Thúc đẩy đổi mới vì an ninh lương thực

Áp dụng khoa học-công nghệ và các sáng kiến đổi mới để bảo đảm an ninh lương thực là chủ đề chính được bàn thảo tại Hội nghị thượng đỉnh an ninh lương thực toàn cầu vừa diễn ra ở Anh. Những cú sốc nghiêm trọng, diễn ra đồng thời từ biến đổi khí hậu, dịch bệnh và xung đột đang khiến hệ thống lương thực toàn cầu trở nên mong manh, dễ bị tổn thương hơn bao giờ hết.
Thủ tướng Anh phát biểu khai mạc Hội nghị thượng đỉnh an ninh lương thực toàn cầu.
Thủ tướng Anh phát biểu khai mạc Hội nghị thượng đỉnh an ninh lương thực toàn cầu.

Thu hút sự tham gia của đại diện khoảng 20 quốc gia và các tổ chức quốc tế, Hội nghị thượng đỉnh an ninh lương thực toàn cầu diễn ra ngày 20/11 tại London, Anh đã nêu bật tầm quan trọng của việc khai thác tiềm năng từ công nghệ hiện đại trong ngăn chặn khủng hoảng lương thực.

Phát biểu tại phiên khai mạc hội nghị, Thủ tướng Anh Rishi Sunak kêu gọi cộng đồng quốc tế chung tay giải quyết các nguyên nhân cơ bản gây mất an ninh lương thực, trong đó nổi bật là biến đổi khí hậu. Nhà lãnh đạo nước Anh nêu rõ: Thế giới cần có sự thay đổi cơ bản trong phương thức tiếp cận vấn đề an ninh lương thực, theo đó cần khai thác toàn bộ sức mạnh của khoa học-công nghệ để bảo đảm nguồn cung lương thực, thực phẩm có khả năng phục hồi trước những mối đe dọa từ xung đột, hạn hán, lũ lụt.

Thế giới cần có sự thay đổi cơ bản trong phương thức tiếp cận vấn đề an ninh lương thực.

Thủ tướng Anh Rishi Sunak

Điểm nhấn chính của hội nghị là việc Anh công bố thành lập Trung tâm khoa học trực tuyến, nhằm liên kết các nhà khoa học đang nghiên cứu, phát triển các loại cây trồng có khả năng kháng bệnh và có sức chống chịu tốt hơn trước tác động từ biến đổi khí hậu. Theo truyền thông Anh, quốc gia này đang thúc đẩy phát triển những giống cây trồng tiên tiến như giống lúa chịu ngập, lúa mì kháng bệnh, khoai lang giàu vitamin...

Giới chuyên gia nhận định, Anh đang tăng tốc hành động để nắm vị thế là một trong những trung tâm công nghệ hàng đầu thế giới, đặc biệt sau khi Xứ sở Sương mù đăng cai thành công Hội nghị thượng đỉnh về an toàn AI toàn cầu vào đầu tháng 11 vừa qua. Tại Hội nghị an ninh lương thực toàn cầu mới đây, Thủ tướng Anh Rishi Sunak cũng thúc giục các nước khai thác AI để chấm dứt tình trạng suy dinh dưỡng.

Trên thực tế, các công cụ AI đang hỗ trợ hiệu quả cho người nông dân, giúp ứng phó tình trạng mất an ninh lương thực. Với Farmer.CHAT - một ứng dụng chatbot sử dụng AI được cài trên điện thoại di động, người nông dân dễ dàng nhận được sự tư vấn, giúp đỡ từ giới chuyên gia trong quản lý vụ mùa, tăng năng suất, cải thiện tưới tiêu, kiểm soát thuốc trừ sâu.

Các hiện tượng thời tiết cực đoan xảy ra với tần suất ngày càng tăng đang đe dọa nghiêm trọng kế hoạch an ninh lương thực của nhiều nước. Điều phối viên nhân đạo của Liên hợp quốc tại Somalia George Conway cho biết, khoảng 4 triệu người dân nước này phải gánh chịu các mức độ khủng hoảng an ninh lương thực khác nhau do hiện tượng thời tiết El Nino.

Somalia đã trải qua một đợt hạn hán kéo dài và tồi tệ nhất trong 40 năm qua, dẫn đến nguy cơ cao xảy ra nạn đói. Theo thống kê của Chính phủ Anh, năm 2023, có gần một tỷ người đứng trước tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng và hiện có 45 triệu trẻ em dưới 5 tuổi đang bị suy dinh dưỡng cấp tính.

Nguồn tài chính đầy đủ chính là yếu tố quan trọng, tiên quyết để các quốc gia cải thiện hệ thống lương thực, thực phẩm. Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã kêu gọi khoản đầu tư trị giá 500 tỷ USD mỗi năm để giúp các nước đang phát triển cải thiện hệ thống lương thực. Tại Hội nghị mới diễn ra ở London, Anh - với vai trò chủ nhà - đã cam kết tài trợ 100 triệu bảng Anh để hỗ trợ các điểm nóng về nạn đói, suy dinh dưỡng trên thế giới, đồng thời công bố nhiều khoản tài trợ khác.

Triển khai các sáng kiến chuyển đổi hệ thống lương thực, thực phẩm là nhiệm vụ cấp bách để bảo đảm an ninh lương thực. Hội nghị vừa qua tại Anh khẳng định tầm quan trọng của việc xây dựng hệ thống lương thực bền vững, chống đỡ tốt trước rủi ro, nhất là cú sốc khí hậu, là tiền đề quan trọng để cộng đồng quốc tế tiếp tục bàn thảo về các giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu tại Hội nghị COP28 sắp tới.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.