Ngôi nhà Ánh Dương đầu tiên hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực ở Khánh Hòa
Ngày 28/10, tỉnh Khánh Hòa chính thức khai trương Ngôi nhà Ánh Dương đầu tiên, là mô hình Trung tâm Dịch vụ một cửa hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực trên cơ sở giới.
Ngôi nhà Ánh Dương là địa chỉ cung cấp cho người bị bạo lực khả năng tiếp cận đồng bộ các dịch vụ như chăm sóc sức khỏe, tư vấn tâm lý, nơi tạm lánh an toàn, đồng thời kết nối với các dịch vụ công an, pháp lý và tư pháp, trên cơ sở bảo đảm bí mật thông tin và tôn trọng quyền lựa chọn của người được hỗ trợ.
Ngôi nhà Ánh Dương Khánh Hòa được thành lập với nguồn tài trợ của Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc (KOICA), cùng sự hỗ trợ kỹ thuật và tài chính của Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) và được chính thức bàn giao cho tỉnh Khánh Hòa tại lễ khai trương.
Bạo lực đối với phụ nữ vẫn là một vấn đề phổ biến, tuy nhiên phần lớn người bị bạo lực chưa tìm kiếm sự hỗ trợ từ các cơ quan chức năng hoặc các dịch vụ chính thức.
Theo Điều tra quốc gia về bạo lực đối với phụ nữ ở Việt Nam năm 2019, gần hai trong ba phụ nữ từng kết hôn hoặc có bạn đời đã từng trải qua ít nhất một hình thức bạo lực về thể chất, tình dục, tinh thần, kinh tế hoặc hành vi kiểm soát từ chồng hoặc bạn đời trong đời. Trong số những phụ nữ từng bị bạo lực thể chất hoặc tình dục bởi chồng hoặc bạn đời, hơn 90% chưa từng tìm kiếm bất kỳ sự trợ giúp nào từ các dịch vụ hỗ trợ chính thức hay cơ quan có thẩm quyền.
Đối với những phụ nữ tìm kiếm sự hỗ trợ, việc tiếp cận dịch vụ thường gặp nhiều trở ngại. Họ có thể phải liên hệ với nhiều cơ quan khác nhau, làm việc với nhiều cán bộ khác nhau và phải kể lặp đi lặp lại những trải nghiệm đau thương của mình.
Mô hình Ngôi nhà Ánh Dương được xây dựng nhằm giảm bớt gánh nặng đó bằng cách cung cấp các dịch vụ hỗ trợ tích hợp thiết yếu theo phương thức kết nối/điều phối tại một điểm. Các dịch vụ được cung cấp hoàn toàn miễn phí, liên tục và bảo mật. Cơ sở cũng được thiết kế bảo đảm khả năng tiếp cận đối với phụ nữ và trẻ em gái khuyết tật, đồng thời có không gian dành cho trẻ em đi cùng mẹ.
Để bảo đảm an toàn và quyền riêng tư cho người sử dụng dịch vụ, địa điểm cụ thể của Ngôi nhà Ánh Dương không được công khai chia sẻ rộng rãi.
Mô hình tích cực đã được triển khai tại nhiều địa phương
Ông Matt Jackson, Trưởng đại diện UNFPA tại Việt Nam nhấn mạnh: “Khánh Hòa hiện đã có một cơ sở cung cấp dịch vụ đặt sự an toàn và tôn trọng phẩm giá của phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực làm trung tâm. Điều quan trọng nhất là mỗi khi một phụ nữ hoặc trẻ em gái tìm đến sự hỗ trợ, họ được lắng nghe mà không bị phán xét, quyền riêng tư của họ được bảo vệ và sự hỗ trợ họ nhận được luôn tôn trọng các lựa chọn của họ. UNFPA sẽ tiếp tục đồng hành cùng tỉnh Khánh Hòa để bảo đảm các dịch vụ này được tiếp cận thuận lợi và triển khai hiệu quả.”
Mô hình Ngôi nhà Ánh Dương là kết quả của sự hợp tác giữa KOICA, UNFPA và Chính phủ Việt Nam, được khởi xướng từ năm 2017.
Với sự hỗ trợ của Chính phủ Nhật Bản, Chính phủ Australia và các đối tác khác, mô hình hiện đã được triển khai tại nhiều địa phương từ Điện Biên đến An Giang.
Ngôi nhà Ánh Dương Khánh Hòa là cơ sở thứ bảy trên toàn quốc và là một trong hai Ngôi nhà Ánh Dương mới được hỗ trợ trong khuôn khổ giai đoạn 2 của dự án do KOICA tài trợ, kéo dài đến năm 2027.
Còn ông Yang Seokwoong, Giám đốc khu vực châu Á - Giám đốc Quốc gia KOICA tại Việt Nam, cho biết: “Từ Ngôi nhà Ánh Dương đầu tiên tại Quảng Ninh vào năm 2020 đến lễ khai trương hôm nay tại Khánh Hòa, chúng tôi đã chứng kiến những kết quả tích cực mà sự hợp tác bền vững có thể mang lại khi các bộ, ngành và địa phương của Việt Nam đóng vai trò dẫn dắt. KOICA tự hào được đồng hành cùng UNFPA và các đối tác Việt Nam trong việc mở rộng khả năng tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ an toàn, toàn diện cho phụ nữ và trẻ em gái, đồng thời phát triển một mô hình có thể được duy trì và củng cố lâu dài”.
Việc duy trì và phát triển mô hình trong thời gian tới sẽ phụ thuộc vào vai trò chủ động của địa phương. Sở Y tế tỉnh Khánh Hòa là cơ quan chủ trì triển khai dự án tại địa phương và kể từ thời điểm bàn giao hôm nay, Ngôi nhà Ánh Dương sẽ được quản lý như một phần trong hệ thống dịch vụ công của tỉnh.
Để bảo đảm tính bền vững, cần tiếp tục đầu tư cho đội ngũ nhân sự được đào tạo bài bản và ổn định, nguồn ngân sách thường xuyên của địa phương, chất lượng dịch vụ nhất quán và sự phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan liên quan.
Trước đó, ngày 13/10/2026, Ủy ban nhân dân tỉnh Khánh Hòa đã ban hành Quy chế phối hợp liên ngành về phòng ngừa và ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới, tạo cơ sở để các hoạt động chuyển gửi và hỗ trợ được thực hiện kịp thời, an toàn và hiệu quả.
Ông Nguyễn Trung Dũng, Phó Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Khánh Hòa, chia sẻ: “Việc khai trương Ngôi nhà Ánh Dương đầu tiên của tỉnh Khánh Hòa là một dấu mốc quan trọng trong nỗ lực bảo vệ và hỗ trợ phụ nữ, trẻ em gái bị bạo lực. Trách nhiệm của chúng ta không dừng lại ở buổi lễ hôm nay. Tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với ngành y tế, công an, tư pháp và các đơn vị cung cấp dịch vụ xã hội để bảo đảm Ngôi nhà Ánh Dương cung cấp hỗ trợ kịp thời, đồng bộ và có chất lượng cho những người cần được hỗ trợ”.
Sau khi sáp nhập với tỉnh Ninh Thuận vào năm 2025, Khánh Hòa trở thành một địa phương có quy mô lớn hơn và đặc điểm dân cư đa dạng hơn. Vì vậy, Ngôi nhà Ánh Dương cần đặc biệt chú trọng tiếp cận các nhóm đối tượng đang gặp nhiều rào cản trong việc tìm kiếm hỗ trợ, bao gồm phụ nữ dân tộc thiểu số, lao động nữ, phụ nữ và trẻ em gái khuyết tật, bất kể nơi cư trú của họ.
Bên cạnh đó, phụ nữ và trẻ em gái cũng có thể liên hệ Tổng đài điện thoại quốc gia về phòng, chống bạo lực gia đình 117, được đưa vào hoạt động từ tháng 9 năm 2026, để được tư vấn và kết nối dịch vụ hỗ trợ 24 giờ mỗi ngày.
Trong thời gian tới, UNFPA sẽ tiếp tục hỗ trợ kỹ thuật cho tỉnh Khánh Hòa trong các lĩnh vực như bảo đảm chất lượng dịch vụ, quản lý ca, bảo mật thông tin của người bị bạo lực và tăng cường học hỏi kinh nghiệm giữa các Ngôi nhà Ánh Dương trên toàn quốc.
Kinh nghiệm thực hiện của tỉnh Khánh Hòa cũng sẽ đóng góp cho nỗ lực chung của Việt Nam trong việc đưa các mô hình hỗ trợ một cửa trở thành một phần của hệ thống dịch vụ công.
Đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu bảo đảm tất cả người bị bạo lực trên cơ sở giới được phát hiện đều có thể tiếp cận ít nhất một dịch vụ hỗ trợ phù hợp.
Mỗi phụ nữ và trẻ em gái bị bạo lực cần biết tìm đến đâu để được hỗ trợ và được tiếp cận các dịch vụ an toàn, bảo mật, có chất lượng và tôn trọng phẩm giá cũng như quyền lựa chọn của mình.
