ASEAN và EU hợp tác vì mục tiêu và lợi ích chung

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và Liên minh châu Âu (EU) vừa ra mắt Sách xanh giai đoạn 2024-2025. Đây là bức tranh tổng quan về tiến trình hợp tác mạnh mẽ, toàn diện giữa hai tổ chức khu vực, với mục tiêu chung là bảo đảm hòa bình và an ninh, tăng cường kết nối, đẩy mạnh thương mại tự do và công bằng, thúc đẩy phát triển bền vững.
Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn; Đại sứ Liên minh châu Âu tại ASEAN, Sujiro Seam và Đại diện thường trực của Philippines tại ASEAN, Điều phối viên quốc gia về quan hệ đối thoại ASEAN-EU, bà Hjayceelyn M. Quintana công bố Sách Xanh. (Ảnh: Đỗ Quyên/TTXVN)
Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn; Đại sứ Liên minh châu Âu tại ASEAN, Sujiro Seam và Đại diện thường trực của Philippines tại ASEAN, Điều phối viên quốc gia về quan hệ đối thoại ASEAN-EU, bà Hjayceelyn M. Quintana công bố Sách Xanh. (Ảnh: Đỗ Quyên/TTXVN)

Điểm lại những cột mốc quan trọng trong quan hệ ASEAN-EU, Sách xanh nhận định, hai bên đã đi qua chặng đường dài kể từ khi trở thành Đối tác đối thoại năm 1977. Mối quan hệ song phương được thúc đẩy dựa trên các giá trị và mục tiêu chung. Với mong muốn mở rộng hợp tác, ASEAN và EU nâng tầm quan hệ lên Đối tác chiến lược năm 2020.

Ghi dấu mốc mới trong hợp tác giữa hai bên, Hội nghị cấp cao kỷ niệm 45 năm quan hệ ASEAN-EU ở thủ đô Brussels của Bỉ tháng 12/2022 thông qua Tuyên bố chung phản ánh những thành tựu đạt được và đề ra định hướng hợp tác trong tương lai, trong đó nhấn mạnh mục tiêu làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược trên cơ sở đề cao luật pháp quốc tế, hợp tác bình đẳng và cùng có lợi. Hai bên đang nỗ lực thực hiện Kế hoạch hành động triển khai quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-EU (2023-2027), tập trung hợp tác trên cả ba trụ cột của Cộng đồng ASEAN là chính trị-an ninh, kinh tế và văn hóa-xã hội, cũng như trong các lĩnh vực như hội nhập, thu hẹp khoảng cách phát triển, xây dựng thành phố thông minh...

Nỗ lực triển khai hiệu quả Tuyên bố chung và Kế hoạch hành động thời gian qua được hai bên nêu rõ tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-EU lần thứ 24 diễn ra tháng 2 vừa qua tại Brussels. Các Bộ trưởng ASEAN khẳng định, EU là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu của Hiệp hội. ASEAN hoan nghênh EU đẩy mạnh hợp tác với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trong đó có Đông Nam Á, thông qua các chiến lược và sáng kiến, như Chiến lược hợp tác Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Cửa ngõ toàn cầu, Sáng kiến Nhóm châu Âu về kết nối bền vững và Sáng kiến xanh. Các Bộ trưởng EU khẳng định ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN. Nhấn mạnh những giá trị và lợi ích cùng chia sẻ, EU cho rằng, việc tăng cường hợp tác giữa hai bên là tất yếu, trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến phức tạp hiện nay.

Sách xanh nhấn mạnh những tiềm năng nổi bật, là cơ sở để ASEAN và EU tiếp tục thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược. Theo đó, EU là đối tác thương mại và nhà đầu tư trực tiếp lớn thứ ba của ASEAN, trong khi Hiệp hội là đối tác thương mại ngoài châu Âu lớn thứ ba của EU. Năm 2023, xuất khẩu của ASEAN sang EU đạt 158 tỷ euro, trong khi xuất khẩu của EU vào Hiệp hội đạt 94 tỷ euro. Theo Sách xanh, 10 triệu người, trong đó có hàng nghìn học giả và sinh viên, di chuyển giữa hai khu vực mỗi năm, góp phần tăng cường sự giao lưu, gắn kết giữa hai bên. Tài liệu cũng đề cập những nội dung về phát triển xanh và bền vững, lợi ích mà các dự án, chương trình hợp tác giữa ASEAN và EU mang lại cho người dân ở hai khu vực...

Phát biểu tại lễ ra mắt tài liệu mới, Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn khẳng định, Sách xanh lần này tiếp tục nêu rõ sự hỗ trợ quan trọng của EU đối với nỗ lực xây dựng Cộng đồng ASEAN, những tiến bộ trong việc thực hiện Kế hoạch hành động, cũng như tiềm năng phát triển của quan hệ ASEAN-EU. Ông Kao Kim Hourn hy vọng, thông qua Sách xanh, ASEAN và EU sẽ duy trì động lực và hợp tác chặt chẽ hơn nhằm thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược vì lợi ích của người dân ở hai khu vực. Trong vai trò điều phối quan hệ ASEAN-EU giai đoạn 2021-2024, Philippines cũng nhấn mạnh mong muốn hai bên triển khai thêm nhiều hoạt động và dự án hợp tác.

Trong lời tựa của Sách xanh, Đại sứ EU tại ASEAN Sujiro Seam nhấn mạnh, 47 năm qua đã chứng minh “sức sống” của quan hệ EU-ASEAN, hai khu vực cùng chia sẻ mục tiêu và lợi ích chung, cũng như phối hợp giải quyết những thách thức mang tính toàn cầu. Mối quan hệ giữa ASEAN và EU ngày càng sâu sắc sẽ trở thành hình mẫu về hợp tác giữa các tổ chức khu vực, góp phần thúc đẩy hòa bình, ổn định và thịnh vượng trên thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Ảnh minh họa. (nguồn: TÂN HOA XÃ)

Mở rộng EU - “Khoản đầu tư địa chiến lược”

Mở rộng Liên minh châu Âu (EU) là vấn đề gắn với lợi ích chiến lược của khối, giúp EU có vị thế và mức độ ảnh hưởng lớn hơn trên trường quốc tế. Tuy nhiên, hành trình này còn nhiều trắc trở do sự khác biệt quan điểm và chênh lệch về mức độ phát triển giữa các nước.

Ảnh minh họa. (Ảnh: XUÂN PHÚ)

Cuộc cạnh tranh quyền lực mới

Nhiều quốc gia mới nổi và đang phát triển chọn con đường bứt phá mới để tiến thẳng lên kỷ nguyên điện sạch. Theo đó, làn sóng phát triển năng lượng mặt trời không chỉ nhằm giải quyết bài toán thiếu điện, mà đang trở thành động lực mới tái định hình bản đồ kinh tế và công nghiệp toàn cầu.

Ảnh minh họa: Một góc vịnh Kola trên biển Barents. (Ảnh: TTXVN)

EU với chiến lược mới về Bắc Cực

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.