Thúc đẩy phát triển Cơ sở dữ liệu chống lừa đảo trực tuyến quốc gia

Tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Thông tin và Truyền thông diễn ra chiều 13/5, cả đại diện Cục An toàn thông tin và Cục An ninh mạng (Bộ Công an) đều nhận định lừa đảo trực tuyến đang diễn biến phức tạp, đồng thời đưa ra nhiều giải pháp khắc phục, trong đó có việc thúc đẩy phát triển Cơ sở dữ liệu chống lừa đảo trực tuyến quốc gia để các tổ chức, cá nhân có thể truy vấn, khai thác, đóng góp dữ liệu.
Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, Phó trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao, Bộ Công an.
Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, Phó trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao, Bộ Công an.

Xây dựng phần mềm chống lừa đảo cho người dân

Trao đổi tại họp báo thường kỳ tháng 5 của Bộ Thông tin và Truyền thông, Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, Phó trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao (A05 - Bộ Công an), nhận định: Thời gian gần đây, tình trạng lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng diễn ra hết sức phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn.

Bộ Công an đã phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông xây dựng các phương án, kịch bản để tuyên truyền cảnh báo người dân. Cụ thể, đã tổng hợp 24 hình thức lừa đảo phổ biến trên không gian mạng Việt Nam, phổ biến rộng rãi từ cuối năm 2023 đến nay nhằm giúp người dân có thể nhận diện và biết cách phòng chống với các phương thức lừa đảo trực tuyến.

Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, từ 24 phương thức, thủ đoạn lừa đảo trực tuyến phổ biến, các đối tượng đang hằng ngày, hằng giờ tiếp tục nghiên cứu để tích hợp và phát triển ra các thủ đoạn lừa đảo mới, khiến cho người dân gặp nhiều khó khăn trong việc nhận diện và phòng tránh.

Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, Phó trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao (A05 - Bộ Công an) trao đổi tại họp báo chiều 13/5.

Theo Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, để phòng tránh lừa đảo trực tuyến, tuyên truyền, nâng cao nhận thức, kiến thức cho người dân là yếu tố, biện pháp quan trọng nhất. Mới đây, A05 đã xây dựng trang fanpage mang tên Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao.

“Thông qua nền tảng mạng xã hội, hằng ngày Cục An ninh mạng sẽ tuyên truyền cho người dân về các phương thức, thủ đoạn lừa đảo, đồng thời phối hợp với các đơn vị truyền thông liên quan để xây dựng kịch bản nội dung, với mục tiêu làm sao để phổ biến những kiến thức phòng ngừa các thủ đoạn của tội phạm lừa đảo một cách dễ hiểu, hiệu quả”, Trung tá Vũ Trọng Nghĩa nói.

Hiệp hội An ninh mạng quốc gia đang phối hợp với các doanh nghiệp xây dựng phần mềm chống lừa đảo cho người dân.

Trung tá Vũ Trọng Nghĩa, Phó trưởng Phòng 5, Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm công nghệ cao (A05 - Bộ Công an)

Song song đó, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia đang phối hợp với các doanh nghiệp xây dựng phần mềm chống lừa đảo cho người dân. Bên cạnh việc cung cấp công cụ hỗ trợ người dân phát hiện các dấu hiệu lừa đảo trên không gian mạng, phần mềm này còn giúp người dân nhận diện tội phạm lừa đảo, góp phần nâng cao nhận thức và kỹ năng an toàn, an ninh mạng cho người dân.

Trung tá Vũ Trọng Nghĩa cho biết, dự kiến, phần mềm sẽ sớm được đưa lên các chợ ứng dụng để người dân có thể tải và cài trên các thiết bị thông minh.

"Với việc tích hợp dữ liệu về phòng chống tội phạm lừa đảo của các bộ, ngành có liên quan, trong đó có Bộ Công an, Bộ Thông tin và Truyền thông và Ngân hàng Nhà nước, ứng dụng sẽ thông tin đến người dùng những kiến thức giúp nhận diện các hình thức lừa đảo, các nguy cơ bị lừa đảo, tấn công trực tuyến trên không gian mạng”, Trung tá Vũ Trọng Nghĩa nói.

Trước tình trạng tội phạm mạng công khai mạo danh các cơ quan chức năng để lừa đảo người dân tăng lên từ đầu năm 2024 đến nay, Trung tá Vũ Trọng Nghĩa cho hay: “Cục An ninh mạng đã và đang phối hợp với Cục An toàn thông tin của Bộ Thông tin và Truyền thông để rà quét các tài khoản mạng xã hội mạo danh các đơn vị chức năng, không chỉ riêng Bộ Công an, Cục An ninh mạng, mà cả các văn phòng luật sư, cơ quan nhà nước khác nhằm lừa đảo công dân Việt Nam”.

Bảo vệ người dân không truy cập vào các website lừa đảo trực tuyến

Ông Phạm Thái Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC).

Ông Phạm Thái Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC).

Ông Phạm Thái Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC), Cục An toàn thông tin, Bộ Thông tin và Truyền thông cũng thừa nhận, các hình thức lừa đảo trực tuyến luôn có sự thay đổi, đan xen mới và cũ, đồng thời luôn luôn có những hình thái mới, tinh vi hơn. Trong đó, việc các đối tượng lừa đảo tận dụng các tiện ích, công nghệ hiện đại để tạo ra những hệ thống lừa đảo tinh vi, hiệu quả, giống thật, khiến người dùng khó nhận diện hơn.

Nguyên nhân lừa đảo trực tuyến vẫn diễn ra mạnh, theo ông Phạm Thái Sơn, còn là do người dùng chưa được cập nhật đầy đủ và sớm về các hình thức lừa đảo, Vì thế, ngoài việc xử lý về công nghệ, biện pháp kỹ thuật, một việc quan trọng không kém là làm sao thúc đẩy, tuyên truyền những thông tin về các hình thức lừa đảo trực tuyến đến được càng nhiều người càng tốt.

Để tuyên truyền tới người dân, Cục An toàn thông tin đã xây dựng và phát hành các bộ Cẩm nang về nhận diện và phòng chống lừa đảo trực tuyến, Cẩm nang An toàn trực tuyến giúp bảo vệ mọi đối tượng người dân trên không gian mạng.

Thực hiện các chiến dịch tuyên truyền trên diện rộng, phối hợp với đơn vị, tổ chức, doanh nghiệp lớn, các cơ quan báo chí truyền thông nhằm nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng chống lừa đảo trực tuyến cho người dân.

Triển khai xây dựng chuỗi series Điểm tin tuần với các thông tin về tình hình lừa đảo trực tuyến nổi bật để đưa ra cảnh báo cũng như các khuyến cáo kịp thời giúp người dân tự bảo vệ mình trên môi trường mạng.

Xây dựng, phát triển kênh thông tin Cổng không gian mạng quốc gia (khonggianmang.vn) trên các nền tảng mạng xã hội để đưa thông tin, tuyên truyền về các vấn đề an toàn thông tin, đặc biệt là lừa đảo trực tuyến.

Bên cạnh đó, Cục An toàn thông tin còn triển khai quyết liệt và chặt chẽ các biện pháp kỹ thuật.

Ngăn chặn các trang web/blog vi phạm pháp, bảo vệ người dân không truy cập vào các website lừa đảo trực tuyến, vi phạm pháp luật trên không gian mạng.

Ông Phạm Thái Sơn, Phó Giám đốc Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC)

Cụ thể, tăng cường giám sát, theo dõi, cảnh báo, ngăn chặn tên miền độc hại. Chỉ đạo, điều phối ngăn chặn các trang web/blog vi phạm pháp, bảo vệ người dân không truy cập vào các website lừa đảo trực tuyến, vi phạm pháp luật trên không gian mạng.

Thúc đẩy phát triển Cơ sở dữ liệu chống lừa đảo trực tuyến quốc gia để các tổ chức, cá nhân có thể truy vấn, khai thác, đóng góp dữ liệu chống lừa đảo trực tuyến kịp thời; cung cấp các công cụ tự kiểm tra và bảo vệ an toàn thông tin trên không gian mạng.

Triển khai hệ sinh thái Tín nhiệm mạng (tinnhiemmang.vn) để đánh giá, xác nhận website bảo đảm an toàn thông tin mạng. Tại đây cũng công bố danh sách các website không an toàn, vi phạm pháp luật liên quan đến các cuộc lừa đảo trực tuyến.

Ông Phạm Thái Sơn cho biết, các đơn vị chức năng của Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp với các cơ quan, đơn vị nghiệp vụ thuộc Bộ Công an, các doanh nghiệp viễn thông thường xuyên theo dõi, rà soát tình hình lộ lọt, mua bán dữ liệu thông tin cá nhân của cơ quan, tổ chức tại Việt Nam và cảnh báo, hỗ trợ xử lý kịp thời một số nhóm tội phạm công nghệ cao; không để xảy ra sự cố thiệt hại nghiêm trọng do lộ lọt thông tin.

Tăng cường giám sát, vận hành hệ thống hỗ trợ tiếp nhận phản ánh tin nhắn rác, cuộc gọi rác thông qua đầu số tiếp nhận 5656, 156 và website thongbaorac.ais.gov.vn để điều phối, đôn đốc các nhà mạng xử lý 100% các phản ánh của người dân. Đồng thời, kịp thời cảnh báo, tuyên truyền tới người dân các hình thức, dấu hiệu lừa đảo mới.

Tổ chức chỉ đạo, điều phối các nhà mạng chủ động rà soát, nâng cao năng lực các hệ thống chặn lọc tin nhắn rác, cuộc gọi rác, đặc biệt vào dịp cuối năm.

Có thể bạn quan tâm

Các diễn giả khởi động chương trình. (Ảnh: Ban tổ chức)

Kết nối đổi mới sáng tạo Việt Nam-Hàn Quốc

Lần đầu tiên, Tập đoàn tài chính Shinhan (Shinhan Financial Group – SFG) tổ chức chương trình Demo Day 2026 tại Thành phố Hồ Chí Minh. Sự kiện thuộc khuôn khổ của hai chương trình thường niên Global Shinhan InnoBoost và Shinhan Global X-Change được tổ chức chung, quy tụ 28 startup công nghệ đến từ Việt Nam và Hàn Quốc.

Các công ty công nghệ trưng bày các giải pháp chuyển đổi số tại Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: CTV)

Chuyển đổi số thực chất, nâng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp

Thành phố Hồ Chí Minh xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa là chủ thể, lực lượng nòng cốt trong ứng dụng công nghệ, đổi mới phương thức sản xuất, kinh doanh. Vì vậy, thúc đẩy chuyển đổi số trong khu vực doanh nghiệp này là nhiệm vụ trọng tâm nhằm tạo động lực đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế thành phố.

VNPT đã triển khai hỗ trợ khách hàng chuyển đổi sim 4G (Ảnh: VNPT)

Tắt sóng 2G: Chuyển người dùng trước khi tắt mạng

Ngày 15/9, những kết nối 2G cuối cùng theo lộ trình được chuyển sang các thế hệ công nghệ mới, khép lại quá trình đã được các nhà mạng chuẩn bị trong nhiều năm. Với VNPT, công việc bắt đầu từ năm 2021 và bài toán không chỉ nằm ở việc nâng cấp mạng lưới, mà còn ở việc đưa người dùng sang công nghệ mới trước khi 2G rời mạng.

Đại diện lãnh đạo các đơn vị ký và chứng kiến ký ghi nhớ hợp tác. (Ảnh: XUÂN KỲ)

Hợp tác, chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, hướng đến những giá trị bền vững

Ngày 18/9, tại Hà Nội, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp cùng Công ty Cổ phần Dược phẩm Bến Tre, Trường đại học Quang Trung, Công ty Cổ phần Bệnh viện đa khoa quốc tế Huế và Bệnh viện Việt Mỹ Phú Yên - Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu Dược Phú Yên tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược.

Một hội thảo phổ biến, nâng cao nhận thức về các quy định bảo vệ dữ liệu cá nhân cho doanh nghiệp.

Siết xử lý vi phạm trên không gian mạng

Từ 19/8/2026, Nghị định số 330/2026/NĐ-CP có hiệu lực, bổ sung chế tài xử phạt vi phạm hành chính về an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Người vi phạm có thể bị phạt tiền, đình chỉ hoạt động, tịch thu phương tiện, thu hồi dữ liệu và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp. Nếu có dấu hiệu tội phạm sẽ xem xét xử lý hình sự.

Người dân cần kiểm tra kỹ tính pháp lý của nền tảng trước khi tham gia đầu tư tiền mã hóa.

Bẫy đầu tư tiền mã hóa trên mạng

Những lời mời đầu tư “việc nhẹ, sinh lời khủng”, có chuyên gia “bắn lệnh, bao lãi, bao lỗ” có thể là cạm bẫy công nghệ cao nhằm chiếm đoạt tài sản. Người dân cần nhận diện sớm dấu hiệu bất thường, bảo vệ thông tin cá nhân và nhanh chóng trình báo cơ quan Công an khi nghi ngờ bị lừa đảo.

Để chủ động phòng tránh, người dân không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân khi chưa xác minh, không quét mã QR từ nguồn không rõ ràng.

Mạo danh trường học thu học phí, đặt hàng doanh nghiệp

Khi các cơ sở giáo dục trên cả nước bước vào năm học mới, cũng là lúc các đối tượng lừa đảo sử dụng công nghệ cao gia tăng hoạt động với nhiều thủ đoạn tinh vi. Không chỉ nhắm đến học sinh, sinh viên và phụ huynh, các đối tượng còn lợi dụng danh nghĩa của trường học để lừa đảo doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh nhằm chiếm đoạt tài sản.

Công an xã An Khánh, thành phố Hà Nội hướng dẫn người dân tích hợp tài khoản an sinh xã hội trên VNeID.

Chuẩn hóa, liên thông dữ liệu quốc gia

Thời gian qua, nhiều dịch vụ công được đưa lên môi trường số, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt mức cao, nhưng phía sau giao diện số vẫn còn khâu xử lý thủ công, yêu cầu hồ sơ giấy... 

Ông Nguyễn Anh Tuấn, chủ nhiệm đề tài “Bảo tồn và sử dụng bền vững nguồn gen bò tót lai F1 giữa bò cái nhà và bò tót đực giai đoạn 2021-2025” chăm sóc những cá thể bò tót lai tại Vườn Quốc gia Núi Chúa-Phước Bình, tỉnh Khánh Hòa. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Bò tót lai ở Phước Bình: Dấu ấn đặc biệt trong bộ nhiễm sắc thể

Trong những đàn bò của người dân vùng đệm Vườn Quốc gia Phước Bình, tỉnh Khánh Hòa, từng xuất hiện những cá thể mang vóc dáng, màu lông và tập tính khác biệt rõ rệt so với bò nhà. Qua nghiên cứu hình thái và phân tích di truyền, các nhà khoa học xác định một số cá thể là con lai thế hệ thứ nhất (F1) giữa bò tót đực và bò nhà.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân làm việc với lãnh đạo Tập đoàn AFK Sistema. (Ảnh: Lưu Quý)

Bộ trưởng Vũ Hải Quân: Hợp tác công nghệ cần gắn với nghiên cứu, phát triển và đào tạo nhân lực

Trước đề xuất hợp tác của AFK Sistema trong các lĩnh vực công nghệ vệ tinh, UAV và Hydrogen, Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho rằng hợp tác quốc tế không chỉ hướng tới đầu tư, kinh doanh mà cần gắn với nghiên cứu, phát triển công nghệ, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.

UAV đưa vào vận chuyển bưu kiện qua biển. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Bưu kiện “bay” qua biển và bước chuyển của bưu chính số

UAV đã được đưa vào vận chuyển bưu kiện qua biển, robot tự hành bước vào giao nhận, trong khi dữ liệu kết nối toàn bộ hành trình. Công nghệ đang mở ra cách vận hành mới cho ngành bưu chính và đặt ra yêu cầu về một hành lang pháp lý đủ linh hoạt cho những phương thức chưa từng có.

Bưu chính số sẽ giúp khơi thông lượng bưu gửi khổng lồ hàng ngày. (Ảnh minh họa có sử dụng yếu tố AI)

Khi 4 tỷ bưu gửi làm thay đổi ngành bưu chính

Hơn 90% trong 4,1 tỷ bưu gửi năm 2025 là hàng hóa. Sự bùng nổ của thương mại điện tử đang kéo bưu chính tiến sâu vào logistics, đặt ra bài toán xác định lại ranh giới quản lý mà không làm hẹp không gian phát triển của doanh nghiệp.