Với hệ thống đơn vị hành chính cấp cơ sở được sắp xếp lại, quỹ đất nông nghiệp của Thành phố Hồ Chí Minh đã tăng mức hơn 453 nghìn ha, gấp gần bốn lần so với trước. Năm 2025, nông nghiệp Thành phố duy trì đà tăng trưởng ổn định, cơ cấu chuyển dịch theo hướng giảm dần các nhóm sản phẩm hiệu quả thấp, tăng tỷ trọng sản phẩm chủ lực và sản phẩm có giá trị kinh tế cao. Tốc độ tăng trưởng khu vực nông, lâm, ngư nghiệp ước khoảng 2,5%/năm.
Đáng chú ý là hiệu quả sử dụng đất, giá trị thu được trên 1ha đất sản xuất nông nghiệp và mặt nước nuôi trồng thủy sản đạt mức cao hơn so với bình quân cả nước. Công nghệ cao cũng trở thành trụ cột quan trọng của quá trình chuyển dịch này. Tỷ trọng giá trị sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao chiếm khoảng 45% tổng giá trị sản xuất nông nghiệp. Ứng dụng công nghệ cao ở trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản, tập trung vào những giải pháp có tác động trực tiếp đến năng suất và chất lượng như: Nhà màng, nhà lưới, tưới tiết kiệm kết hợp điều tiết dinh dưỡng, thủy canh, cảm biến môi trường, sử dụng năng lượng tái tạo và các mô hình nuôi tuần hoàn...
Theo ông Phạm Đình Dũng, Trưởng Ban Quản lý Khu Nông nghiệp công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, cùng với mở rộng mô hình, việc tổ chức sản xuất theo khu, vùng có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh đất nông nghiệp chịu áp lực, bởi nếu không đủ quy mô và không gắn chuỗi tiêu thụ, công nghệ khó phát huy hiệu quả. Song song đó là tăng cường quản lý mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói phục vụ tiêu thụ trong nước và xuất khẩu.
Dù đạt kết quả tích cực, ngành nông nghiệp thành phố vẫn đối mặt nhiều thách thức. Trước hết do quỹ đất nông nghiệp bị thu hẹp và bị chia cắt bởi đô thị hóa, khiến việc hình thành vùng sản xuất tập trung ngày càng khó, chi phí sản xuất tăng và khả năng cơ giới hóa và chuẩn hóa quy trình bị hạn chế. Đây cũng là một trong những lý do khiến nhiều mô hình khó bật lên thành sản xuất hàng hóa. Ở phía thị trường, nút thắt nằm ở chi phí và gánh nặng tuân thủ tiêu chuẩn.
VietGAP hay sản xuất hữu cơ là điều kiện quan trọng để nông sản vào được kênh phân phối hiện đại, nhưng khi chi phí chứng nhận và duy trì còn cao, trong khi giá bán sản phẩm an toàn chưa đủ lớn để bù đắp, cho nên nhiều hộ sản xuất không kiên trì theo đuổi đến cùng. Ngoài ra, biến đổi khí hậu phức tạp, đặc biệt là ngập úng, sạt lở bờ sông, rạch, xâm nhập mặn, đòi hỏi chi phí kiểm soát và ứng phó lớn.
Năm 2026, định hướng chung của ngành nông nghiệp Thành phố là tập trung xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, sinh thái kết hợp với các loại hình du lịch học tập, giáo dục trải nghiệm và bảo vệ môi trường…, chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp, sang tư duy kinh tế nông nghiệp, hướng đến đa chức năng, đa giá trị, nâng cao chất lượng nông sản, bảo đảm an ninh lương thực.
Năm 2026, định hướng chung của ngành nông nghiệp Thành phố là tập trung xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, sinh thái kết hợp với các loại hình du lịch học tập, giáo dục trải nghiệm và bảo vệ môi trường…, chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp, sang tư duy kinh tế nông nghiệp, hướng đến đa chức năng, đa giá trị, nâng cao chất lượng nông sản, bảo đảm an ninh lương thực.
Ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, Thành phố sẽ đẩy mạnh áp dụng cơ giới hóa, ứng dụng công nghệ cao và các tiến bộ kỹ thuật; nhân rộng các vùng sản xuất hữu cơ, nông nghiệp tuần hoàn, nông nghiệp thông minh; tăng cường truy xuất nguồn gốc các sản phẩm cây trồng chủ lực, nhằm đẩy mạnh kết nối các bên tham gia chuỗi giá trị nông nghiệp, hỗ trợ kết nối với Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc quốc gia. Ngành cũng sẽ đẩy mạnh cấp mới và quản lý mã số vùng trồng; mở rộng áp dụng nông nghiệp công nghệ cao, sinh học và quy trình sản xuất tiên tiến (rau-quả cây cảnh-thủy sản) để nâng cao năng suất và chất lượng, hướng tới sản xuất hữu cơ và nông nghiệp thông minh; phát triển các vùng sản xuất tập trung theo định hướng quy hoạch mới trên cơ sở rà soát, điều chỉnh, tích hợp các quy hoạch của ba tỉnh trước đây. Mục tiêu là hình thành mạng lưới khu nông nghiệp công nghệ cao với vai trò là trung tâm nghiên cứu, thử nghiệm, trình diễn và chuyển giao công nghệ. Đồng thời, thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tăng trưởng xanh. Bên cạnh đó, thành phố sẽ tiếp tục kêu gọi đầu tư vào các dự án công nghệ cao trong lĩnh vực giống, chế biến, bảo quản, môi trường và tái sử dụng phụ phẩm...
