Nỗ lực cứu trợ nhân đạo bị cản trở

Tình trạng mất an ninh lương thực ở nhiều nơi trở nên trầm trọng hơn càng đòi hỏi sự chung tay của cộng đồng quốc tế. Song, thực tế lại trái ngược với kỳ vọng, khi một số quốc gia quyết định giảm nguồn lực cho cuộc chiến chống nạn đói toàn cầu. Điều này phần nào cản trở những nỗ lực cứu trợ nhân đạo vốn trong hành trình đã đầy gian nan.
Người dân chờ nhận lương thực viện trợ ở thành phố Rafah, phía Nam Dải Gaza ngày 30/3/2024. (Ảnh: THX/TTXVN)
Người dân chờ nhận lương thực viện trợ ở thành phố Rafah, phía Nam Dải Gaza ngày 30/3/2024. (Ảnh: THX/TTXVN)

Các cuộc xung đột, cú sốc kinh tế và hiện tượng thời tiết khắc nghiệt là những nguyên nhân chính đẩy nhiều quốc gia vào cảnh đói nghèo. Theo Báo cáo toàn cầu về khủng hoảng lương thực năm 2024, gần 282 triệu người ở 59 quốc gia và vùng lãnh thổ phải đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng trong năm 2023. Nhiều chuyên gia lo ngại về số phận của những người đang phải trông đợi cái ăn từng ngày, nhất là khi các cuộc khủng hoảng vẫn chưa được giải quyết và thậm chí còn trở nên tồi tệ hơn.

Chỉ còn vài ngày nữa là hết năm 2024, song Liên hợp quốc cho biết mới chỉ huy động được khoảng 46% trong tổng số 49,6 tỷ USD cần thiết cho hoạt động viện trợ nhân đạo toàn cầu trong năm nay. Đây là năm thứ hai liên tiếp Liên hợp quốc kêu gọi được ít hơn một nửa số tiền mong muốn. Theo ông Jan Egeland, Giám đốc Hội đồng người tị nạn Na Uy, một nhóm cứu trợ phi chính phủ, một đất nước không lớn như Na Uy nằm trong số những quốc gia viện trợ nhân đạo hàng đầu, trong khi một số nền kinh tế lớn chỉ góp phần nhỏ vào nỗ lực chung này.

Sự thiếu hụt nguồn lực buộc các tổ chức nhân đạo phải đưa ra lựa chọn đầy khó khăn. Đó là giảm số người đủ điều kiện nhận viện trợ, hoặc giảm lượng nhu yếu phẩm mà mỗi người nhận được. Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) từng cung cấp lương thực cho khoảng 6 triệu người tại Syria. Tuy nhiên, bà Rania Dagash-Kamara, Trợ lý Giám đốc điều hành của WFP cho biết, chỉ cần để mắt tới các khoản quyên góp là thấy, tổ chức này hiện chỉ có thể hỗ trợ khoảng một triệu người. Nhiều nơi khác cũng rơi vào tình cảnh tương tự Syria.

Những nguồn viện trợ không đúng như cam kết, hay đến chậm, càng gây thêm khó khăn đối với sứ mệnh vốn chẳng dễ dàng của các tổ chức nhân đạo. Phó Tổng Thư ký phụ trách các vấn đề nhân đạo và điều phối cứu trợ khẩn cấp của Liên hợp quốc Tom Fletcher quan ngại rằng, năm nay chứng kiến số nhân viên cứu trợ chết cao kỷ lục. Dải Gaza được ông Fletcher mô tả là nơi nguy hiểm nhất. Xung đột chưa hạ nhiệt, cũng như tình trạng cướp bóc của các băng nhóm vũ trang khiến nỗ lực viện trợ gặp đầy thách thức. Đoàn xe của Liên hợp quốc gần đây mới tiếp cận được người dân tại Beit Hanoun ở miền bắc Dải Gaza, nơi đã bị cắt viện trợ trong hơn 2 tháng qua. Hình ảnh người dân vội vã chạy khỏi nơi trú ẩn để nhận hàng tiếp tế cho thấy rõ sự tuyệt vọng ở nơi đây nếu không có sự trợ giúp từ bên ngoài.

Những áp lực về tài chính hay sự thay đổi trên chính trường đang khiến một số quốc gia xem xét lại các kế hoạch viện trợ nhân đạo. Đức đã giảm tài trợ trong hai năm 2023 và 2024, như một phần của chính sách “thắt lưng buộc bụng”. Dù chưa được thông qua, song khuyến nghị giảm viện trợ khoảng 1 tỷ USD trong năm 2025 đã được giới chức Đức đưa ra. Cũng là một trong những nhà tài trợ hàng đầu, Mỹ đã cung cấp khoảng 64,5 tỷ USD trong 5 năm qua. Bởi vậy, các tổ chức nhân đạo đang dõi theo Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump khi ông chuẩn bị quay trở lại Nhà trắng vào năm 2025. Các cố vấn của ông Trump chưa thông tin về kế hoạch viện trợ nhân đạo. Tuy nhiên, việc ông Donald Trump trong nhiệm kỳ Tổng thống trước đây từng tìm cách giảm tài trợ của Mỹ đang gây lo ngại.

Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo (OCHA) của Liên hợp quốc dự báo, hơn 300 triệu người cần được hỗ trợ vào năm 2025, song chỉ có khoảng 190 triệu người có thể nhận được thực phẩm và sự hỗ trợ thiết yếu khác. Điều này cho thấy OCHA vẫn thận trọng và không đặt mục tiêu quá cao, một phần là do thiếu hụt nguồn lực. Thực tế cho thấy, nỗ lực cứu những người đang chìm trong nạn đói vẫn gặp nhiều rào cản và lời kêu gọi khẩn thiết phải được đáp lại bằng những cam kết hỗ trợ cụ thể.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.