Theo báo cáo của S&P Global, lần đầu tiên trong sáu tháng trở lại đây, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành sản xuất Việt Nam tiến lên mức 50,5. Trong bối cảnh số lượng đơn đặt hàng mới và yêu cầu sản xuất tăng, các công ty đã tăng mạnh hoạt động mua hàng. Đây được xem là mức tăng đáng kể nhất kể từ tháng 9/2022. Từ đó, tồn kho hàng mua cũng tăng tháng thứ hai liên tiếp. Về thời gian giao hàng của các nhà cung cấp, mặc dù nhu cầu hàng hóa đầu vào tăng trong tháng 8, thời gian giao hàng của nhà cung cấp được rút ngắn tháng thứ tám liên tiếp vì hàng tồn kho của các nhà cung cấp vẫn đủ để đáp ứng các đơn hàng. Hiệu suất hoạt động của người bán hàng cũng cải thiện mạnh.
Doanh số bán lẻ vẫn giữ được đà tăng trưởng, tăng 9,8% so với cùng kỳ trong tám tháng của năm 2023. Tăng trưởng được thúc đẩy nhờ sự phục hồi liên tục của ngành du lịch sau khi nới lỏng chính sách thị thực. Việt Nam ghi nhận 1,2 triệu lượt khách du lịch quốc tế trong tháng 8, tăng 17,2% so với tháng trước.
Trong tám tháng đầu năm, xuất khẩu và nhập khẩu giảm lần lượt là 9,3% và 15,5% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, xét trên cơ sở hàng tháng, xuất khẩu tháng 8 tăng 7,7% so với tháng trước, trong khi nhập khẩu tăng 5,7% và đây là tháng thứ tư liên tiếp chứng kiến sự tăng tốc. Thặng dư thương mại trong tám tháng vẫn ở mức đáng kể 20,2 tỷ USD. Hoạt động xuất nhập khẩu sẽ chứng kiến sự cải thiện hơn nữa nhờ hàng tồn kho của các nhà bán lẻ Mỹ nhìn chung đang giảm sau khi đạt mức cao nhất vào giữa năm 2022. Walmart, một trong những nhà bán lẻ lớn nhất, báo cáo lượng hàng tồn kho giảm 5% so với cùng kỳ vào cuối tháng 6. Đồng thời, hoạt động nhập khẩu phục hồi trong những tháng gần đây cho thấy triển vọng xuất khẩu tốt hơn vào cuối năm.
Giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đạt 13,1 tỷ USD trong tám tháng, tăng 2,3% so với cùng kỳ. FDI tăng trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu yếu củng cố xu hướng các nhà sản xuất quốc tế di chuyển một phần hoặc toàn bộ ra khỏi Trung Quốc vì nhiều lý do, từ đa dạng hóa nguồn cung đến chính sách thương mại do xung đột giữa Mỹ - Trung Quốc. Việt Nam có vị trí gần Trung Quốc nhưng giá nhân công rẻ, nền kinh tế mở là sự lựa chọn tối ưu với nhiều đất nước. Trong chuyến thăm Việt Nam vào cuối tháng 8, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long đã chứng kiến việc công bố Biên bản ghi nhớ nhằm phát triển 12 khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP) mới trên khắp Việt Nam, bên cạnh 13 VSIP hiện tại. Việc Tổng thống Mỹ Joe Biden dự kiến thăm Việt Nam vào giữa tháng 9, nhằm tăng cường quan hệ chiến lược cũng là tín hiệu tốt cho nền kinh tế.
Giải ngân vốn đầu tư công tiếp tục tăng tốc, đạt mức tăng trưởng 23,1% so với cùng kỳ trong tám tháng. Hầu hết các khoản đầu tư đều liên quan đến giao thông vận tải. Điển hình là hai tuyến đường cao tốc mới (quốc lộ 45 - Nghi Sơn và Nghi Sơn - Diễn Châu) với tổng vốn đầu tư 550 triệu USD đã bắt đầu thông xe trong tháng 9.
Tuy nhiên, giá lương thực thế giới tăng đã ảnh hưởng đến chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 8, tăng gần 3% so với cùng kỳ. Lệnh cấm xuất khẩu gạo của Ấn Độ đã khiến giá gạo thế giới tăng, kéo theo giá gạo nội địa Việt Nam tăng theo. Chi phí vận tải, vốn giúp giữ CPI ở mức thấp trong những tháng trước, lại tăng trong tháng 8 do giá dầu thế giới tăng và khiến giá xăng, dầu trong nước tăng. Giá lương thực tăng cao có thể khiến lạm phát cao hơn. Nhưng Chính phủ đang có thặng dư ngân sách 1,8 tỷ USD trong tám tháng đầu năm, tạo điều kiện cho các khoản trợ cấp cần thiết đối với các lĩnh vực quan trọng như giáo dục hay giá xăng, dầu.
Tại thị trường chứng khoán, chỉ số VN Index giảm 1,2% trong tháng 8. Thị trường giảm 4,5% vào ngày 18/8, nhưng sau đó đã quay lại đà tăng. Sự điều chỉnh này trùng hợp với áp lực chốt lời từ các nhà đầu cơ và những tin tức tiêu cực liên quan đến nền kinh tế Trung Quốc và thị trường bất động sản nước này. Hiện tại, thị trường đang hồi phục dần theo tháng với tâm lý nhà đầu tư dần được cải thiện, kèm theo dòng vốn mạnh mẽ từ trong nước, một phần do lãi suất huy động giảm. Thị trường chứng khoán cũng nhận được sự thúc đẩy từ các cuộc thảo luận về việc nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi.
Trong tháng 8, khối lượng giao dịch trung bình trên ba sàn HoSE, HNX và UPCOM tăng 20,2% so với tháng 7, đạt tổng giá trị 1,1 tỷ USD, cao nhất kể từ tháng 5/2022. Thanh khoản được cải thiện khi nhiều nhà đầu tư bán lẻ tích cực tham gia giao dịch hơn. Trong khi đó, nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục thoái vốn, dẫn đến doanh thu thuần đạt 126 triệu USD.
Nhìn chung, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn giữ triển vọng tích cực. Nhiều yếu tố, bao gồm lãi suất thấp, chi tiêu công tăng cũng như các biện pháp hỗ trợ của Chính phủ, dự kiến sẽ thúc đẩy cả sự phục hồi kinh tế và doanh thu của các doanh nghiệp. Tuy nhiên, hiệu quả của các biện pháp này sẽ cần thời gian để chứng minh. Trong khi đó, môi trường lãi suất thuận lợi và dòng tiền thặng dư trong hệ thống ngân hàng xuất phát từ nhu cầu tín dụng yếu có thể sẽ tiếp tục hướng dòng vốn trong nước đổ vào thị trường chứng khoán.
