Báo động điểm thi tiếng Anh thấp

Sau khi Bộ Giáo dục & Đào tạo (GD&ĐT) công bố điểm thi THPT quốc gia 2018, nhiều giáo viên cho biết họ rất thất vọng vì phổ điểm của các môn đều thấp hơn so năm trước, trong đó môn có điểm thấp bất ngờ là tiếng Anh. Đặc biệt, tình trạng điểm xấu (liệt) xuất hiện nhiều tại hai thành phố lớn là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, được cho là sự báo động cho việc dạy và học tiếng Anh hiện nay.

Thí sinh sau buổi thi tiếng Anh.
Thí sinh sau buổi thi tiếng Anh.

Theo đánh giá của Bộ GD&ĐT, dạng phổ điểm của tất cả các bài thi, môn thi có tính phân loại và độ phân hóa rõ ràng, đánh giá được năng lực của thí sinh (TS). Giá trị của điểm trung bình ở hầu hết các bài thi, môn thi gần bằng với điểm trung vị, điều đó chứng tỏ tính chuẩn hóa của các đề thi trong kỳ thi THPT quốc gia năm nay. Số lượng TS có điểm trên trung bình của hầu hết các bài thi, môn thi chiếm tỷ lệ khoảng từ 50-70% (ngoại trừ môn Lịch sử và tiếng Anh). Điều này cho thấy phổ điểm được phân tán tương đối rộng, đánh giá đúng năng lực, giảm thiểu đáng kể hiện tượng đoán mò trong các bài thi trắc nghiệm khách quan.

Riêng với môn tiếng Anh, phân tích số liệu của Bộ GD&ĐT cho thấy điểm trung bình môn tiếng Anh là 3,91, thấp hơn khá nhiều so năm 2017 (là 4,6) và chỉ cao hơn năm 2016 (là 3,22) điểm. Cả nước có tới 78,22% TS điểm dưới trung bình môn tiếng Anh. Có 76 TS điểm 10 môn tiếng Anh nhưng lại có 57.320 TS đạt điểm 3, 732 TS đạt điểm 0 và 2.189 TS có điểm liệt. Mức chênh lệch về điểm tại một số tỉnh khó khăn đã phản ánh rõ nhất về mức điểm yếu kém của môn tiếng Anh.

Hà Nội và TP Hồ Chí Minh là hai địa phương có nhiều điểm 10 môn tiếng Anh nhất. Cả nước có 76 điểm 10 thì Hà Nội có tới 28 (ngoài ra còn có 579 TS điểm 9). TP Hồ Chí Minh cũng có khoảng 20 TS điểm 10. Tuy nhiên, dù dẫn đầu cả nước về số điểm 10 nhưng môn tiếng Anh cũng là môn mà Hà Nội có số điểm liệt nhiều nhất trong tất cả các môn, với 112 TS. Còn TP Hồ Chí Minh, trong hơn 78.000 bài thi có đến 39.675 bài dưới 5 điểm. Trước đó, trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10, TP Hồ Chí Minh cũng có đến 50% bài thi dưới điểm trung bình.

Nhận xét về kết quả điểm thi tiếng Anh của kỳ thi THPT quốc gia, phần lớn giáo viên đều cho rằng một kỳ thi có quá ít điểm 10 như năm nay là không hợp lý và họ thấy băn khoăn về điều này. Trở lại với đề thi tiếng Anh, đề gồm 50 câu hỏi, các câu được sắp xếp từ mức độ nhận biết, thông hiểu, vận dụng và nâng cao khá rõ ràng với khoảng 35 câu ở mức dễ, trung bình, 15 câu ở mức khó hơn, dành cho học sinh khá, giỏi để xét tuyển. Tuy nhiên, kết quả điểm thi đã phản ánh thực tế hiện nay. Theo cô Nguyễn Thu Hương (giáo viên Trường THPT Phạm Hồng Thái, Ba Đình, Hà Nội), việc nhiều thí sinh kêu đề thi khó bởi trình độ tiếng Anh ở nước ta hiện không đồng đều. Hơn nữa, đây là một môn học cần quá trình, việc làm bài cần suy luận nên những thí sinh thiếu kiên nhẫn, ngại suy nghĩ cộng với việc hổng kiến thức ngữ pháp sẽ khiến việc làm bài sẽ càng khó khăn hơn.

Đồng quan điểm, cô Trần Vân Anh, giáo viên tiếng Anh của Trung tâm Anh ngữ Cleverlearn cho rằng, việc tiếng Anh là môn có điểm thi thấp trong nhiều năm qua cho thấy phương pháp học tập cũng như giảng dạy chưa thật sự nghiêm túc. “Dù đầu tư, thay mới nhiều trang thiết bị, cơ sở vật chất cho việc dạy và học tiếng Anh trong nhà trường nhưng phần lớn những phương tiện này còn nặng về trình diễn, không có tính ứng dụng và xuyên suốt. Phương pháp dạy của giáo viên còn cũ, chưa có sự đổi mới để gây nên sự hứng thú về tiếng Anh cho học sinh ngoài việc dạy ngữ pháp, các quy tắc, cấu trúc câu... nên khá nhàm chán. Ngoài ra, còn do bởi chưa có một cuộc khảo sát, đánh giá về giáo trình đang sử dụng là khó hay dễ, do ai quản lý, có phù hợp học sinh hay không?”.

Ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT), nhìn nhận kết quả điểm thi đã phản ánh rõ nét việc dạy và học ngoại ngữ trong các trường đang có vấn đề. “Với những vùng còn khó khăn thì phổ điểm thực tế đã phản ánh chân thực. Tuy nhiên, với những nơi đã đầu tư, thậm chí đổi mới việc dạy học ngoại ngữ thì cần phải xem xét lại một cách nghiêm túc. Để khắc phục điều này, tới đây, Bộ cần phải tiếp tục triển khai một cách hiệu quả Đề án dạy học ngoại ngữ quốc gia”.