Anh-EU cài đặt lại quan hệ trong bối cảnh thế giới đầy biến động

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố các ưu tiên cho hội nghị thượng đỉnh thường niên đầu tiên giữa Anh và EU nhằm tái thiết quan hệ sau nhiều năm căng thẳng hậu Brexit, với an ninh là trọng tâm hàng đầu. Sau quá trình chia tách kéo dài và tốn kém giữa Anh và EU, hai bên đang dần xích lại gần nhau để thúc đẩy các thỏa thuận hợp tác trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động.
Thủ tướng Anh Keir Starmer phát biểu họp báo ngày 16/9/2024. (Ảnh: THX/TTXVN)
Thủ tướng Anh Keir Starmer phát biểu họp báo ngày 16/9/2024. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hội đồng châu Âu xác nhận nhà ngoại giao hàng đầu của EU, Đại diện cấp cao phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại Kaja Kallas sẽ tham gia hội nghị cùng với Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, trong khi phía Anh là Thủ tướng Keir Starmer.

Quốc phòng và an ninh là ưu tiên hàng đầu tại hội nghị, nơi Anh và EU hy vọng sẽ ký một hiệp định an ninh. Hai bên cũng dự định tái khẳng định cam kết hợp tác trong các vấn đề chiến lược và địa chính trị, cũng như tăng cường hợp tác về chính sách đối ngoại và an ninh trong một tuyên bố chung.

Hội nghị diễn ra vào ngày 19/5 tại London, sẽ thảo luận các biện pháp kiểm dịch động thực vật, an ninh nội bộ và hình sự, hệ thống giao dịch khí thải, cũng như vấn đề di cư. Hai bên sẽ thúc đẩy khai thác thêm tiềm năng của hiệp định thương mại và hợp tác hiện tại giữa Anh và EU. Ngoài ra, sẽ thảo luận vấn đề ngư nghiệp và hợp tác năng lượng, hai lĩnh vực mà các thỏa thuận hiện tại sẽ hết hạn vào tháng 6/2026 và cần được đổi mới hoặc thay thế.

Trước hội nghị, Chính phủ Anh và EU thúc đẩy tiến trình đàm phán về chương trình di chuyển cho thanh niên, cho phép công dân dưới 30 tuổi của hai bên cư trú và làm việc tại lãnh thổ đối phương trong thời hạn tối đa 3 năm.

Đây là một phần trong nỗ lực tái thiết quan hệ giữa Anh và EU thời hậu Brexit (Anh rời EU). EU mong muốn cho phép công dân từ 18-30 tuổi được học tập và làm việc tại lãnh thổ Anh.

Phía Anh cho rằng vẫn có thể xem xét các chương trình mang tính “kiểm soát” như vậy vì không ảnh hưởng đến lập trường về việc không quay trở lại quy chế tự do đi lại của lao động EU sau Brexit. Anh cũng lưu ý, hiện nước này đã có thỏa thuận với 13 quốc gia ngoài EU về chương trình di chuyển thanh niên.

Bộ trưởng Nội vụ Anh Yvette Cooper để ngỏ khả năng nước này hướng đến một chương trình áp dụng chính sách “một vào, một ra”, để không làm tăng nhập cư ròng vốn là mục tiêu then chốt của Xứ sở Sương mù. Giới chức Anh kỳ vọng Thủ tướng Starmer sẽ cùng các lãnh đạo EU cam kết mở ra các cuộc đàm phán về nhiều lĩnh vực hợp tác, trong đó có thị thực thanh niên.

Hội nghị thượng đỉnh thường niên đầu tiên giữa EU và Anh hậu Brexit được xem là một bước ngoặt quan trọng trong bối cảnh thế giới đang trải qua nhiều biến động sâu sắc, đặc biệt sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump trở lại Nhà Trắng. Cả EU và Anh đều bày tỏ mong muốn thúc đẩy hợp tác sâu rộng hơn, nhất là trong lĩnh vực quốc phòng, khi ngày càng xuất hiện nhiều nghi ngại về mức độ cam kết của Mỹ đối với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và an ninh của châu Âu.

Các quan chức kỳ vọng hội nghị ngày 19/5 là cơ hội để hai bên “mở đường” cho một hiệp ước quốc phòng và an ninh song phương. Bà von der Leyen cũng đã gợi ý Anh có thể tham gia chương trình quốc phòng chung SAFE của EU - một quỹ trị giá 150 tỷ euro nhằm tài trợ cho việc mua sắm vũ khí và thiết bị quân sự như tên lửa, thiết bị bay không người lái, pháo binh và đạn dược.

Dù không có khả năng Anh sẽ quay lại thị trường chung EU, liên minh thuế quan hay khôi phục quyền tự do đi lại, hội nghị thượng đỉnh sắp tới được kỳ vọng sẽ là cột mốc quan trọng trong nỗ lực tái thiết lập một mối quan hệ chặt chẽ hơn giữa Anh và EU.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.

Cờ của Liên minh châu Âu (EU). (Ảnh: Tân Hoa xã)

Liên minh châu Âu ưu tiên tự chủ chiến lược

Năm 2025, tự chủ chiến lược trở thành yêu cầu cấp bách của Liên minh châu Âu (EU) trong các lĩnh vực, từ an ninh, quốc phòng cho đến kinh tế-thương mại, công nghệ. Giữa một thế giới nhiều biến động, việc EU muốn giảm sự phụ thuộc, tăng cường sức mạnh nội tại và vị thế là điều dễ hiểu. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: THX)

Nhận định lạc quan về thị trường dầu mỏ toàn cầu

Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) vừa dự báo thị trường dầu mỏ toàn cầu sẽ duy trì trạng thái ổn định trong năm 2026, khi nguồn cung dự kiến tiếp tục cân bằng chặt chẽ với nhu cầu trong bối cảnh kinh tế thế giới đối mặt những rủi ro vĩ mô ở mức vừa phải.

Quang cảnh thành phố Bukavu, tỉnh Nam Kivu, Cộng hòa dân chủ Congo. (Ảnh: THX/TTXVN)

Gia tăng ảnh hưởng

CHDC Congo và Cộng hòa Rwanda vừa ký kết hiệp định hòa bình tại Washington, dưới sự chứng kiến của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Sự kiện này một lần nữa phản ánh vai trò trung gian quan trọng của ông Trump trong các vấn đề quốc tế, đồng thời cũng cho thấy Xứ Cờ hoa đang trở lại với Lục địa đen sau một thời gian dài xao nhãng.

Toàn cảnh một phiên họp Quốc hội Syria ở thủ đô Damascus. (Ảnh: SANA/TTXVN)

Bước chuyển quan trọng của Syria

Từ một đất nước bị chiến tranh tàn phá nặng nề và bị cô lập về ngoại giao, kinh tế, Syria đang có những bước đi chứng minh quyết tâm hướng tới sự ổn định, vừa tối đa hóa viện trợ nước ngoài, vừa nỗ lực cân bằng quan hệ với các nước lớn và các nước trong khu vực.

Tổng thống Nga Vladimir Putin. (Ảnh: Cơ quan báo chí Điện Kremlin)

Củng cố trục đồng minh Á-Âu

Dù chỉ gói gọn trong 2 ngày, nhưng dư luận quốc tế dồn sự chú ý vào chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng thống Nga Vladimir Putin tới Ấn Độ - quốc gia đông dân nhất thế giới, nhằm mục đích củng cố trục đồng minh chiến lược Á-Âu, trong bối cảnh hai nước đang chịu sức ép lớn từ phương Tây.

Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Nền kinh tế thế giới: Bức tranh tươi sáng

Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) đánh giá nền kinh tế thế giới năm nay vẫn duy trì được sức bền và khả năng chống chịu với các cú sốc. Chỉ số tích cực của các nền kinh tế lớn, nhất là Mỹ và châu Âu, đã tô điểm các gam màu tươi sáng cho bức tranh kinh tế thế giới.

Dù có những trắc trở, song nỗ lực duy trì tiếp xúc, đàm phán, giải quyết bất đồng từ hai nước cho thấy triển vọng quan hệ Mỹ-Brazil vẫn tích cực.

Quan hệ Mỹ-Brazil: Vừa hợp tác, vừa cạnh tranh

Trong bối cảnh trật tự quốc tế bước vào thời kỳ tái cấu trúc mạnh mẽ, quan hệ Mỹ-Brazil nổi lên như một mối quan hệ then chốt và có tầm ảnh hưởng. Dù hợp tác ở nhiều lĩnh vực, quan hệ hai nước vẫn tồn tại nhiều điểm va chạm, phản ánh giai đoạn “vừa hợp tác, vừa cạnh tranh”.

(Ảnh: NGUYỄN AN/TTXVN)

Biển, hiệp ước và tương lai

Hiệp ước Địa Trung Hải: Một biển, Một hiệp ước, Một tương lai” vừa chính thức ra mắt, đánh dấu bước tiến lịch sử trong quan hệ giữa Liên minh châu Âu (EU) và các nước phía nam Địa Trung Hải. Hiệp ước được xem là nền tảng quan trọng để kiến tạo một không gian Địa Trung Hải gắn kết, hòa bình và thịnh vượng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Xung đột tại Dải Gaza: Hy vọng mong manh

Kế hoạch hòa bình do Mỹ đề xuất từng nhen lên hy vọng về chấm dứt cuộc xung đột kéo dài hơn hai năm qua tại Dải Gaza. Thế nhưng, bất chấp những nỗ lực thúc đẩy của cộng đồng quốc tế, kế hoạch này đang bị bao phủ bởi một màn sương mù nghi kị do những mâu thuẫn về lợi ích chính trị và sự thiếu lòng tin giữa các bên.