Xây dựng nền “hành chính chủ động, gần dân, sát dân, vì sự hài lòng của người dân”

Ngày 25/8, Đoàn công tác của Bộ Khoa học và Công nghệ do bà Trần Bích Ngọc, Phó Cục trưởng Cục An toàn bức xạ và hạt nhân làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng để nắm bắt tình hình thực tế quá trình vận hành mô hình chính quyền 2 cấp, kịp thời tháo gỡ những vướng mắc khi triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, Nghị định 132/2025/NĐ-CP và Nghị định 133/2025/NĐ-CP.

Chỉ số về hạ tầng số gây ấn tượng mạnh

Theo báo cáo của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng, từ ngày 1/7/2025, sau khi mô hình chính quyền 2 cấp chính thức đi vào hoạt động, Lâm Đồng đã chủ động khẩn trương triển khai các Nghị định số 132 và 133/2025/NĐ-CP của Chính phủ nhằm đảm bảo sự quản lý thống nhất, đồng bộ, không để xảy ra tình trạng gián đoạn, chồng chéo hay bỏ sót nhiệm vụ.

Ủy ban nhân dân tỉnh đã ban hành nhiều văn bản, chỉ thị, kế hoạch kiểm tra việc vận hành chính quyền 2 cấp, phân công rõ trách nhiệm; chủ động điều động, bổ sung nhân lực công nghệ thông tin phục vụ chuyển đổi số tại cấp xã; bảo đảm hạ tầng kỹ thuật, hệ thống thông tin phục vụ vận hành chính quyền 2 cấp thông suốt, ổn định. Đồng thời, triển khai tuyên truyền, phổ biến Sổ tay Bình dân học vụ số (https://binhdanhocvuso.lamdong.gov.vn/) và nền tảng Bình dân học vụ số; tổ chức 19 lớp tập huấn trực tuyến tập về vận hành hệ thống giải quyết thủ tục hành chính và quản lý văn bản điều hành cho hơn 11.000 học viên; mở 6 lớp tập huấn về AI cho 4.100 cán bộ, đảng viên.

Cùng với đó, tỉnh đã cấp và quản lý hiệu quả 12.565 chữ ký số công vụ, vận hành Trung tâm điều hành thông minh IOC, triển khai ứng dụng VNeID trong quản lý y tế, thuế, lưu trú, giao thông; đồng thời đẩy mạnh thanh toán không dùng tiền mặt, số hóa dữ liệu hộ tịch, đất đai, an sinh xã hội, giáo dục. Đặc biệt, hệ thống quản lý văn bản điều hành đã liên thông nội tỉnh và liên thông với trục văn bản quốc gia; hệ thống hội nghị truyền hình trực tuyến được hoàn thiện với 135 điểm cầu, kết nối thông suốt từ tỉnh đến xã, phục vụ hiệu quả công tác chỉ đạo điều hành…

Các chỉ số hạ tầng số của Lâm Đồng gây ấn tượng mạnh với hơn 4 triệu thuê bao di động, tỷ lệ sử dụng smartphone đạt 90,8%, kết nối internet gần 90% và 99% hộ gia đình dùng cáp quang. Hiện tại, Lâm Đồng đã phủ sóng mạng băng rộng di động 3G/4G/5G toàn bộ khu dân cư, triển khai 282 trạm 5G; đồng thời kết nối 100% cơ quan Đảng, Nhà nước từ tỉnh đến xã vào mạng truyền số liệu chuyên dùng…

Tỉnh cũng chú trọng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đắk Nông, Lâm Đồng, Bình Thuận đã triển khai 4 dự án đầu tư trọng điểm về phát triển hệ thống các trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm, phòng thí nghiệm trọng điểm với tổng vốn hơn 125 tỷ đồng, trong đó 3 dự án đã hoàn thành và đưa vào sử dụng. Đặc biệt, tỉnh đã trình Bộ Khoa học và Công nghệ thẩm định Đề án thành lập Khu công nghệ cao Bình Thuận, kỳ vọng trở thành trung tâm thu hút đầu tư xây dựng các phòng thí nghiệm, nghiên cứu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Bên cạnh những kết quả tích cực, Lâm Đồng vẫn phải đối mặt với một số khó khăn, hạn chế trong quá trình triển khai mô hình chính quyền 2 cấp, như: Văn bản hướng dẫn chi tiết chưa được ban hành đầy đủ, gây lúng túng trong việc áp dụng, đặc biệt với các lĩnh vực chuyên ngành cao như an toàn bức xạ hạt nhân, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng, chuyển đổi số; quy định về hướng dẫn, quản lý, theo dõi hoạt động khoa học và công nghệ ở địa bàn xã/phường. Ngoài ra, tỉnh còn thiếu cơ chế, chính sách đột phá để triển khai linh hoạt các định hướng lớn của Nghị quyết; các nội dung mới mang tính dẫn dắt như sandbox, đầu tư mạo hiểm, đổi mới sáng tạo vẫn chưa có hành lang pháp lý cụ thể; nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực chuyển đổi số còn mỏng và chưa đồng đều…

Tháo gỡ khó khăn, nâng cao hiệu quả mô hình chính quyền 2 cấp

Tại buổi làm việc, ông Võ Thành Công, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lâm Đồng đã kiến nghị một số nội dung trọng tâm nhằm tháo gỡ những khó khăn như: Bố trí kinh phí để Lâm Đồng triển khai dự án “Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu không gian địa lý dùng chung tỉnh”; Thẩm định, hướng dẫn xây dựng Khu công nghệ cao; Hỗ trợ tỉnh tiếp cận các chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia về chuyển đổi số, đô thị thông minh, đổi mới sáng tạo...

Đồng thời, đề nghị Cục An toàn bức xạ và Hạt nhân bổ sung quy định về quản lý thiết bị bức xạ nhỏ lẻ (máy X-quang nha khoa, XRF cầm tay…); Xây dựng và triển khai lộ trình chia sẻ dữ liệu dùng chung của Cục Sở hữu trí tuệ với các địa phương; Sớm ban hành các Thông tư hướng dẫn vị trí việc làm công chức, viên chức nghiệp vụ chuyên ngành khoa học và công nghệ trong cơ quan, tổ chức thuộc ngành, lĩnh vực khoa học và công nghệ; Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia hướng dẫn cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động thử nghiệm chất lượng sản phẩm, hàng hóa…

Cũng trong ngày, Đoàn đã tới làm việc tại Trung tâm Phục vụ Hành chính công tỉnh Lâm Đồng và xã Đức Trọng về vận hành chính quyền cấp xã, phường; việc triển khai các nội dung đã được phân định thẩm quyền đối với chính quyền cấp xã thuộc lĩnh vực khoa học và công nghệ.

Đoàn trực tiếp trao đổi với cán bộ vận hành và người dân sử dụng dịch vụ, ghi nhận những kết quả đạt được của cấp tỉnh và cấp xã; giải đáp một số vướng mắc của địa phương về các lĩnh vực quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ. Đoàn cũng tập trung hướng dẫn việc thực hiện các quy định, quy trình nghiệp vụ và chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn trong triển khai nhiệm vụ phân cấp, phân quyền phù hợp với điều kiện của địa phương.

Bên cạnh việc ghi nhận đầy đủ các kiến nghị của tỉnh, xã, Đoàn công tác cũng cam kết tiếp tục đồng hành, hỗ trợ Lâm Đồng trong nâng cao kỹ năng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và nghiệp vụ chuyên ngành; hỗ trợ địa phương trong thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp; bảo đảm hoạt động khoa học và công nghệ thông suốt, hiệu quả. Đối với một số nội dung vượt quá thẩm quyền, Đoàn đã ghi nhận, tổng hợp để báo cáo Lãnh đạo Bộ và đề xuất các giải pháp kịp thời tháo gỡ. Bên cạnh đó, Đoàn đề nghị Sở tiếp tục chú trọng công tác tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh thực hiện tốt các nhiệm vụ địa phương đã được phân cấp, phân quyền.

Thay mặt đoàn công tác, bà Trần Bích Ngọc đánh giá cao sự chuẩn bị, tính chủ động và tinh thần trách nhiệm của các cấp chính quyền tỉnh, xã trong triển khai Nghị định 132 và 133. Những kết quả đạt được đã cho thấy năng lực thích ứng nhanh của bộ máy chính quyền 2 cấp, là tiền đề để địa phương nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ, phục vụ tốt hơn người dân và doanh nghiệp.

Bà Trần Bích Ngọc đề nghị tỉnh tiếp tục bám sát, triển khai hiệu quả các nội dung quản lý nhà nước về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã được phân định thẩm quyền cho chính quyền cấp tỉnh, xã; tiếp tục có giải pháp phát triển nhân lực chuyên môn, chuyên trách về khoa học và công nghệ; tăng cường phối hợp các cơ quan liên quan; tiếp tục tranh thủ sự hướng dẫn, hỗ trợ về chuyên môn của Sở Khoa học và Công nghệ…