Triển khai bất chấp rào cản
EU thông báo sẽ thực thi tạm thời FTA với MERCOSUR từ ngày 1/5 tới, nhằm xóa bỏ thuế quan đối với hơn 90% hàng hóa trao đổi giữa hai khối. Tuy nhiên, quyết định của EU cũng gây nhiều chia rẽ tại châu Âu, trong đó Pháp là quốc gia dẫn đầu phe phản đối do lo ngại nông dân trong nước sẽ chịu thiệt hại từ hàng nông sản giá rẻ từ Nam Mỹ tràn vào. Dẫu vậy, với sự ủng hộ của phần lớn quốc gia thành viên, EU vẫn quyết tâm đẩy mạnh triển khai thỏa thuận này nhằm đa dạng hóa thương mại.
Ủy viên phụ trách thương mại EU Maros Sefcovic khẳng định đây là một bước tiến quan trọng, cho thấy uy tín của “liên minh cờ xanh” với tư cách là một đối tác thương mại lớn. Ông Sefcovic nhấn mạnh ưu tiên hiện nay là biến thỏa thuận EU - MERCOSUR này thành những kết quả cụ thể, tạo nền tảng cho các nhà xuất khẩu EU nắm bắt những cơ hội mới về thương mại, tăng trưởng và việc làm. Ủy ban châu Âu (EC) tuyên bố sẽ áp dụng tạm thời việc xóa bỏ thuế quan đối với một số mặt hàng ngay từ ngày đầu tiên thực thi FTA. EC nhấn mạnh các doanh nghiệp, người tiêu dùng và nông dân EU có thể hưởng lợi từ thỏa thuận ngay lập tức, đồng thời cho biết đã thông báo tới các đối tác MERCOSUR.
Động thái này của EU diễn ra sau khi Paraguay phê chuẩn FTA vào tuần trước, trở thành thành viên cuối cùng của MERCOSUR hoàn tất thủ tục này sau Argentina, Brazil và Uruguay. Tuy vậy, hiệp định này vẫn cần sự chấp thuận từ các nhà lập pháp tại Nghị viện châu Âu (EP), cơ quan đã chuyển hồ sơ lên Tòa án tối cao EU chỉ vài ngày sau khi thỏa thuận được ký kết hồi tháng 1.
Hiệp định này, nếu được triển khai, sẽ tạo ra một trong những khu vực thương mại tự do lớn nhất thế giới. EU và MERCOSUR chiếm tới 30% GDP toàn cầu với hơn 700 triệu người tiêu dùng. Thỏa thuận này tạo điều kiện thuận lợi cho các mặt hàng xuất khẩu của châu Âu như xe ô-tô, rượu vang và phô-mai; đồng thời giúp thịt bò, thịt gia cầm, đường, gạo, mật ong và đậu nành của Nam Mỹ thâm nhập “lục địa già” dễ dàng hơn.
Hoàn tất đàm phán FTA EU - Australia
EU và Australia tuyên bố hoàn tất đàm phán FTA, đồng thời thúc đẩy hợp tác sâu rộng trong các lĩnh vực nguyên liệu thiết yếu và quốc phòng trong bối cảnh thương mại và an ninh toàn cầu nhiều biến động khó lường. Thông báo được đưa ra sau cuộc hội đàm giữa Thủ tướng Australia Anthony Albanese và Chủ tịch EC Ursula der Leyen tại Thủ đô Canberra. Hai bên cho biết, hiệp định sẽ được triển khai sau khi hoàn tất các thủ tục nội bộ, qua đó giảm đáng kể rào cản thương mại và đầu tư giữa hai nền kinh tế. Bà Leyen nhấn mạnh hiệp định gửi đi thông điệp quan trọng trong bối cảnh thế giới đang thay đổi, với việc các cường quốc ngày càng sử dụng thuế quan như công cụ gây sức ép. Còn Thủ tướng Albanese khẳng định, thỏa thuận cho thấy cam kết đối với thương mại tự do và công bằng dựa trên luật lệ.
Theo thỏa thuận, 98% hàng xuất khẩu của Australia sẽ được miễn thuế khi vào thị trường EU, trong đó gần như toàn bộ thuế quan của EU đối với nông sản tới từ quốc gia châu Đại Dương sẽ được bãi bỏ. EU kỳ vọng xuất khẩu sang Australia sẽ tăng hơn 30% trong vòng 10 năm, với các lĩnh vực như sữa và xe ô-tô có thể tăng trưởng tới 50%. Đáng chú ý, hạn ngạch thịt bò Australia xuất khẩu sang EU sẽ tăng hơn 10 lần, đạt 30.600 tấn trong một thập kỷ tới, trong đó 55% được miễn thuế và phần còn lại chịu mức thuế ưu đãi 7,5%. EU cũng mở hạn ngạch 25.000 tấn thịt cừu và dê của Australia theo lộ trình bảy năm. Trong khi đó, Australia sẽ điều chỉnh chính sách thuế đối với xe điện, nâng ngưỡng áp thuế xe sang, qua đó giúp khoảng 75% xe điện, trong đó có nhiều sản phẩm từ châu Âu, được miễn thuế.
Trong lĩnh vực nguyên liệu, EU và Australia nhất trí tăng cường hợp tác nhằm bảo đảm nguồn cung ổn định các nguyên liệu thô thiết yếu như lithium, nhôm và mangan - những thành phần quan trọng cho sản xuất pin và năng lượng tái tạo. Thỏa thuận được kỳ vọng giúp doanh nghiệp EU tiếp cận nguồn cung đáng tin cậy hơn, góp phần củng cố an ninh kinh tế và năng lực cạnh tranh. Hai bên cũng ký kết thỏa thuận đối tác an ninh, tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, công nghiệp quốc phòng, an ninh hàng hải, an ninh mạng, trí tuệ nhân tạo (AI)…
Đàm phán FTA giữa EU và Australia bắt đầu từ năm 2018, từng bị đình trệ năm 2023 do bất đồng về nông nghiệp trước khi được nối lại năm 2025. Hiệp định dự kiến sẽ được ký chính thức sau khi được Hội đồng châu Âu (EUC) phê chuẩn.
