Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Cuộc họp diễn ra trong bối cảnh thành viên Hội đồng Lãnh đạo Tổng thống (PLC) - cơ quan cao nhất nắm quyền điều hành đất nước, ông Abdulrahman al-Mahrami cảnh báo nguy cơ bất ổn tại Aden, sau khi một số thành phần thuộc Hội đồng Chuyển tiếp miền nam (STC) giải thể. Ông khẳng định chính phủ sẽ không cho phép bất kỳ hành động nào gây bất ổn trật tự công cộng hoặc đẩy thành phố vào vòng xoáy hỗn loạn và xung đột.

Yemen đến nay vẫn là một điểm nóng phức tạp với sự đan xen giữa xung đột nội bộ, căng thẳng địa chính trị khu vực và khủng hoảng nhân đạo trầm trọng. Cấu trúc chính quyền tại Yemen hiện vẫn bị chia cắt làm hai, gồm chính phủ được quốc tế công nhận đặt trụ sở tạm thời tại Aden và bộ máy chính quyền song song do lực lượng Houthi kiểm soát tại thủ đô Sanaa và miền bắc nước này, không được quốc tế công nhận nhưng nắm giữ phần lớn dân cư và hạ tầng quân sự.

Theo báo cáo của Liên hợp quốc vào tháng 2, khoảng 18 triệu người ở Yemen đang đối mặt với tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng. Yemen đã phải ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia liên quan an ninh và sự sụp đổ của hệ thống y tế và hạ tầng cơ sở.

Lực lượng Houthi vẫn tiếp tục đe dọa và thực hiện các vụ tập kích bằng tên lửa hoặc thiết bị bay không người lái (UAV) vào các tàu thương mại có liên quan Israel, Mỹ và Anh tại khu vực Biển Đỏ, khiến các hãng vận tải lớn như Maersk vẫn phải duy trì lộ trình vòng qua mũi Hảo Vọng thay vì qua kênh đào Suez. Mỹ tiếp tục thực hiện các cuộc không kích vào các cơ sở quân sự của Houthi. Israel cũng thực hiện các đòn tập kích quy mô lớn vào thủ đô Sanaa và cảng Hodeidah để đáp trả các vụ tấn công bằng UAV của Houthi vào lãnh thổ Israel. Điều này làm gia tăng nguy cơ Yemen bị lôi kéo hoàn toàn vào một cuộc chiến tranh khu vực rộng lớn hơn.

Chính phủ của tân Thủ tướng Zindani đang đối mặt với thách thức rất lớn khi Saudi Arabia bắt đầu giảm dần viện trợ và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) đã rút quân hoàn toàn vào đầu năm 2026. Từng là đồng minh thân cận trong liên quân chống Houthi, nay hai nước này đang có những mục tiêu chiến lược trái ngược. Saudi Arabia tập trung vào việc bảo vệ biên giới phía nam và duy trì một chính phủ thống nhất thông qua PLC để ổn định khu vực. Riyadh đang nỗ lực đóng vai trò trung gian hòa giải trực tiếp với Houthi để thoát khỏi rắc rối của xung đột liên miên.

Còn UAE lại chú trọng vào việc kiểm soát các cảng biển và tuyến đường hàng hải chiến lược ở miền nam Yemen, vì thế hậu thuẫn mạnh mẽ cho STC. Sự mâu thuẫn này đã dẫn đến các cuộc đụng độ giữa các phe phái do hai nước này bảo trợ tại các tỉnh giàu dầu mỏ như Hadramout. STC đã có những bước đi gây sức ép, thậm chí tuyên bố giải tán vào đầu năm 2026 sau các đợt giao tranh tại tỉnh Hadramout và AlMahra, gây khó khăn cho nỗ lực hòa giải của quốc tế.

Phát biểu tại cuộc họp đầu tiên của nội các mới ngày 19/2 vừa qua, Thủ tướng Zindani nhấn mạnh không có chỗ cho các thành viên chính phủ ở ngoài lãnh thổ Yemen, đồng thời khẳng định chính phủ sẽ hiện diện tại thực địa, đồng hành cùng người dân và giải quyết các nhu cầu hằng ngày nhằm khôi phục niềm tin và nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy Nhà nước.

Đối với vấn đề miền nam, Thủ tướng Zindani khẳng định không dung thứ các hành vi kích động hỗn loạn, tin tưởng đối thoại do Riyadh bảo trợ có thể mở ra giải pháp, kêu gọi các bên từ bỏ luận điệu chia rẽ, tăng cường khoan dung và vượt qua xung đột trong quá khứ.

Liên quan lực lượng Houthi, ông khẳng định nhà nước Yemen giữ mọi lựa chọn nhằm khôi phục các thể chế nếu lực lượng này tiếp tục lập trường cứng rắn, song vẫn “chìa tay hòa bình” để chấm dứt xung đột và khởi động tiến trình tái thiết, phát triển đất nước.

Theo giới phân tích, bất chấp những nỗ lực của chính phủ mới, Yemen vẫn chưa thể sớm thoát khỏi vòng xoáy bất ổn do sự cạnh tranh lợi ích gay gắt giữa các cường quốc khu vực và thế giới trên “bàn cờ” địa chính trị quan trọng này.

Có thể bạn quan tâm

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng.