Dự án này do Ngân hàng thế giới tài trợ từ nguồn hỗ trợ của Quỹ Phát triển xã hội Nhật Bản được tài trợ ủy thác qua Ngân hàng Thế giới.
Tham dự buổi lễ, về phía Bộ Tư pháp có Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc và đại diện các đơn vị phối hợp thực hiện dự án. Về phía Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam có Ngài ITO Naoki, Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam và các cán bộ của Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam.
Về phía Ngân hàng thế giới có ông Christopher Sheldon, Giám đốc Điều hành hoạt động Dự án của Ngân Hàng Thế giới tại Việt Nam, Lào, Campuchia cùng nhóm chuyên gia thực hiện Dự án và các cán bộ của Ngân hàng Thế giới.
Gần 95% nhóm hoạt động theo kế hoạch của Dự án được hoàn thành
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc đã gửi lời cảm ơn sự ủng hộ quý báu mà Chính phủ Nhật Bản và Ngân hàng Thế giới đã dành cho Việt Nam trong công tác pháp luật và tư pháp, xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa nhằm từng bước đáp ứng với các nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội và hội nhập quốc tế của đất nước.
Thứ trưởng đánh giá, Dự án “Tăng cường trợ giúp pháp lý cho người nghèo và đối tượng yếu thế” là một trong những dự án có ý nghĩa quan trọng đối với Bộ, ngành Tư pháp trong bối cảnh công tác xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tăng cường nhận thức và hiểu biết pháp luật của người dân cũng như công tác trợ giúp pháp lý ngày càng nhận được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước Việt Nam.
Dự án được tiếp nhận và triển khai trong giai đoạn Việt Nam đang triển khai thực hiện Đề án “Đổi mới công tác trợ giúp pháp lý giai đoạn 2015-2025”, Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017 cũng như thực hiện đánh giá, tổng kết và nghiên cứu xây dựng Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017 nên sự hỗ trợ quốc tế này càng trở nên có ý nghĩa hơn.
Nhờ sự nỗ lực, phối hợp chặt chẽ của các bên, Dự án đã được triển khai hiệu quả, đạt được nhiều kết quả đầu ra tích cực, có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ công tác trợ giúp pháp lý ở các tỉnh miền núi có điều kiện kinh tế-xã hội khó khăn, nhất là hai tỉnh thụ hưởng chính của Dự án là Điện Biên và Lào Cai (trước đây là tỉnh Yên Bái).
Đến nay, 149 trên tổng số 156 nhóm hoạt động theo kế hoạch đã được hoàn thành, đạt tỷ lệ xấp xỉ 95%. Các hoạt động còn lại sẽ tiếp tục triển khai đến cuối tháng 7/2026, sau đó là 4 tháng ân hạn để hoàn tất các thủ tục đóng dự án.
Thứ trưởng Tư pháp nhấn mạnh, trong bối cảnh Việt Nam đang nỗ lực đẩy mạnh công cuộc đổi mới, xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; Bộ, ngành Tư pháp được giao nhiều nhiệm vụ để thực hiện các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị thì việc bảo đảm quyền tiếp cận công lý bình đẳng cho người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số, người nghèo và các nhóm người dễ bị tổn thương tại khu vực miền núi phía bắc, luôn được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt.
Để cùng nhìn nhận, đánh giá các kết quả đạt được của Dự án cũng như những điểm còn hạn chế và bài học kinh nghiệm cho các hoạt động hợp tác về pháp luật và tư pháp trong thời gian tới, Hội nghị tổng kết Dự án hôm nay là dịp để cùng lắng nghe các cơ quan, đối tác thực hiện Dự án chia sẻ về các kết quả đạt được, những đóng góp của Dự án trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ theo chức trách của các cơ quan, tổ chức cũng như những điểm cần làm tốt hơn, cần tiếp tục hoàn thiện để nâng cao hơn nữa hiệu quả hợp tác pháp luật và tư pháp trong thời gian tới.
Tăng cường nhận thức về pháp luật, trợ giúp pháp lý cho người dân
Theo báo cáo của Bộ Tư pháp, Dự án “Tăng cường trợ giúp pháp lý cho người nghèo và đối tượng yếu thế” có mục tiêu tổng thể là cải thiện việc cung cấp dịch vụ trợ giúp pháp lý và thúc đẩy trao quyền pháp lý cho các đối tượng thụ hưởng dịch vụ trợ giúp pháp lý, tập trung vào các tỉnh Điện Biên và Lào Cai (trước đây là Yên Bái) với thời gian thực hiện trong 4 năm (từ 2022-2026).
Trong 4 năm triển khai Dự án, các hoạt động của Dự án giúp tăng cường nhận thức về pháp luật, trợ giúp pháp lý cho người dân; nâng cao năng lực cho cán bộ nòng cốt như già làng, trưởng bản, người có uy tín trong cộng đồng; nâng cao năng lực cho đội ngũ trợ giúp viên pháp lý, đội ngũ cán bộ của các cơ quan tiến hành tố tụng và các cơ quan liên quan khác thông qua việc xây dựng các tài liệu, sổ tay về công tác trợ giúp pháp lý, các hoạt động như khảo sát, tập huấn, hội nghị,...
Thông qua Dự án, góp phần bảo vệ hiệu quả quyền và lợi ích hợp pháp của người dân đặc biệt nhóm người dễ bị tổn thương. Các hoạt động cho thấy công tác trợ giúp pháp lý đã giúp nhiều nhóm đối tượng yếu thế như người dân tộc thiểu số, hộ nghèo, hộ cận nghèo, nạn nhân bị mua bán người, người khuyết tật, phụ nữ bị bạo lực gia đình… tiếp cận công lý và được bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
Bảo đảm công bằng và nhân văn trong hoạt động tố tụng. Công tác trợ giúp pháp lý không chỉ tham gia bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho bị hại, nhân chứng mà còn bào chữa để bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho bị can, bị cáo, người có hành vi vi phạm pháp luật; bên cạnh đó còn giúp các cơ quan tiến hành tố tụng có thêm căn cứ khách quan để giải quyết vụ án toàn diện, đúng người, đúng pháp luật và phù hợp thực tiễn.
Nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân vùng sâu, vùng xa giúp người dân hiểu quyền và nghĩa vụ của mình; biết cách sử dụng pháp luật để tự bảo vệ; hiểu quyền được trợ giúp pháp lý miễn phí và nhận diện các hành vi vi phạm pháp luật và rủi ro xã hội.
Dự án còn góp phần phòng ngừa vi phạm pháp luật và giữ gìn ổn định xã hội, hạn chế bạo lực gia đình, tảo hôn, hôn nhân lạc hậu; nâng cao cảnh giác với tội phạm mua bán người; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về giao thông, ma túy, hình sự và giảm nguy cơ phát sinh tranh chấp kéo dài trong cộng đồng.
