Bảo đảm cơ sở dữ liệu về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, nghĩa trang liệt sĩ “đúng, đủ, sạch, sống”

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các bộ, cơ quan liên quan tập trung rà soát, hoàn thiện cơ sở dữ liệu về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, nghĩa trang liệt sĩ, bảo đảm cơ sở dữ liệu này “đúng, đủ, sạch, sống”.

Thứ Năm, ngày 16/04/2026 - 21:24

Lễ truy điệu, an táng hài cốt liệt sĩ tại nghĩa trang xã Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị. (Ảnh: nhandan.vn)

Ngày 16/4, Văn phòng Chính phủ có Thông báo số 188/TB-VPCP kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà tại cuộc họp về việc triển khai các nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Thông báo kết luận nêu rõ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ghi nhận và đánh giá cao Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Nội vụ và các cơ quan liên quan đã tích cực phối hợp, khẩn trương triển khai các nhiệm vụ, công việc để khởi động "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" (sau đây gọi tắt là Chiến dịch) trên phạm vi toàn quốc.

Tuy nhiên, sau 1 tháng triển khai Chiến dịch (từ ngày 15/3/2026), một số nhiệm vụ chưa hoàn thành, trong khi khối lượng nhiệm vụ, công việc và mục tiêu đặt ra của Chiến dịch là rất lớn, được xác định là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của Ban Chỉ đạo quốc gia và phải tập trung ưu tiên các điều kiện, nguồn lực để thực hiện nhiệm vụ này.

Đẩy nhanh để hoàn thiện ngay thể chế, chính sách

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà giao Bộ Quốc phòng, Bộ Nội vụ, Bộ Công an và các cơ quan thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia theo nhiệm vụ được phân công tập trung xác định ngay các nhiệm vụ, giải pháp tập trung thời gian tới, nhất là các nhiệm vụ nước rút trong thời gian cao điểm từ nay đến tháng 7/2026, làm rõ trách nhiệm của từng cá nhân, đơn vị, tổ chức trong chỉ đạo, triển khai, thực hiện nhiệm vụ, trong đó lưu ý triển khai ngay một số nhiệm vụ trọng tâm:

Đẩy nhanh để hoàn thiện ngay thể chế, chính sách, trong đó tập trung đối với Nghị quyết của Chính phủ về cơ chế chính sách đặc thù để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc; đề xuất và báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc xây dựng Pháp lệnh thay thế Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng và Nghị định thay thế Nghị định số 131/2021/NĐ-CP của Chính phủ.

Đồng thời, rà soát, hoàn thiện cơ sở dữ liệu về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, nghĩa trang liệt sĩ, bảo đảm cơ sở dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”; xây dựng dự toán cho các hoạt động để ngay sau khi Chính phủ xem xét, thông qua Nghị quyết về cơ chế chính sách đặc thù để tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc, các đơn vị hoàn thiện dự toán kinh phí gửi các cơ quan đầu mối theo nguyên tắc: Bộ Quốc phòng là đầu mối các đơn vị liên quan thuộc Bộ Quốc phòng và các hoạt động của Ban Chỉ đạo quốc gia; Bộ Công an là đầu mối các đơn vị liên quan thuộc Bộ Công an; Bộ Nội vụ là đầu mối các đơn vị liên quan còn lại và địa phương để tổng hợp gửi Bộ Tài chính tổng hợp chung trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Tập trung đẩy mạnh công tác truyền thông để truyền tải giá trị, ý nghĩa của Chiến dịch, tạo sự quan tâm, đồng thuận của xã hội, nhân dân.

Nghiên cứu, xây dựng ngay phần mềm để cập nhật các thông tin, tiến độ triển khai

Bộ Quốc phòng chỉ đạo sát sao hơn, phát huy tốt vai trò của Bộ Quốc phòng là Cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia với vai trò nòng cốt là Cục Chính sách-Xã hội, Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia cùng với các lực lượng, đơn vị của Bộ Quốc phòng tham gia để đẩy nhanh tiến độ và thực hiện thật tốt các nhiệm vụ của Chiến dịch đặc biệt quan trọng này.

Chỉ đạo nghiên cứu, xây dựng ngay phần mềm để cập nhật các thông tin, tiến độ triển khai thực hiện các nhiệm vụ, kết nối với Văn phòng Chính phủ, các cơ quan thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia, các đầu mối ở 34 tỉnh, thành phố và các đầu mối ở các quân khu. Giao đồng chí Nguyễn Văn Gấu, Thứ trưởng Quốc phòng chỉ đạo (Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội Viettel) nghiên cứu, hoàn thành việc xây dựng phần mềm trước ngày 15/6/2026 để các cơ quan, đơn vị, đầu mối chủ động cập nhật thông tin, tiến độ công việc.

Trong thời gian xây dựng phần mềm, các cơ quan thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia, Ban Chỉ đạo các địa phương, Ban Chỉ đạo các quân khu định kỳ ngày 20 hằng tháng có báo cáo gửi về Cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo quốc gia để tổng hợp, báo cáo Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia trước ngày 25 hằng tháng.

Bộ Quốc phòng chủ trì, phối hợp Bộ Nội vụ, các bộ, cơ quan liên quan có phương án tiếp nhận, xử lý, khai thác các nguồn thông tin phục vụ cho công tác tìm kiếm, quy tập, bảo đảm cụ thể, chi tiết, đáp ứng yêu cầu đề ra. Nghiên cứu thành lập các tổ công tác đi một số nước để khai thác các tài liệu, thu thập thông tin phục vụ công tác xây dựng tài nguyên thông tin số.

Đẩy nhanh triển khai công tác tập huấn, hướng dẫn chuyên môn kỹ thuật cho các lực lượng làm nhiệm vụ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ theo kế hoạch đã có, hoàn thành trước ngày 28/4/2026.

Bộ Nội vụ đề xuất Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc xây dựng Pháp lệnh thay thế Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng và hoàn thiện hồ sơ trình Chính phủ trước ngày 15/5/2026, báo cáo Ủy Ban Thường vụ Quốc hội vào cuối tháng 5 năm 2026; đồng thời xây dựng ngay hồ sơ trình Nghị định thay thế Nghị định số 131/2021/NĐ-CP của Chính phủ trình Chính phủ xem xét, ban hành, trong đó có quy định về định mức giá và các cơ chế, chính sách trong Nghị quyết đặc thù trên của Chính phủ, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Chủ trì, phối hợp, hướng dẫn các Sở Nội vụ trong thực hiện các nhiệm vụ thuộc thẩm quyền, trách nhiệm của ngành nội vụ; các vấn đề liên quan đến việc quản lý dữ liệu liệt sĩ, mộ liệt sĩ, nghĩa trang liệt sĩ, các dữ liệu cần thiết để thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính thuộc thẩm quyền của Bộ Nội vụ, hoàn thành trong tháng 4/2026.

Bộ Công an chủ trì triển khai nhiệm vụ lấy mẫu thân nhân liệt sĩ; nghiên cứu thời điểm tổ chức đợt cao điểm để rà soát, thu nhận mẫu thân nhân, trong đó tổ chức 1 ngày làm đồng bộ tại một địa phương để tạo tính lan tỏa sâu rộng về Chiến dịch tới người dân, thân nhân các liệt sĩ; khẩn trương nghiên cứu, xây dựng phương án đầu tư trang thiết bị công nghệ hiện đại để bảo đảm việc thực hiện nhiệm vụ.

Trong giai đoạn 2021-2025, toàn quốc đã tìm kiếm và quy tập được gần 7.000 hài cốt liệt sĩ. Từ đó, đã tiếp nhận gần 13.500 mẫu (gồm mẫu hài cốt và mẫu thân nhân), qua đó, đã xác định được danh tính cho hơn 100 liệt sĩ bằng phương pháp giám định ADN và hơn 2.500 liệt sĩ bằng phương pháp thực chứng; đã tổ chức thu nhận gần 60.000 mẫu sinh phẩm để xây dựng ngân hàng gene thân nhân liệt sĩ.

Tuy nhiên, khối lượng công việc còn lại là rất lớn. Hiện nay, vẫn còn khoảng 175 nghìn hài cốt liệt sĩ chưa được tìm thấy và hơn 300 nghìn mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Trong khi đó, điều kiện thực hiện ngày càng rất khó khăn: Thông tin ngày càng ít, nhân chứng lịch sử ngày càng giảm, địa hình, địa bàn thay đổi lớn theo thời gian.

Vì vậy, yêu cầu đặt ra là phải nâng cao chất lượng tổ chức thực hiện, đổi mới phương pháp, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ và tăng cường kỷ luật, kỷ cương cùng tinh thần làm việc quyết tâm, nỗ lực vượt bậc trong triển khai thực hiện.

Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" diễn ra từ ngày 15/3/2026 đến ngày 27/7/2027, tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ: rà soát, chuẩn hóa dữ liệu; đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập trong và ngoài nước; tăng cường giám định ADN, kết nối ngân hàng gene thân nhân với dữ liệu hài cốt liệt sĩ.

Việc tổ chức thực hiện được triển khai theo lộ trình cụ thể: Từ khảo sát, xây dựng kế hoạch trong quý I/2026; tổ chức tập huấn, giao nhiệm vụ trong tháng 4/2026; đến triển khai lấy mẫu diện rộng từ tháng 5/2026 và mở rộng toàn quốc đến giữa năm 2027.

Chiến dịch đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập được khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ; hoàn thành việc lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đối với các mộ chưa xác định được thông tin trong các nghĩa trang liệt sĩ trên toàn quốc; giám định ADN được khoảng 18.000 mẫu hài cốt liệt sĩ.

NGÂN ANH