Thể hiện sáng tạo hình tượng Bác Hồ trên sân khấu

Trên sân khấu kịch nói, chèo, tuồng, cải lương, ca kịch… đã có nhiều vở diễn lấy hình tượng Bác Hồ làm trung tâm. Để tái hiện được cuộc đời hoạt động cách mạng vĩ đại của Người là một thử thách lớn đối với các nghệ sĩ. Hội Sân khấu Hà Nội vừa tổ chức hội thảo “Tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được vận dụng trong tác phẩm sân khấu”, nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng sáng tạo các vở diễn về Bác.
Cảnh trong vở “Bác Hồ và mùa xuân năm ấy” của Nhà hát Kịch Việt Nam. Ảnh: TẠP CHÍ VĂN HÓA NGHỆ THUẬT
Cảnh trong vở “Bác Hồ và mùa xuân năm ấy” của Nhà hát Kịch Việt Nam. Ảnh: TẠP CHÍ VĂN HÓA NGHỆ THUẬT

Nhiều nỗ lực truyền tải tư tưởng Hồ Chí Minh

Tại hội thảo, nhiều ý kiến đã thống nhất quan điểm, tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã góp phần quan trọng vào việc tạo ra những tác phẩm sân khấu mang tính nhân văn cao và phản ánh đời sống thực tại. Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, nghệ thuật sân khấu phải đồng hành với đời sống, phục vụ nhân dân và mang ý nghĩa giáo dục; giữ gìn và phát huy bản sắc, giá trị văn hóa dân tộc và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại.

Tác giả, đạo diễn Hoàng Thanh Du đã nhấn mạnh vào những tác phẩm xuất sắc hoặc gây được chú ý, được vận dụng tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh như: “Đêm trắng” của Nhà hát Kịch Việt Nam, “Không còn đường nào khác” của Nhà hát Tuồng Việt Nam, “Người cầm lái” - vở nhạc kịch về Bác Hồ do Nhà hát Công an nhân dân dàn dựng. Nhà hát Kịch Việt Nam còn đem đến cho công chúng những vở kịch ngắn với những câu chuyện gần gũi, giản dị về Chủ tịch Hồ Chí Minh như “Đoàn kết là sức mạnh” “Bác Hồ và mùa xuân”, “Đôi mắt sáng”. Đặc biệt, Đài Truyền hình TP Hồ Chí Minh đã thực hiện chuỗi vở diễn có chủ đề về việc học tập làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh là: “Không thể mua chuộc”, “Người tử tế”, “Nhà đầu hẻm”, “Người thầy”, “Phòng khám miễn phí”… Nhiều đơn vị nghệ thuật địa phương cũng đã dàn dựng những tác phẩm sân khấu đáng kể với chủ đề vận dụng tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh vào sân khấu Việt Nam...

Hội thảo cũng nhấn mạnh vai trò quan trọng của diễn xuất và thiết kế sân khấu trong việc truyền tải tư tưởng Hồ Chí Minh. Các diễn viên và đạo diễn đã phát huy tối đa khả năng của mình để thể hiện sự sống động, chân thực và đáng tin cậy của nhân vật. Sân khấu được thiết kế độc đáo và tinh tế, tạo nên không gian ảo diệu để khán giả có thể đắm chìm vào câu chuyện. Tất cả các yếu tố trên nhằm phục vụ việc đưa hình ảnh Bác Hồ đến gần với khán giả một cách thuyết phục nhất. “Văn học nghệ thuật Thủ đô nói chung, sân khấu Hà Nội nói riêng, làm thế nào để đưa được tư tưởng Hồ Chí Minh vào sâu rộng trong nhân dân, cũng như đáp ứng nhu cầu của nhân dân - tiếp cận hình tượng Bác đa dạng hơn, có chiều sâu hơn, giống hơn, sống động và xúc động hơn - đó chính là trách nhiệm của các thế hệ nghệ sĩ”, NSND Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội khẳng định. NSND Lê Tiến Thọ, nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nguyên Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam đồng tình: “Tuy tôi sáng tác, dàn dựng, biểu diễn về hình tượng Hồ Chí Minh không nhiều, nhưng mỗi khi sáng tác, dàn dựng, biểu diễn về Người, cá nhân tôi và các nghệ sĩ của Nhà hát Tuồng Việt Nam hay Sân khấu Lệ Ngọc đều lao động sáng tạo rất nghiêm túc”.

Yêu cầu đổi mới, sáng tạo

Nhiều ý kiến đã chú trọng đến cách vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh để mang lại giá trị sáng tạo và ý nghĩa cho các tác phẩm sân khấu. Ở đây, vai trò của các văn nghệ sĩ, tác giả trẻ được nhấn mạnh. Sự góp mặt của họ trong vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào nghệ thuật sân khấu rất quan trọng và đáng kể. Dưới góc độ này, nghệ sĩ trẻ có thể đóng vai trò như là những “người kế thừa” và “truyền nhân” của tư tưởng Hồ Chí Minh trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu.

Hiện nay, nghệ thuật sân khấu đang được đòi hỏi khám phá những cách tiếp cận mới và thử nghiệm mới. Với tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng, các nhà hoạt động sân khấu đã đưa ra những ý tưởng mới, táo bạo và sáng tạo để truyền tải thông điệp và tạo ra những trải nghiệm tốt đẹp cho khán giả. Theo đó, chú trọng đến các giá trị nhân văn, lòng yêu nước và tinh thần đoàn kết sẽ gợi lên những cảm xúc sâu sắc mà còn truyền cảm hứng và động lực cho người xem. Cùng với đó, việc sử dụng các hình thức biểu diễn truyền thống hoặc hiện đại, kết hợp với các phương tiện như âm nhạc, ánh sáng, hình ảnh... giúp tạo ra sự gần gũi, thân thiện và thu hút đối với khán giả. Sự đổi mới, sáng tạo và tư duy phóng khoáng sẽ mang lại sự tươi mới và sức sống cho nghệ thuật sân khấu, đồng thời giúp kế thừa và truyền bá những giá trị văn hóa và lý tưởng cách mạng của Bác Hồ tới thế hệ mai sau.

Có thể bạn quan tâm

 Nhân dân chào đón quân giải phóng tiến vào Sài Gòn. Ảnh tư liệu

Làm sao quên được ngày hòa bình

Tôi về Sài Gòn hơi chậm, ngày 7/5/1975 tôi mới có mặt tại Sài Gòn. May quá, tôi kịp dự lễ mừng chiến thắng, mừng Thống Nhất Hòa Bình diễn ra vào ngày 15/5/1975.

Thượng thư Ninh Tốn và giá trị thời đại

Thượng thư Ninh Tốn và giá trị thời đại

Ngày 25/4, dịp kỷ niệm 30 năm nhà thờ chi thứ hai của dòng họ Ninh được cấp bằng Di tích Quốc gia (1996), tộc họ Ninh tổ chức Hội thảo khoa học “Di sản văn hóa dòng họ, danh nhân Thượng thư Ninh Tốn (1744 - 1795)” tại làng Côi Trì (xã Yên Mạc, Ninh Bình).

Tủ sách đặc biệt

Tủ sách đặc biệt

Lễ ra mắt và phát động hiến tặng tài liệu, sách cho tủ sách “Huyền thoại Côn Đảo” vừa diễn ra tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Đêm hội Hoa đăng Hồ Văn

Đêm hội Hoa đăng Hồ Văn

Ngày 3/5 tới, tại Hồ Văn (thuộc Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám), Ban Quản lý Di tích sẽ phối hợp Công ty Cổ phần Thương mại và Dịch vụ Upleaf Việt Nam tổ chức sự kiện văn hóa trải nghiệm "Đêm hội Hoa đăng Hồ Văn" với chủ đề "Thắp Đăng Khai Trí - Gửi Nguyện Thành Danh".

Mưa dông. Ảnh: SONG ANH

Những cơn dông

Không hiểu sao, từ nhỏ đến giờ, tôi rất thích ngắm nhìn những cơn dông kéo đến trước mỗi trận mưa. Với tôi, đó là một khoảnh khắc kỳ diệu của thiên nhiên vũ trụ.

Viếng nghĩa trang Liệt sĩ. Ảnh: NAM HẢI

Ngày mẹ tôi “đi gặp” cha tôi

Sau 36 năm đất nước hòa bình, thống nhất, sáng 23/7/2011 (Tân Mão), trong Nghĩa trang liệt sĩ Cần Giuộc, mẹ tôi mới được gặp cha tôi. Tôi mường tượng và thấy như trước mắt mình hình ảnh mẹ lui cui thắp hương, bóng mẹ nhỏ thó giữa bạt ngàn mộ chí trắng toát, chưa xác định được danh tính.

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung hòa mình vào không khí lịch sử để nuôi cảm hứng sáng tác.

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung: “Giúp người nghe thấy lịch sử không hề xa xôi”

Vài năm trở lại đây, âm nhạc về đề tài lịch sử, chiến tranh cách mạng đang thu hút sự quan tâm của đông đảo công chúng, đặc biệt là giới trẻ. Đón các ngày lễ lớn của đất nước, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung chia sẻ với Thời Nay về những tìm tòi làm mới ngôn ngữ âm nhạc, góp phần lan tỏa các giá trị cách mạng trong đời sống đương đại.

Minh họa: TRẦN XUÂN BÌNH

3 triệu đồng

Gã trở nhà mới gần 10 giờ đêm. Trời oi nồng, vài hạt mưa lắc rắc càng làm tăng sức nóng. Trong con hẻm cụt không còn bóng người, gió yếu ớt chẳng rơi nổi chiếc lá, tưởng như màn đêm đã chìm sâu từ kiếp nào.

Các tập san Sinh hoạt, Xây dựng... được bí mật biên soạn và phát hành năm 1973 tại Trại 6 (Trại Phú An).

Chứng tích về sự không khuất phục

Những trang báo viết tay nhòe mực, lá cờ thêu vội trong buồng giam hay bản danh sách ký tên trước giờ vượt biển..., ở “địa ngục trần gian” Côn Đảo, những kỷ vật đó là lời khẳng định đanh thép về một ý chí chưa bao giờ bị khuất phục.

Tôn kính người xưa

Tôn kính người xưa

Trong những ngày nghỉ lễ 30/4 và 1/5 sắp tới, và ngày Giỗ Tổ Hùng Vương (mồng 10 tháng Ba, Bính Ngọ) vừa qua, thì cũng đồng thời, một loạt các sự kiện liên ngành đặc biệt ở các địa phương khắp ba miền cùng diễn ra.

Dòng sông miền Tây. Ảnh: NAM NGUYỄN

Dòng sông không địa chỉ...

Trong hành trình rong ruổi của mình, có dòng sông tôi ghé lại chỉ để... thương một người. Với tôi, dòng sông Cái Lớn và chú Nguyễn Văn Lúa (cù lao Tắc Cậu, xã Châu Thành (Kiên Giang cũ), nay là An Giang) là một ký ức như thế.

Bibonne (bên phải) trong lúc ghi hình phỏng vấn huấn luyện viên Mai Đức Chung.

Làm phim về Việt Nam để hiểu nguồn cội

Sau bốn năm từ khi công chiếu phim tài liệu đầu tay về Việt Nam, quê hương của bà nội, nhan đề “Once upon a Bridge in Vietnam” (tạm dịch: Xưa, nơi một cây cầu ở Việt Nam), Francois Bibonne giới thiệu cuốn phim tiếp theo, được xem như tập hai.

Không gian ngói (Đông Anh, Hà Nội) gợi hình ảnh một cái cây lớn với lớp màng bao che bằng ngói. Ảnh: LÊ MINH HOÀNG

Kiến trúc không phải như một thứ xa xỉ

KTS Đoàn Thanh Hà (H&P Architects, Việt Nam) là một trong 5 người đoạt Giải thưởng Toàn cầu về Kiến trúc bền vững năm 2026, do UNESCO bảo trợ và là một trong những giải thưởng lớn trong hệ thống giải thưởng của Hiệp hội Kiến trúc sư thế giới UIA.

Việc nhiều du khách sử dụng trang phục khác với bản địa dễ gây lệch nhận diện bản sắc văn hóa địa phương.

Nỗi lo trang phục ngoại lai ở Sa Pa

Tại một số điểm du lịch ở Sa Pa (Lào Cai), sự xuất hiện ngày càng nhiều các bộ trang phục ngoại lai đang làm nhòe đi bản sắc vốn là sức hút riêng của phố núi.

Thi viết “Cha và con gái” lần thứ 4

Thi viết “Cha và con gái” lần thứ 4

Hôm qua ngày 22/4, tạp chí Gia đình Việt Nam phối hợp Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội phát động Cuộc thi viết “Cha và con gái” lần thứ 4 - năm 2026, tiếp tục khơi gợi những câu chuyện đời thường về tình thân trong bối cảnh xã hội nhiều biến chuyển.

Cần giữ cho bạn đọc tiếp cận các nguồn sách, được sáng tác một cách trung thực, viết nên từ trái tim, cảm xúc con người. Ảnh: HOÀNG HOA

Nhiều gợi mở từ chuyên đề “Chống AI lũng đoạn văn chương”

Chuyên đề “Chống AI lũng đoạn văn chương” trên báo Thời Nay số 1696 ra ngày 16/4/2026 đã được nhiều bạn đọc chú ý với những phản hồi tích cực. Không chỉ có những ý kiến đồng tình, báo còn nhận được những gợi mở mới, bàn sâu thêm từ nội dung chuyên đề.

Người dân trải nghiệm mô hình hội sách khuyến đọc được tổ chức tại chung cư Vista Verde (phường Cát Lái).

Đa dạng cách lan tỏa văn hóa đọc

Đón “Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam” năm 2026, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp phường Cát Lái lần đầu tiên thí điểm hội sách khuyến đọc tại khu dân cư với chủ đề “Tuần đọc sách cộng đồng - Mỗi người một cuốn sách”.

Bà Vũ Thị Quỳnh Liên trong lễ ra mắt Tủ sách thanh niên.

Làm thực chất để Ngày sách không là phong trào nhất thời

Trên cả nước đang diễn ra các hoạt động sôi nổi hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 21/4. Đây cũng là dịp để nhìn lại những nỗ lực bền bỉ của các cấp ngành, đơn vị xuất bản trong việc nuôi dưỡng thói quen đọc trong cộng đồng, nhất là thế hệ trẻ.

Tìm mua sách tại hội sách bên Hồ Gươm (Hà Nội).

Nuôi thói quen “đọc sâu” thời AI

Trong thời đại trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số, việc tiếp cận thông tin trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Nhưng cũng chính lúc ấy, văn hóa đọc lại đứng trước nhiều thách thức. Khi sách vẫn được xuất bản nhiều hơn, đẹp hơn, câu hỏi đặt ra là: Con người có còn đọc sâu?

Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Thi sĩ Đinh Minh Thiện vừa trình làng tập thơ thứ tư: “Bản giao hưởng tháng Tư” (NXB Hội Nhà văn). Ở tập thơ này, nhãn quan của một họa sĩ đối thoại không hồi kết với chiều sâu tĩnh tại của một tâm hồn hướng Phật.

Đoàn văn nghệ sĩ đi thực tế sáng tác ở Pù Luông.

Nét truyền thống mở lối du lịch cộng đồng

Giữa trùng điệp núi rừng miền tây xứ Thanh, thôn Bản Báng - vùng đệm thuộc Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Luông (xã Pù Luông) là điểm sáng mới của du lịch cộng đồng. Không chạy theo số lượng và phát triển nóng, người dân Bản Báng chọn cho mình hướng đi chậm nhưng chắc chắn, với điểm tựa là những giá trị bản địa đặc sắc.

Một tác phẩm của Vua Hàm Nghi.

Xem tranh của Vua Hàm Nghi

Trong chiều 18/4 vừa qua, tại Thủ đô đã diễn ra một hội thảo. Đó là hội thảo “Kết nối, phát huy di sản văn hóa gắn với phát triển công nghiệp văn hóa trong kỷ nguyên mới”, do Hiệp hội Phát triển Công nghiệp văn hóa Việt Nam tổ chức, thu hút được sự tham gia đông đảo của nhiều chuyên gia.

Cần có chính sách động viên kịp thời những chủ thể đang nắm giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa.

Giữ bản sắc phải từ người giữ lửa

Nhân ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4), nhìn lại chặng đường bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc thiểu số (DTTS) có thể thấy, để di sản thật sự “sống” bền lâu, vẫn cần thêm những chính sách sát thực tiễn và sự tiếp sức đúng chỗ cho nghệ nhân.