Thúc đẩy các mô hình kinh tế mới, kết hợp chuyển đổi số và chuyển đổi xanh

Mặc dù quy mô GRDP của Thành phố Hồ Chí Minh luôn dẫn đầu so với cả nước, nhưng tốc độ tăng trưởng kinh tế đang có dấu hiệu chững lại, thu nhập trung bình của người dân vẫn còn ở mức thấp..., điều này đòi hỏi thành phố phải tìm kiếm các giải pháp, động lực và không gian phát triển kinh tế mới.
Khách hàng tham quan không gian triển lãm tích hợp công nghệ kỹ thuật số và điện tử công suất. (Ảnh ANH THẾ)
Khách hàng tham quan không gian triển lãm tích hợp công nghệ kỹ thuật số và điện tử công suất. (Ảnh ANH THẾ)

Ông Phạm Bình An, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Thành phố Hồ Chí Minh là một trong 10 thành phố hàng đầu thế giới chịu tác động nghiêm trọng từ biến đổi khí hậu. Thời gian qua, thành phố đã ban hành các chương trình, đề án liên quan để triển khai và phát triển các mô hình kinh tế mới, điển hình là Ðề án "Phát triển kinh tế số, kinh tế chia sẻ và kinh tế tuần hoàn trên địa bàn thành phố giai đoạn 2020-2025, tầm nhìn đến năm 2030". Nội dung cơ bản của đề án này là tập trung chuyển đổi theo hướng "xanh" và "số" trong cả chính quyền, doanh nghiệp và người dân.

Theo ông Phạm Bình An, thành phố đang xây dựng hệ thống giải pháp, chính sách hướng tới chuyển đổi xanh và phát triển bền vững, tập trung hỗ trợ và thúc đẩy chuyển đổi năng lượng, công nghệ, tiêu dùng bền vững, trong đó doanh nghiệp là trung tâm trong việc thực hiện chuyển đổi. Nghị quyết số 98/2023/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố đã mở ra nhiều cơ hội và động lực cho hành trình chuyển đổi số-xanh.

Nhưng để bảo đảm tốc độ và hiệu quả trong quá trình chuyển đổi, một số hạn chế và bất cập cần được nhìn nhận và giải quyết. Cụ thể, chính sách cho chuyển đổi xanh và số còn thiếu cụ thể và chưa đồng bộ, cơ chế thực thi chưa hiệu quả, còn chồng chéo, thiếu nhất quán. Nguồn nhân lực chất lượng cao còn thiếu hụt, thiếu kỹ năng số, kỹ năng quản lý và kỹ năng chuyên môn sâu. Cơ sở hạ tầng, nhất là hạ tầng công nghệ thông tin và hạ tầng năng lượng, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển các mô hình kinh tế mới.

Bên cạnh đó, nhận thức của một bộ phận người dân và doanh nghiệp về các mô hình kinh tế mới còn hạn chế, chưa thật sự sẵn sàng thay đổi và thích ứng... Các chỉ số tổng hợp về phát triển bền vững, đổi mới sáng tạo và phát triển xanh-số của thành phố còn hạn chế.

Tiến sĩ Trần Du Lịch, Phó Chủ tịch Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) nhận định: Trong bối cảnh hiện nay, việc ứng dụng các mô hình hướng đến kinh tế tuần hoàn, phát triển bền vững trở thành yêu cầu cấp bách mà mỗi quốc gia, doanh nghiệp cần phải quan tâm; trong đó, sự phát triển đồng thời cả kinh tế số lẫn kinh tế xanh được coi là trụ cột chính trong nỗ lực hướng đến mục tiêu phát triển bền vững. Sự kết hợp giữa chuyển đổi số và xanh sẽ thúc đẩy sự phát triển các mô hình kinh tế mới giúp cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống, góp phần đưa Việt Nam hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng "0" (Net Zero) vào năm 2050.

Tuy vậy, theo Tiến sĩ Trần Du Lịch, để doanh nghiệp tự tin chuyển đổi, Nhà nước nên sớm có khung pháp lý vững chắc, làm động lực thúc đẩy doanh nghiệp chuyển đổi.

Ðồng quan điểm, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Quang Tuấn, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam cho rằng: Ðể thúc đẩy chuyển đổi kép, chúng ta cần nhanh chóng hoàn thiện thể chế, chính sách, có thí điểm, đặc thù, đột phá; khuyến khích đầu tư mạnh hơn cho ứng dụng khoa học-công nghệ, nghiên cứu và phát triển; định nghĩa rõ ràng các khái niệm liên quan đến chuyển đổi số, chuyển đổi xanh để có cơ sở thực thi, tránh mập mờ hay chồng chéo. Cùng với đó, chúng ta phải xây dựng được hệ sinh thái xanh-số-đổi mới sáng tạo với cơ sở dữ liệu lớn được chia sẻ rộng rãi; có sự liên kết giữa các chủ thể.

Ông Jean-Jacques Bouflet, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) cho biết: Chính phủ nhiều nước ngày càng quan tâm và ban hành nhiều quy định liên quan phát triển bền vững, phát triển kinh tế gắn với các tiêu chuẩn về môi trường, xã hội; trong đó, các chiến lược trong Thỏa thuận xanh của Liên minh châu Âu (EU) là một thí dụ điển hình. Nhiều quốc gia hiện đã chuyển đổi và ứng dụng các mô hình kinh doanh mới. Chẳng hạn, ở Ðức, mô hình kinh tế mới được phối hợp và thực hiện bởi chính phủ, nhà làm luật, doanh nghiệp trong nhiều lĩnh vực; các bên liên quan cùng tham gia xây dựng các ý tưởng về chuyển đổi xanh một cách sâu sắc, mạnh mẽ và minh bạch.

Ông Jean-Jacques Bouflet khuyến nghị: Việt Nam cần có một lộ trình chuyển đổi tổng thể và toàn diện; trong đó, các trụ cột chính cần tập trung là khung khổ pháp luật, thực hiện các dự án thí điểm, mở rộng các nguồn tài chính xanh.

Có thể bạn quan tâm

Buổi sinh hoạt định kỳ của Chi bộ khu phố 36, phường An Phú Đông, Thành phố Hồ Chí Minh.

Giữ vững vai trò hạt nhân chính trị

Giai đoạn đầu sau khi sáp nhập các đơn vị hành chính, địa bàn rộng hơn, số đảng viên tăng lên khiến hoạt động của nhiều tổ chức cơ sở đảng ở Thành phố Hồ Chí Minh gặp khó khăn.

Người dân làm thủ tục nộp thuế tại Thuế Thành phố Hồ Chí Minh.

Thu ngân sách khởi sắc

Kết quả thu ngân sách quý I/2026 của Thành phố Hồ Chí Minh tăng hơn 20% so với cùng kỳ, với nhiều khoản thu đạt và vượt tiến độ dự toán. Đây là nền tảng quan trọng để ngành thuế tiếp tục triển khai các giải pháp trọng tâm, phấn đấu hoàn thành mục tiêu thu ngân sách trong những tháng tiếp theo.

Thành phố Hồ Chí Minh cần khai thác hiệu quả, dư địa của nền kinh tế đêm (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Khai thác dư địa kinh tế đêm

Tại đô thị lớn như Thành phố Hồ Chí Minh, mô hình kinh tế đêm không còn là câu chuyện của việc hoạt động vài tuyến phố đi bộ hay điểm vui chơi riêng lẻ, mà đang dần hình thành một hệ sinh thái dịch vụ, tạo ra nguồn thu đáng kể và mở rộng không gian tăng trưởng.

Chế biến thủy sản xuất khẩu tại Công ty Baseafood.

Doanh nghiệp thủy sản chủ động tái cấu trúc

Trước những biến động thị trường ngày càng gây khó khăn cho các ngành hàng xuất khẩu, thay vì đứng chờ, các doanh nghiệp thủy sản ở phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đã chủ động tìm cách thích ứng.

Khu vực điều trị theo yêu cầu tại Bệnh viện Nhân dân 115.

Dịch vụ y tế gần dân hơn

Một nghịch lý tồn tại trong hệ thống y tế Thành phố Hồ Chí Minh là bệnh viện chuyên khoa thì chật chội, quá tải, còn nhiều cơ sở y tế bỏ trống hoặc sử dụng chưa hiệu quả. Làm cách nào để phát huy hết công năng của các cơ sở này là bài toán đang cần lời giải đáp.

Lắp đặt điện năng lượng mặt trời là một trong những giải pháp chuyển đổi năng lượng xanh, đáp ứng nhu cầu phát triển tại nhiều doanh nghiệp, hộ gia đình.

Tái cấu trúc nền kinh tế từ chuyển đổi năng lượng xanh

Từ câu chuyện những doanh nghiệp chủ động đầu tư điện mặt trời, tận dụng phụ phẩm để phát điện, đến áp lực tiêu thụ năng lượng khổng lồ của Thành phố Hồ Chí Minh, vấn đề chuyển đổi năng lượng xanh không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết.

Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan trong buổi làm việc với Sở An toàn thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh.

Siết chặt quản lý an toàn thực phẩm

Các vụ ngộ độc thực phẩm tập thể xảy ra tại một số trường học, cơ sở kinh doanh; những đường dây sản xuất thực phẩm chứa chất cấm bị phanh phui sau nhiều năm hoạt động giữa lòng đô thị lớn nhất cả nước đang đặt ra yêu cầu cấp bách công tác bảo đảm an toàn thực phẩm phải được triển khai kiên quyết và thực chất hơn.

Công nhân tại Công ty cổ phần Cơ khí thương mại Đại Dũng được trang bị đầy đủ thiết bị, bảo đảm an toàn lao động.

Ứng dụng công nghệ trong bảo đảm an toàn lao động

Nhằm nâng cao chất lượng công tác bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động, Thành phố Hồ Chí Minh xác định tập trung đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường ứng dụng công nghệ để phát hiện sớm, phòng ngừa rủi ro, bảo vệ tính mạng, sức khỏe người lao động, hướng tới một môi trường làm việc bền vững.

Người dân xếp hàng mua bánh mì tại Lễ hội bánh mì Việt Nam lần 4 (Ảnh MẠNH HẢO)

Khẳng định giá trị độc đáo của bánh mì Việt Nam

Qua 4 lần tổ chức, Lễ hội bánh mì Việt Nam đã góp phần tôn vinh món ăn đường phố độc đáo của người Việt, một biểu tượng của sự sáng tạo. Đến nay, bánh mì không chỉ nằm trong từ điển Oxford hay dẫn đầu các bảng xếp hạng của TasteAtlas, mà đã thật sự trở thành một “đại sứ văn hóa” kết nối Việt Nam với thế giới.

Phối cảnh quảng trường và trung tâm hành chính Thành phố Hồ Chí Minh.

Đột phá hạ tầng cho siêu đô thị hiện đại

Dấu mốc 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026) và 50 năm Thành phố mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (1976-2026) được ghi dấu bằng việc đồng loạt khởi công một loạt dự án hạ tầng quy mô lớn.

Thành phố Hồ Chí Minh năng động, phát triển.

Một điểm đến an toàn, một Thành phố đáng sống

51 năm sau ngày đại thắng, Thành phố Hồ Chí Minh đã chuyển mình mạnh mẽ, khẳng định là siêu đô thị năng động, đầu tàu kinh tế của cả nước. Với tư duy đổi mới và quản trị nhân văn, Thành phố không chỉ bứt phá về hạ tầng, tài chính mà còn bồi đắp giá trị nghĩa tình sâu sắc, khẳng định là điểm đến an toàn, một Thành phố đáng sống.

[Ảnh] Thành phố Hồ Chí Minh rực rỡ cờ hoa mừng Đại lễ 30/4

[Ảnh] Thành phố Hồ Chí Minh rực rỡ cờ hoa mừng Đại lễ 30/4

Thành phố Hồ Chí Minh những ngày cuối tháng 4 khoác lên mình diện mạo rực rỡ, chào mừng kỷ niệm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước. Trên khắp các tuyến đường, cờ đỏ sao vàng tung bay phấp phới, tạo nên không khí trang nghiêm nhưng cũng đầy tự hào và phấn khởi.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân (bìa phải) trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Ban lãnh đạo Tổng Công ty Du lịch Sài Gòn. (Ảnh: LINH BẢO)

Trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Tổng Công ty Du lịch Sài Gòn

Sáng 29/4, tại Nhà hát Thành phố, Tổng Công ty Du lịch Sài Gòn (Saigontourist Group) tổ chức sự kiện “Hành trình 50 năm vươn mình cùng đất nước” và Lễ đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất (lần thứ 2) nhân Kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026).