Vận hành mạng quan trắc cảnh báo sớm bức xạ do Liên minh châu Âu tài trợ

Ngày 19/5, Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam (Bộ Khoa học và Công nghệ) phối hợp Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam tổ chức lễ khánh thành và bàn giao kết quả Dự án “Thiết lập mạng quan trắc cảnh báo sớm bức xạ và kênh trao đổi dữ liệu khu vực ASEAN” (EU-ASEANTOM) thành phần tại Việt Nam.

Lễ cắt băng khánh thành Mạng quan trắc cảnh báo sớm bức xạ thành phần tại Việt Nam.
Lễ cắt băng khánh thành Mạng quan trắc cảnh báo sớm bức xạ thành phần tại Việt Nam.

Sự kiện đánh dấu bước tiến quan trọng trong nâng cao năng lực bảo đảm an toàn bức xạ và hạt nhân, đồng thời khẳng định cam kết của Việt Nam trong hợp tác an ninh hạt nhân khu vực.

Dự án EU-ASEANTOM (mã số MC3.01/19) do EU tài trợ không hoàn lại, với mục tiêu thiết lập Mạng lưới quan trắc và cảnh báo sớm bức xạ (EWRMN) cùng kênh trao đổi dữ liệu khu vực ASEAN (ASEAN-RDEP) cho 7 quốc gia thành viên ASEAN.

Hệ thống được thiết kế nhằm phát hiện kịp thời các dấu hiệu gia tăng bất thường của mức bức xạ trong môi trường, qua đó giúp các quốc gia chủ động đưa ra các biện pháp ứng phó để bảo vệ cộng đồng và môi trường.

Tại Việt Nam, dự án được Bộ Khoa học và Công nghệ giao cho Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam chủ trì, với đơn vị trực tiếp triển khai là Viện Khoa học và Kỹ thuật hạt nhân.

Sau quá trình triển khai với nhiều thách thức về địa hình và thời tiết, Việt Nam đã hoàn thành toàn bộ các hạng mục mục tiêu. Theo đó, mạng lưới gồm 41 trạm quan trắc trực tuyến đã được thiết lập, bao gồm 40 thiết bị MIRA đo suất liều gamma môi trường trên mặt đất và 1 thiết bị SARA đo phổ gamma dưới nước đặt tại trạm Hải văn Hòn Dấu. Các trạm được ưu tiên lắp đặt tại những khu vực trọng điểm trên cả nước.

Cùng với đó, Trung tâm điều hành mạng lưới đặt tại Hà Nội, thuộc Viện Khoa học và Kỹ thuật hạt nhân, có khả năng thu nhận, lưu trữ, xử lý và hiển thị dữ liệu trực tuyến 24/7 từ toàn bộ các trạm quan trắc trên phạm vi cả nước.

Toàn bộ dữ liệu quan trắc của Việt Nam được kết nối và chia sẻ thông suốt với kênh trao đổi dữ liệu ASEAN-RDEP đặt tại Thái Lan, đồng thời sẵn sàng chuyển tiếp tới hệ thống IRMIS của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử quốc tế.

Ngoài hạ tầng kỹ thuật, dự án cũng giúp đào tạo đội ngũ chuyên gia Việt Nam đủ năng lực vận hành, bảo trì và quản lý hệ thống một cách độc lập, bền vững.

Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định cho biết, an toàn bức xạ và hạt nhân luôn là ưu tiên hàng đầu của Chính phủ Việt Nam trong quá trình phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình. Dự án do EU tài trợ không chỉ giúp tăng cường năng lực kỹ thuật cho Việt Nam mà còn góp phần xây dựng mạng lưới an ninh, an toàn hạt nhân vững chắc cho toàn khu vực Đông Nam Á.

“Việc chính thức đưa mạng lưới này vào hoạt động sẽ giúp các cơ quan chức năng nhanh chóng đánh giá tình hình và tổ chức ứng phó hiệu quả nếu có sự cố xảy ra, qua đó bảo vệ an toàn cho người dân và môi trường”, Thứ trưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng Lê Xuân Định đánh giá cao sự phối hợp của Cục Khí tượng Thủy văn cùng các cơ quan liên quan trong việc hỗ trợ hạ tầng đặt trạm, đồng thời ghi nhận nỗ lực của các đơn vị thuộc Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam trong quá trình triển khai dự án.

Thứ trưởng đề nghị Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam tiếp tục phối hợp các đơn vị liên quan để vận hành ổn định hệ thống, đồng thời nghiên cứu tích hợp dữ liệu vào Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia.

Phát biểu tại sự kiện, Đại sứ EU tại Việt Nam Julien Guerrier cho biết, dự án thể hiện tầm quan trọng mà EU dành cho Việt Nam – một đối tác tin cậy và lâu dài của EU trong ASEAN trong hợp tác bảo đảm mức độ bảo vệ tối ưu trước các nguy cơ hóa học, sinh học, phóng xạ và hạt nhân (CBRN). Chương trình đã góp phần xây dựng mạng lưới quốc gia về quan trắc phóng xạ môi trường và cảnh báo sớm nhằm thường xuyên theo dõi, phát hiện kịp thời các sự cố phóng xạ bất thường trong nước cũng như xuyên biên giới trong khu vực ASEAN.

Hệ thống này được kỳ vọng sẽ cung cấp thông tin và dữ liệu để ứng phó tốt hơn với các sự cố bức xạ và hạt nhân có thể xảy ra, qua đó tăng cường năng lực bảo vệ dân sự và an toàn hạt nhân.

Ông Julien Guerrier cho rằng, sự kiện diễn ra đúng vào thời điểm quan hệ Việt Nam-EU vừa được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện, mở ra nhiều cơ hội hợp tác mới trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và chia sẻ các tiêu chuẩn quốc tế.

Đại sứ EU cũng cho biết, hai bên đang thúc đẩy hợp tác về phát triển kỹ năng, chuyển giao công nghệ và áp dụng các tiêu chuẩn chất lượng châu Âu trong các lĩnh vực như hạt nhân, năng lượng và giao thông vận tải – những lĩnh vực Việt Nam đang triển khai nhiều chương trình đầu tư công quy mô lớn.

Đặc biệt, EU khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong quá trình chuyển đổi năng lượng, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng, phát triển năng lượng tái tạo, bảo đảm an toàn hạt nhân và giảm thiểu các rủi ro hóa học, sinh học, phóng xạ và hạt nhân.

Việc đưa mạng lưới quan trắc EU-ASEANTOM vào vận hành không chỉ giúp Việt Nam tăng cường khả năng phát hiện sớm các sự cố phóng xạ xuyên biên giới mà còn tạo nền tảng dữ liệu quan trọng phục vụ công tác quản lý nhà nước về năng lượng nguyên tử, hướng tới tích hợp đồng bộ với Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia trong thời gian tới.

Có thể bạn quan tâm

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Trần Trung Tính, đại diện Chính phủ Việt Nam nhận Giải thưởng Lãnh đạo Chính phủ năm 2026 từ ông Julian Gorman, Giám đốc khu vực châu Á-Thái Bình Dương của Hiệp hội Hệ thống Di động Toàn cầu (GSMA). (Ảnh: MINH DUY)

Việt Nam nhận Giải thưởng Lãnh đạo Chính phủ năm 2026 của GSMA

Ngày 28/10, tại thành phố Quảng Ninh, trong lễ khai mạc Tuần lễ Số quốc tế Việt Nam 2026 (VIDW 2026), Hiệp hội Thông tin di động toàn cầu (GSMA) chính thức trao Giải thưởng Lãnh đạo Chính phủ năm 2026 cho Việt Nam, ghi nhận tầm nhìn chiến lược, vai trò lãnh đạo chính sách và những kết quả trong phát triển di động, kỹ thuật số.

Đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và thực hiện hiệu quả Nghị quyết 57 tại Trường đại học Kinh tế-Kỹ thuật Công nghiệp. (Ảnh: MAI HUYÊN-HẢI LINH)

Đẩy mạnh đổi mới sáng tạo và thực hiện hiệu quả Nghị quyết 57 tại Trường đại học Kinh tế-Kỹ thuật Công nghiệp

Sáng 27/10, tại Hà Nội, Bộ Công thương đã chính thức phát động phong trào thi đua "Sáng kiến mỗi ngày" năm 2026 và khởi động Cuộc thi "Nhóm giải pháp Đổi mới sáng tạo-Chuyển đổi số ngành công thương", đưa tinh thần đổi mới thấm sâu vào từng công việc hằng ngày của mỗi cơ quan, đơn vị.

Các đại biểu, nhà quản lý và chuyên gia tham dự sự kiện "Sáng kiến mỗi ngày". (Ảnh: MAI HUYÊN-MINH KHUYÊN)

Đưa “Sáng kiến mỗi ngày” trở thành động lực đổi mới sáng tạo trong ngành công thương

Với hơn 480.000 sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, phát minh và giải pháp hữu ích được ứng dụng trong thực tiễn giai đoạn vừa qua, ngành công thương đang khẳng định vai trò tiên phong của phong trào thi đua yêu nước gắn liền với đổi mới sáng tạo, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh và phát triển kinh tế-xã hội.

Phiên thực hành Diễn tập an ninh mạng quốc gia năm 2026 diễn ra liên tục trong 7,5 giờ. (Ảnh: NCA)

Diễn tập an ninh mạng quốc gia 2026: Kết hợp phòng thủ trực tiếp với điều tra số

Diễn tập an ninh mạng quốc gia năm 2026 đặt ra yêu cầu các đội vừa phát hiện, ngăn chặn tấn công, vừa truy vết hành vi của tin tặc, xử lý sự cố và thu thập chứng cứ điện tử. Qua đó, tăng cường khả năng phối hợp giữa lực lượng công an, các bộ, ngành, địa phương và đơn vị tài chính trong bảo vệ hệ thống thông tin trọng yếu.

[Video] Lạng Sơn tăng tốc chuyển đổi số từ những Trạm số hóa

[Video] Lạng Sơn tăng tốc chuyển đổi số từ những Trạm số hóa

Lạng Sơn – điểm trung chuyển hàng hóa lớn của khu vực phía Bắc, nơi mỗi ngày có hàng nghìn lượt phương tiện, doanh nghiệp và người dân thực hiện thủ tục hành chính về xuất nhập khẩu, thương mại và dịch vụ. Trong bối cảnh đó, mô hình “Trạm số hóa” đang tạo ra bước chuyển mới trong cải cách hành chính.

Đại diện Tổng Công ty Công nghiệp công nghệ cao Viettel nhận Giải thưởng. (Ảnh: TRÀ MY)

Hệ thống tính cước của Viettel được vinh danh tại Giải thưởng viễn thông quốc tế

Tổng Công ty Công nghiệp công nghệ cao Viettel (Viettel High Tech) vừa được vinh danh ở hạng mục “Doanh nghiệp triển khai công nghệ xuất sắc khu vực châu Á” tại Giải thưởng Telecom Review Excellence Awards 2026, tổ chức tại Dubai (UAE), với hệ thống tính cước thời gian thực thế hệ mới vOCS 4.0 do đơn vị tự phát triển.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: BẢO HÂN)

Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thúc đẩy tăng trưởng nông nghiệp

Ngày 27/10, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Bộ Công an (Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo 57 Trung ương) tổ chức Hội nghị phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thúc đẩy tăng trưởng ngành nông nghiệp khu vực phía bắc. Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng dự và chỉ đạo hội nghị.

Sự kiện “AI trong thực tiễn: Từ hạ tầng đến vận hành” diễn ra tại khách sạn JW Marriott. (Ảnh: Ban tổ chức)

Hạ tầng và hệ điều hành AI: Đủ hai doanh nghiệp mới tự vận hành

Tại sự kiện "AI trong thực tiễn: Từ hạ tầng đến vận hành", Chủ tịch AIZ Vũ Thanh Thắng cho rằng doanh nghiệp muốn tự vận hành bằng AI phải có đủ hai lớp: Hạ tầng AI cung cấp năng lực tính toán, và phía trên là một hệ điều hành gồm bộ não dữ liệu, nhân sự số và quy trình vận hành. 

Giáo sư Thalappil Pradeep được vinh danh với Giải Đặc biệt VinFuture 2022 dành cho Nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển. (Ảnh: BTC)

Chủ nhân giải thưởng VinFuture 2022 Thalappil Pradeep: "Những giải pháp từ các nước đang phát triển có thể thay đổi thế giới"

Trở lại VinFuture với vai trò thành viên Hội đồng Giải thưởng, Giáo sư Thalappil Pradeep, người phát triển các công nghệ giúp hàng triệu người tiếp cận nước sạch với chi phí thấp, cho rằng giá trị của khoa học không chỉ nằm ở những phát minh mà còn ở khả năng cải thiện cuộc sống con người.

Hệ thống Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử đang mang lại những thay đổi tích cực cho cuộc sống người dân.

145 triệu dữ liệu hộ tịch: Bước tiến trong xây dựng Chính phủ số

Hơn 145 triệu dữ liệu hộ tịch điện tử đã được ghi nhận, trong đó 78,8 triệu dữ liệu được đối soát, đồng bộ thành công với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Kết quả này góp phần hình thành nền tảng dữ liệu thống nhất, từng bước đơn giản hóa thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.