử dụng TikTok, Facebook, Zalo để lập tài khoản ảo sử dụng hình ảnh, giả mạo người khác trên mạng xã hội để xây dựng nhân thân là người thành đạt, độc thân hoặc đã ly hôn, mong muốn được chia sẻ, làm quen, kết bạn (phần lớn là phụ nữ trung niên, độc thân, ly hôn). Sau khi tạo được lòng tin, các đối tượng thường xuyên nhắn tin, gọi video, chia sẻ về cuộc sống, công việc, hoàn cảnh cá nhân, thậm chí dựng nên các câu chuyện bị phản bội, bị cô lập để khơi gợi sự đồng cảm, thương hại. Tiếp đó, đối tượng vẽ ra viễn cảnh tình cảm và tương lai hạnh phúc, hứa hẹn kết hôn, chung sống, mở công ty, cùng đầu tư kinh doanh… để tạo nền tảng cho bước lừa đảo tiếp theo. Chúng dẫn dụ nạn nhân nạp tiền vào các ứng dụng đánh bạc hoặc đầu tư giả. Để tăng độ tin cậy, chúng cho nạn nhân thấy các giao dịch rút tiền “thành công”, sau đó liên tục dùng lời nói tình cảm, gây áp lực tâm lý để ép vay mượn, cầm cố tài sản nạp thêm tiền trước khi khóa tài khoản và cắt liên lạc. Một đường dây gần 3.000 bị hại cho thấy đây không còn là vài vụ lẻ tẻ, mà là một guồng máy săn mồi vận hành có kịch bản, có tổ chức và có hạ tầng…
Ba vụ việc với quy mô khác nhau nhưng cùng chung một mẫu số: Tội phạm không đánh nhanh, mà nuôi lòng tin. Chiêu trò của chúng thường đi theo lộ trình tâm lý cực kỳ bài bản:
- Gieo hy vọng: Dựng nên viễn cảnh tương lai hạnh phúc, hứa hẹn kết hôn, chung sống hoặc cùng mở công ty.
- Khơi gợi đồng cảm: Kể những câu chuyện bị phản bội, bị cô lập để nạn nhân hạ thấp cảnh giác.
- Gây áp lực tài chính: Sau những giao dịch “rút thử” thành công, chúng dùng tình cảm làm sức ép để buộc nạn nhân vay mượn, cầm cố tài sản nạp tiền “vòng cuối” trước khi cắt đứt liên lạc.
Vũ khí đáng sợ nhất của loại tội phạm này không phải là mã độc hay công nghệ cao, mà là sự kiên nhẫn, kỹ năng dàn dựng cảm xúc và khả năng khai thác tâm lý con người. Công nghệ chỉ là công cụ để chúng mở rộng quy mô chiếc bẫy, biến nỗi cô đơn và hy vọng của con người thành món hàng lợi nhuận.
Trong một năm gần đây, các chiến dịch lừa đảo kiểu “mổ lợn” là một trong những loại scam tăng trưởng nhanh nhất toàn cầu ở mức ~40%. Lừa đảo tình cảm đầu tư đã trở thành mô hình “Fraud-as-a-Service”, có cả hệ sinh thái hỗ trợ (tool, data, kịch bản, hạ tầng). Đông Nam Á hiện là trung tâm vận hành chính của các scam centres.
Cảnh giác với “vùng rủi ro” - tình cảm gắn liền với tiền bạc
Từ những vụ việc chấn động đầu năm 2026, các chuyên gia an ninh mạng đưa ra lời khuyên đắt giá: Bất kỳ mối quan hệ trực tuyến nào phát triển quá nhanh và sớm dẫn dắt đến chuyện đầu tư, tiền bạc đều nằm trong vùng rủi ro cao.
Để không trở thành nạn nhân tiếp theo, mỗi người cần tỉnh táo nhận diện các “điểm mù” sau:
- Bẫy “rút thử”: Việc rút được một khoản tiền nhỏ ban đầu không chứng minh nền tảng đó là thật. Đó chỉ là “mồi nhử” để kích thích lòng tham và sự tin tưởng, khiến nạn nhân nạp những khoản tiền lớn hơn gấp nhiều lần.
- Các loại phí vô lý: Hãy ghi nhớ, không có mô hình đầu tư hợp pháp nào yêu cầu người tham gia phải nộp thêm “thuế”, “phí xác minh” hay “phí mở khóa” chỉ để rút chính số tiền của mình. Khi yêu cầu này xuất hiện, 100% đó là hành vi lừa đảo.
Một trong những rào cản lớn nhất khiến tội phạm “tình cảm - đầu tư” vẫn lộng hành là sự im lặng của nạn nhân. Interpol nhấn mạnh: Cảm giác bị phán xét và xấu hổ chính là “đồng phạm” vô hình giúp kẻ gian che giấu hành vi và tiếp tục tìm kiếm con mồi mới.
Trong thế giới số, thứ mà tội phạm “nuôi” không chỉ là ví tiền, mà là lòng tin. Khi lòng tin bị đặt sai chỗ, hậu quả không chỉ là những con số thiệt hại trên tài khoản ngân hàng, mà còn là những vết sẹo tâm lý kéo dài.
Đây không đơn thuần là vài vụ “lừa tình” hay “sàn ảo” rải rác. Đây là lừa đảo tình cảm - đầu tư, một mô hình tội phạm có tổ chức, vận hành xuyên biên giới với kịch bản thao túng tâm lý tinh vi. Chúng tận dụng công nghệ để giăng bẫy, dùng cảm xúc làm chất dẫn và rút cạn tài sản của nạn nhân từng bước một. Nhận diện đúng bản chất, cảnh giác với những lời đường mật gắn liền với lợi nhuận và sẵn sàng lên tiếng tố giác chính là những lá chắn vững chắc nhất để bảo vệ bản thân và cộng đồng trước “vòi bạch tuộc” của tội phạm sử dụng công nghệ cao.
Đừng để mất sạch tiền mà chưa kịp hiểu mình đã sập bẫy từ lúc nào.
Đừng để mất sạch tiền mà chưa kịp hiểu mình đã sập bẫy từ lúc nào.
Ngày xuất bản: 25/3/2026
Tổ chức sản xuất: Vũ Mai Hoàng - Đinh Song Linh
Nội dung: Phan Anh, Thanh Trà và Tổ chức Chống Lừa Đảo
Trình bày: Đức Duy, Văn Hoa