ASEAN và EU hợp tác vì mục tiêu và lợi ích chung

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) và Liên minh châu Âu (EU) vừa ra mắt Sách xanh giai đoạn 2024-2025. Đây là bức tranh tổng quan về tiến trình hợp tác mạnh mẽ, toàn diện giữa hai tổ chức khu vực, với mục tiêu chung là bảo đảm hòa bình và an ninh, tăng cường kết nối, đẩy mạnh thương mại tự do và công bằng, thúc đẩy phát triển bền vững.
Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn; Đại sứ Liên minh châu Âu tại ASEAN, Sujiro Seam và Đại diện thường trực của Philippines tại ASEAN, Điều phối viên quốc gia về quan hệ đối thoại ASEAN-EU, bà Hjayceelyn M. Quintana công bố Sách Xanh. (Ảnh: Đỗ Quyên/TTXVN)
Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn; Đại sứ Liên minh châu Âu tại ASEAN, Sujiro Seam và Đại diện thường trực của Philippines tại ASEAN, Điều phối viên quốc gia về quan hệ đối thoại ASEAN-EU, bà Hjayceelyn M. Quintana công bố Sách Xanh. (Ảnh: Đỗ Quyên/TTXVN)

Điểm lại những cột mốc quan trọng trong quan hệ ASEAN-EU, Sách xanh nhận định, hai bên đã đi qua chặng đường dài kể từ khi trở thành Đối tác đối thoại năm 1977. Mối quan hệ song phương được thúc đẩy dựa trên các giá trị và mục tiêu chung. Với mong muốn mở rộng hợp tác, ASEAN và EU nâng tầm quan hệ lên Đối tác chiến lược năm 2020.

Ghi dấu mốc mới trong hợp tác giữa hai bên, Hội nghị cấp cao kỷ niệm 45 năm quan hệ ASEAN-EU ở thủ đô Brussels của Bỉ tháng 12/2022 thông qua Tuyên bố chung phản ánh những thành tựu đạt được và đề ra định hướng hợp tác trong tương lai, trong đó nhấn mạnh mục tiêu làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác chiến lược trên cơ sở đề cao luật pháp quốc tế, hợp tác bình đẳng và cùng có lợi. Hai bên đang nỗ lực thực hiện Kế hoạch hành động triển khai quan hệ Đối tác chiến lược ASEAN-EU (2023-2027), tập trung hợp tác trên cả ba trụ cột của Cộng đồng ASEAN là chính trị-an ninh, kinh tế và văn hóa-xã hội, cũng như trong các lĩnh vực như hội nhập, thu hẹp khoảng cách phát triển, xây dựng thành phố thông minh...

Nỗ lực triển khai hiệu quả Tuyên bố chung và Kế hoạch hành động thời gian qua được hai bên nêu rõ tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-EU lần thứ 24 diễn ra tháng 2 vừa qua tại Brussels. Các Bộ trưởng ASEAN khẳng định, EU là một trong những đối tác quan trọng hàng đầu của Hiệp hội. ASEAN hoan nghênh EU đẩy mạnh hợp tác với khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trong đó có Đông Nam Á, thông qua các chiến lược và sáng kiến, như Chiến lược hợp tác Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, Cửa ngõ toàn cầu, Sáng kiến Nhóm châu Âu về kết nối bền vững và Sáng kiến xanh. Các Bộ trưởng EU khẳng định ủng hộ vai trò trung tâm của ASEAN. Nhấn mạnh những giá trị và lợi ích cùng chia sẻ, EU cho rằng, việc tăng cường hợp tác giữa hai bên là tất yếu, trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến phức tạp hiện nay.

Sách xanh nhấn mạnh những tiềm năng nổi bật, là cơ sở để ASEAN và EU tiếp tục thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược. Theo đó, EU là đối tác thương mại và nhà đầu tư trực tiếp lớn thứ ba của ASEAN, trong khi Hiệp hội là đối tác thương mại ngoài châu Âu lớn thứ ba của EU. Năm 2023, xuất khẩu của ASEAN sang EU đạt 158 tỷ euro, trong khi xuất khẩu của EU vào Hiệp hội đạt 94 tỷ euro. Theo Sách xanh, 10 triệu người, trong đó có hàng nghìn học giả và sinh viên, di chuyển giữa hai khu vực mỗi năm, góp phần tăng cường sự giao lưu, gắn kết giữa hai bên. Tài liệu cũng đề cập những nội dung về phát triển xanh và bền vững, lợi ích mà các dự án, chương trình hợp tác giữa ASEAN và EU mang lại cho người dân ở hai khu vực...

Phát biểu tại lễ ra mắt tài liệu mới, Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn khẳng định, Sách xanh lần này tiếp tục nêu rõ sự hỗ trợ quan trọng của EU đối với nỗ lực xây dựng Cộng đồng ASEAN, những tiến bộ trong việc thực hiện Kế hoạch hành động, cũng như tiềm năng phát triển của quan hệ ASEAN-EU. Ông Kao Kim Hourn hy vọng, thông qua Sách xanh, ASEAN và EU sẽ duy trì động lực và hợp tác chặt chẽ hơn nhằm thúc đẩy quan hệ Đối tác chiến lược vì lợi ích của người dân ở hai khu vực. Trong vai trò điều phối quan hệ ASEAN-EU giai đoạn 2021-2024, Philippines cũng nhấn mạnh mong muốn hai bên triển khai thêm nhiều hoạt động và dự án hợp tác.

Trong lời tựa của Sách xanh, Đại sứ EU tại ASEAN Sujiro Seam nhấn mạnh, 47 năm qua đã chứng minh “sức sống” của quan hệ EU-ASEAN, hai khu vực cùng chia sẻ mục tiêu và lợi ích chung, cũng như phối hợp giải quyết những thách thức mang tính toàn cầu. Mối quan hệ giữa ASEAN và EU ngày càng sâu sắc sẽ trở thành hình mẫu về hợp tác giữa các tổ chức khu vực, góp phần thúc đẩy hòa bình, ổn định và thịnh vượng trên thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.