“Xóm thủ công” ở phố Hội

Tại Hội An, một nhóm bạn trẻ yêu nghề truyền thống và mong muốn phục hồi vẻ đẹp cuộc sống nguyên bản trong khu phố cổ đã tạo ra “Xóm thủ công” với phiên chợ vô cùng độc đáo. Họ đã nỗ lực tái hiện lại những nghề thủ công lâu đời của cư dân sống trong các kiệt nhỏ của phố cổ Hội An. Hầu hết họ là những thế hệ thứ ba, thứ tư còn tham gia làm và giữ gìn nghề thủ công truyền thống hơn 100 năm trước của thành phố bên bờ sông Hoài.
Một xưởng da thuộc và sản xuất đồ da tại Xóm thủ công.
Một xưởng da thuộc và sản xuất đồ da tại Xóm thủ công.

Tiếp nối nghề truyền thống

“Xóm thủ công... bên hông chùa Cầu”, đó là không gian rất thơ nằm sâu trong kiệt số 186 đường Trần Phú. Trước đây, khu phố này từng là một xưởng thuộc da nổi tiếng của Hội An. Theo thời gian, nghề truyền thống này dần rơi vào quên lãng. Với mong muốn khôi phục lại nghề thuộc da truyền thống, những thế hệ trong các gia đình đã cùng nhau gầy dựng lại và lấy tên “Xóm thủ công”. Đó là cách họ duy trì, sáng tạo hơn để phục vụ khách du lịch đến tìm hiểu nền móng cho sự phát triển nghề da tại Hội An và các khu vực lân cận.

Chị Trương Nguyễn Hoài An, một thành viên trong “Xóm thủ công” ở kiệt 18 cho biết, mảnh đất này cách đây 100 năm là một xưởng da thuộc đầu tiên ở Hội An. Khi tạo dựng không gian này thì chị An mong muốn nó tiếp nối được những nét truyền thống mà Hội An đang gìn giữ được, trong đó có nghề da.

“Khác với ông bà ta hồi xưa, bây giờ, chúng tôi muốn mang những sản phẩm da thủ công đến với tất cả mọi người chứ không hẳn chỉ là da thuộc”, chị An chia sẻ.

Còn với chị Phan Lê Thị Cẩm Nhung, chủ cửa hàng M&M Tailor Hội An, trước khi tìm được niềm vui từ nghề may đo của mẹ, chị đã trải qua rất nhiều nghề. Song, mang trong mình huyết quản của người con “uống nước dòng sông Hoài”, chị đã trở về với nghề may đo của gia đình rồi phát triển theo cách làm rất riêng, rất mới mẻ để lan tỏa, tiếp nối giá trị truyền thống.

“Có thể về mẫu, mốt, kiến thức thời trang tôi tốt hơn mẹ nhưng cách đo, may này nọ thì mẹ giỏi hơn tôi. Hai mẹ con hợp tác với nhau thì có thể tạo nên những sản phẩm rất đặc biệt”, chị Nhung nói.

“Trong xu thế của một đô thị du lịch như Hội An thì việc các làng nghề có thể tồn tại, gìn giữ được nghề truyền thống và quan trọng hơn là có các hoạt động, tạo ra được những sản phẩm hàng hóa như cách mà các bạn trẻ đang làm với “Xóm thủ công” là điều đáng biểu dương”, ông Nguyễn Thế Hùng, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hội An nhận xét.

Nơi hội tụ và lan tỏa giá trị

Không ngẫu nhiên mà năm 2006, tạp chí Time của Mỹ đã vinh danh nghề may ở Hội An là nhanh nhất và có giá cả rẻ nhất với mẫu mã đa dạng. Từ quá khứ đến hiện tại, nghề may đo thủ công đã gắn liền với Hội An, trở thành thương hiệu của thành phố. Hòa trong dòng chảy đó, những người con của Hội An và cả những người chọn Hội An làm điểm dừng chân đã có cách làm rất riêng, rất mới để lan tỏa, tiếp nối giá trị truyền thống này.

Tại đây, có người đi học chuyên ngành thiết kế thời trang, người tiếp nối truyền thống gia đình, người từ Thành phố Hồ Chí Minh trở về... Họ đã gặp nhau ở “Xóm thủ công” này và cứ đều đặn mỗi tháng một lần mở ra phiên chợ. Người móc len, người thêu thùa, người may vá… Những người trẻ ở đây đã mang đến những món thời trang thủ công tinh xảo, viết tiếp dòng chảy văn hóa Hội An.

Hoạ sĩ Trương Bách Tường chia sẻ, mấy trăm năm nay, người Hội An chuyên về thủ công mỹ nghệ. Đó là ý tưởng để các bạn gọi xóm nhỏ này là “Xóm thủ công”. Mọi người đều hy vọng các bạn có thể bám trụ được trong con hẻm này để rồi tiếp tục mở thêm những phiên chợ nhỏ nhỏ, kéo con người ta trở về với những nét sinh hoạt đặc trưng của người Hội An cách đây nửa thế kỷ trước.

“Thế hệ cũ, lớp chúng tôi có tuổi. Giờ nhìn qua thấy thế hệ trẻ vẫn theo xu hướng đó, có nghĩa là ảnh hưởng văn hóa bản địa vẫn có trong từng gia đình rồi ra tới xã hội. Xu hướng của thế giới đang trở về với hàng thủ công. Những bạn trẻ ở đây đã mở ra được một “Xóm thủ công” là điều đáng mừng cho Hội An cũng như cho văn hóa bản địa của Hội An”, họa sĩ Trương Bách Tường bộc bạch.