Tự chủ đại học là giải pháp quan trọng trong đổi mới toàn diện giáo dục đại học

Chuyên gia khuyến nghị, Việt Nam cần phân bổ thêm cho đầu tư giáo dục đại học 300 triệu USD/năm cho đến năm 2030; đầu tư từ ngân sách nhà nước cho nghiên cứu và phát triển tại các trường đại học 117 triệu USD/năm cho đến năm 2025.
Các chuyên gia, nhà khoa học thảo luận tại Hội thảo.
Các chuyên gia, nhà khoa học thảo luận tại Hội thảo.

Ngày 21/4, tại Thành phố Hồ Chí Minh, Ban Tuyên giáo Trung ương phối hợp Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chứcHội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “Tự chủ đại học trong quá trình đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đại học: kết quả, bài học kinh nghiệm và những yêu cầu trong giai đoạn mới”.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Hải Quân, Ủy viên Trung ương Đảng, Giám đốc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, cùng gần 300 đại biểu đại diện các bộ, ban, ngành, các trường đại học, các chuyên gia, nhà khoa học… tham dự.

Tại hội thảo, các đại biểu cho rằng, tự chủ đại học là một chủ trương lớn, được coi là chính sách, giải pháp đột phá trong đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đại học theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.

Việc đẩy mạnh thực hiện tự chủ đại học thời gian qua đã có tác động tích cực tới hệ thống giáo dục đại học trong thực hiện sứ mạng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, trình độ cao gắn với phát triển khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo; giúp cải thiện, đổi mới hệ thống giáo dục đại học và đạt được một số kết quả tích cực.

Tuy nhiên, việc triển khai tự chủ đại học còn gặp nhiều khó khăn, thách thức. Mức đầu tư công cho giáo dục đại học còn hạn chế, chỉ đạt từ 4,33% đến 4,74% tổng chi ngân sách cho lĩnh vực giáo dục và đào tạo.

So sánh tỷ trọng chi ngân sách nhà nước cho giáo dục đại học Việt Nam/GDP giai đoạn 2018-2020 cho thấy, tỷ trọng chi ngân sách nhà nước cho giáo dục đại học mới chỉ đạt khoảng 0,27% GDP, thấp hơn nhiều so với các nước trong khu vực và thế giới.

Ngoài ra, phương thức và định mức phân bổ nguồn lực công cũng có nhiều bất cập, thiếu trọng tâm, trọng điểm, dựa chủ yếu trên các định mức truyền thống mà không căn cứ vào kết quả hoạt động dẫn đến dàn trải, không hiệu quả.

Mức chi ngân sách cho hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo trong các trường đại học nhìn chung còn thấp. Thiếu cơ chế, chính sách khuyến khích cho hoạt động hợp tác đối tác công-tư trong giáo dục đại học, cũng như chính sách về học bổng, tín dụng sinh viên có độ phủ thấp, giá trị chưa đủ cao.

Đại biểu phát biểu tại Hội thảo.

Đại biểu phát biểu tại Hội thảo.

Theo bà Nguyễn Thị Mai Hoa, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội, trong bối cảnh đòi hỏi tiếp tục đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đào tạo nói chung, giáo dục đại học nói riêng thì “tự chủ đại học là một xu thế và là giải pháp quan trọng trong đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục đại học”.

Bà Nguyễn Thị Mai Hoa nhấn mạnh, tự chủ đại học hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng đào tạo, cung ứng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao, trình độ cao đáp ứng nhu cầu giai đoạn mới về đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

Đề cập đến tài chính cho giáo dục đại học ở Việt Nam, ông Christophe Lemiere, Trưởng Ban Phát triển con người, Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam cho rằng, mức phân bổ ngân sách nhà nước cho các trường đại học còn thấp. Sự phân bổ ngân sách nhà nước cho hoạt động nghiên cứu và phát triển tại các đại học, trường đại học ở mức thấp và sử dụng hiệu quả chưa cao...

Ông Christophe Lemiere khuyến nghị, Việt Nam cần phân bổ thêm 300 triệu USD/năm cho đầu tư giáo dục đến năm 2030; đầu tư từ ngân sách nhà nước cho nghiên cứu và phát triển tại các trường đại học 117 triệu USD/năm cho đến năm 2025. Đồng thời, Việt Nam cần tránh đồng nhất tự chủ tài chính với tự lực cánh sinh về tài chính, hoặc hiểu theo nghĩa hẹp là không có hỗ trợ từ ngân sách nhà nước.

Tại hội thảo, các đại biểu cũng kiến nghị cần điều chỉnh luật, quy định, chính sách liên quan tới tự chủ tài chính của giáo dục đại học. Tăng đầu tư với tỷ trọng ngân sách nhà nước chi cho giáo dục đại học nâng từ mức khoảng 0,23% (Báo cáo phân tích Ngành giáo dục Việt Nam 2011-2020) lên ít nhất 0,8%-1% GDP trước năm 2030 nhằm hỗ trợ các cơ sở giáo dục đại học để bảo đảm chất lượng đào tạo đáp ứng nhu cầu thị trường...

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam)

Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% trong năm học 2026-2027

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, đồng thời chia sẻ khó khăn với phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Tiết dạy minh họa "Ứng dụng AI hỗ trợ dạy học lớp 3".

Bước chuyển mạnh mẽ của lớp học truyền thống khi ứng dụng trí tuệ nhân tạo

Những ngày này, khi cây phượng nơi sân Trường tiểu học thực hành sư phạm Ngụy Như Kon Tum đỏ rực báo hiệu hè về, cũng là lúc nơi đây trở thành “điểm hẹn” của 57 thầy, cô giáo cốt cán khu vực tây Quảng Ngãi để cùng sinh hoạt chuyên môn với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý và dạy học trong giáo dục tiểu học”.

Thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Trị Phạm Thị Hân trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho nhà trường.

Quảng Trị: Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

Sáng 29/4, tại phường Đồng Hới, Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp, tỉnh Quảng Trị tổ chức Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất. Đến dự có các đại biểu của tỉnh cùng đông đảo các thế hệ cán bộ, giáo viên, học sinh nhà trường qua các thời kỳ. 

Thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo trao quà, đồ dùng học tập tặng em Trần Văn Thiên.

Ngôi trường ấm áp tình yêu thương

Với khoảng 28% số học sinh là người dân tộc thiểu số cùng sự nâng cao chất lượng dạy học, thời gian qua, các thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo (xã Tam Dương Bắc, tỉnh Phú Thọ) luôn chú trọng giáo dục, vun đắp những giá trị nhân văn bằng tình yêu thương, chia sẻ với học sinh...

Học sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh tại Đại học Kinh tế quốc dân.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tuyển sinh đại học năm 2026

Công tác tuyển sinh đại học những năm gần đây ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực với xu hướng ổn định, tỷ lệ nhập học tăng cao và phương thức tuyển sinh ngày càng minh bạch. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được vẫn còn những “nút thắt” cần tháo gỡ.

[Video] Hơn 500.000 thí sinh chưa đăng ký thi tốt nghiệp THPT 2026

[Video] Hơn 500.000 thí sinh chưa đăng ký thi tốt nghiệp THPT 2026

Theo Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT), đến 22h ngày 24/4, hệ thống đăng ký trực tuyến thi tốt nghiệp THPT đã ghi nhận 482.193 thí sinh đăng ký dự thi, tương đương gần một nửa tổng số thí sinh dự kiến. So với quy mô hơn 1 triệu thí sinh dự kiến tham gia kỳ thi năm nay, hiện vẫn còn hơn 500.000 em chưa hoàn tất đăng ký.

Lớp học chữ bản Làng Sáng lúc nào cũng đông đủ học viên.

Gieo chữ trên đỉnh Làng Sáng

Giữa những bản làng cheo leo của tỉnh Sơn La, nơi cái nghèo và hủ tục từng níu chân bao phận đời, vẫn còn nhiều phụ nữ không biết chữ. Con chữ, với họ, thậm chí có lúc tưởng như không có cơ hội chạm tới. Nhưng trong màn đêm của bản Làng Sáng, xã Tà Xùa hôm nay, một lớp học xóa mù chữ đang bền bỉ sáng đèn.

Học sinh, sinh viên được trải nghiệm tại ngày hội.

Định hướng nghề nghiệp từ sớm: Giảm khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn

Tại Ngày hội hướng nghiệp Future Fest 2026, các chuyên gia ở các lĩnh vực giáo dục, y tế... đã trực tiếp chia sẻ, trao đổi với học sinh về cơ hội nghề nghiệp, kỹ năng lựa chọn ngành học phù hợp. Nhiều vấn đề thực tiễn cũng được đặt ra như cách xử lý khi chọn sai ngành nhằm tránh lãng phí thời gian và chi phí.

Em L.N.H.B bị nhiều thương tích nghi do thầy Nguyễn An Phong đánh.

Đồng Tháp: Tạm đình chỉ cơ sở dạy thêm có liên quan đơn phản ánh đánh học sinh

Ngày 25/4, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Đạo Thạnh (tỉnh Đồng Tháp) Nguyễn Nhất Thi cho biết, địa phương đã ra quyết định tạm đình chỉ hoạt động giáo dục đối với hộ kinh doanh Nguyễn An Phong, dạy thêm Toán bậc trung học cơ sở từ ngày 24/4 đến khi có kết luận chính thức từ cơ quan Công an và ngành chức năng.

Thí sinh làm thủ tục tham gia Kỳ thi Đánh giá năng lực.

Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh: Mở rộng địa điểm tổ chức Kỳ thi Đánh giá năng lực đợt 2

Chiều 24/4, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, trước nhu cầu đăng ký dự thi Kỳ thi Đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 2 năm 2026 của Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh tăng cao, đơn vị này đã chủ động phối hợp các cơ sở giáo dục đại học khu vực miền trung để mở rộng địa điểm tổ chức thi.

Học sinh hào hứng tham gia sân chơi kiến thức Ngày hội Trạng nguyên nhỏ tuổi và Trạng nguyên “Nét chữ - Nết người” (Ảnh: NGUYỄN HOÀNG)

Học sinh hào hứng với Ngày hội Trạng nguyên nhỏ tuổi và Trạng nguyên “Nét chữ - Nết người”

Ngày hội Trạng nguyên nhỏ tuổi và Trạng nguyên “Nét chữ - Nết người” toàn quốc lần thứ 24, năm học 2025-2026 đã mang đến một chặng đua sôi nổi, hấp dẫn, kết hợp hài hòa giữa kiến thức, kỹ năng và hoạt động vận động, thu hút đông đảo học sinh tiểu học và trung học cơ sở tham gia đua tài.

Chuyển đổi số đang kéo học sinh vào trung tâm của quá trình học tập. (Ảnh: ĐỖ BẢO)

Giáo dục số: Để công nghệ đồng hành cùng sự phát triển của học sinh

Thực hiện các chủ trương lớn của Đảng về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đặc biệt là Nghị quyết số 57 và Nghị quyết số 71 về đổi mới giáo dục, ngành giáo dục đang đứng trước một bước chuyển mang tính căn cơ, tái cấu trúc sâu rộng từ hệ thống học liệu cho đến quản trị nhà trường.