Bài toán khó của Argentina để đưa nền kinh tế thoát khỏi khủng hoảng

Đông đảo người dân Argentina đã hưởng ứng cuộc tổng đình công trên toàn quốc do Tổng liên đoàn lao động (CGT) phát động nhằm phản đối chính sách “thắt lưng buộc bụng” của Chính phủ Tổng thống Javier Milei. Cuộc đình công diễn ra trong bối cảnh nền kinh tế lớn thứ ba khu vực Mỹ Latin rơi vào khủng hoảng trầm trọng với tăng trưởng và dự trữ ngoại tệ đều ở mức âm, trong khi lạm phát tăng kỷ lục.
Tổng đình công phản đối chính sách "thắt lưng buộc bụng" tại Buenos Aires, Argentina, ngày 24/1/2024. Ảnh: AFP/TTXVN
Tổng đình công phản đối chính sách "thắt lưng buộc bụng" tại Buenos Aires, Argentina, ngày 24/1/2024. Ảnh: AFP/TTXVN

Nền kinh tế Argentina lâm vào tình trạng vô cùng khó khăn. Theo Ngân hàng Thế giới (WB), năm 2023, kinh tế Argentina suy giảm 2,5%, lạm phát hơn 211%, mức cao nhất Mỹ Latin, dự trữ ngoại tệ cũng ở mức âm.

Viện Thống kê và Điều tra Quốc gia Argentina (INDEX) cho biết, thâm hụt thương mại của nước này trong năm ngoái lên tới 6,926 tỷ USD, do xuất khẩu giảm mạnh. Hạn hán nghiêm trọng nhất trong vòng một thế kỷ qua đã khiến kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng nông phẩm quan trọng của Argentina như đậu tương, ngô và lúa mì giảm tới 40%.

Đậu tương và các sản phẩm từ đậu tương là nguồn thu ngoại tệ quan trọng nhất của Argentina, chiếm gần 30% tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2020. Năm 2022, nhóm hàng này mang về cho Argentina hơn 14,8 tỷ USD. Argentina còn là nước sản xuất lúa mì quan trọng trên thế giới, nhưng năm ngoái, chính phủ nước này đã phải hạn chế xuất khẩu lúa mì để bảo đảm an ninh lương thực. Theo Quỹ tiền tệ Quốc tế (IMF), dự báo thâm hụt ngân sách của Argentina ở mức tương đương 3,99% GDP năm 2023 và 3,73% trong năm 2024.

Ngay sau khi được thành lập vào đầu tháng 12 năm 2023, Chính phủ Tổng thống Milei tuyên bố phá giá 50% đối với đồng peso, không gia hạn hợp đồng lao động và xúc tiến kế hoạch sa thải hàng nghìn người lao động ở khu vực công, cắt giảm trợ cấp đối với các mặt hàng nhu yếu phẩm cơ bản, bãi bỏ mức trần giá một số mặt hàng trong siêu thị nhằm bình ổn thị trường và kiềm chế lạm phát, bỏ trợ giá phương tiện giao thông công cộng và xăng dầu, cũng như nhiều trợ cấp xã hội và dịch vụ y tế công. Bên cạnh đó, Chính phủ chủ trương mở cửa tối đa nền kinh tế để thị trường điều tiết, với mục tiêu thúc đẩy các hoạt động sản xuất và xuất khẩu, cũng như thúc đẩy mạnh mẽ tư nhân hóa.

Theo đuổi chương trình cắt giảm tối đa thâm hụt ngân sách, Chính phủ Tổng thống Milei đã bãi bỏ nhiều quy định, đồng thời hối thúc Quốc hội thông qua một dự luật nhằm mở cửa tối đa nền kinh tế. Nhằm loại bỏ hoàn toàn thâm hụt ngân sách, Chính phủ đã cắt giảm cơ cấu, từ 18 bộ chỉ còn 9 bộ. Theo dự thảo luật đang được các nghị sĩ xem xét, Chính phủ có quyền tối cao điều hành đất nước trong vòng 2 năm và có thể tiếp tục kéo dài, đồng thời đẩy mạnh quá trình tư nhân hóa các tập đoàn lớn thuộc sở hữu nhà nước.

Trong số các giải pháp thúc đẩy kinh tế vĩ mô của Argentina còn có việc bãi bỏ quy định liên quan tới thị trường lao động như cho phép ký hợp đồng lao động không thường xuyên, tăng thời gian thử việc đối với người lao động (hiện ở mức 3 tháng) và hạn chế quyền đình công. Chính sách này đã gây ảnh hưởng đáng kể tới cuộc sống của người lao động Argentina. Đây cũng là một phần lý do người lao động, đại diện nhiều tổ chức dân sự, công đoàn và chính trị Argentina tại thủ đô Buenos Aires và nhiều địa phương đã hưởng ứng lời kêu gọi của CGT xuống đường phản đối các giải pháp của Chính phủ, kêu gọi Quốc hội không thông qua chính sách kinh tế mới. Cuộc tổng đình công đầu tiên diễn ra chỉ 45 ngày sau khi Tổng thống Milei nhậm chức.

Tổng thống Milei khẳng định sẽ theo đuổi đến cùng mục tiêu “không thâm hụt ngân sách” và Chính phủ sẽ không thương lượng về vấn đề này. Ông hối thúc Quốc hội ủng hộ chính sách cải cách của Chính phủ nhằm ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời nhấn mạnh thâm hụt ngân sách là gốc rễ của tình trạng khủng hoảng tại quốc gia Nam Mỹ.

Tuy nhiên, việc người lao động phản đối dữ dội khiến khó khăn càng chồng chất. Nỗ lực đưa nền kinh tế thoát khỏi khủng hoảng là bài toán khó đối với Chính phủ Argentina hiện nay.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.