Học từ cuộc sống
Những ngày gần đây, hình ảnh nhiều nhóm học sinh tại Trung tâm Giáo dục thường xuyên Chu Văn An (quận 5) tổ chức các hoạt động thiện nguyện như tặng quà cho người vô gia cư, người khó khăn, trẻ mồ côi... được chia sẻ trên mạng xã hội khiến người xem xúc động. Nhìn cách từng học sinh hai tay trao gói xôi, hộp bánh cho người nghèo hay vòng ôm siết chặt các em dành cho trẻ mồ côi tại một ngôi chùa, nhiều người rưng rưng nước mắt.
"Ðây là hoạt động thường xuyên, diễn ra ở tất cả các lớp, với mọi học sinh tại trung tâm. Tiêu chí chúng tôi đưa ra chỉ là, các em hãy làm hành động nhân ái nên trung tâm không có kế hoạch trước mà giao quyền cho các em. Cứ mỗi em làm được 10 hành động nhân ái thì được trung tâm cấp một giấy khen "Học sinh có tấm lòng nhân ái". Mong rằng các em sẽ thực hiện hành động nhân ái theo tinh thần chung của cả trung tâm là mỗi bạn mỗi ngày làm một hành động nhân ái", ông Ðỗ Minh Hoàng, Giám đốc Trung tâm chia sẻ.
Thời gian gần đây, nhiều cơ sở giáo dục trên địa bàn TP Hồ Chí Minh chú trọng đến việc giáo dục đạo đức lối sống, rèn kỹ năng cho học sinh thông qua các hoạt động ngoại khóa, phong trào. Cùng với chương trình thiện nguyện, các dự án cộng đồng, nhiều trường còn khéo léo giáo dục tích hợp thông qua nhiều hoạt động biểu diễn hay các chuyến đi ý nghĩa. Biểu diễn đờn ca tài tử ngay tại sân trường, chia sẻ gương người tốt - việc tốt, tổ chức hội chợ công nghệ STEM, sân chơi khởi nghiệp cho học sinh hay các chuyến tham quan di tích lịch sử, di sản văn hóa là những chương trình giáo dục ngoại khóa lớn mà thầy và trò Trường THPT Nguyễn Du (quận 10) trải nghiệm suốt thời gian qua. Năm học này, nhà trường còn phối hợp nhiều đơn vị tổ chức chuyên đề dạy văn hóa trong nhà trường nhằm giúp học sinh hiểu rõ để yêu tiếng Việt hơn và hiểu thế nào là nền văn hóa nghệ thuật dân tộc đậm đà bản sắc.
"Chúng tôi mời các nghệ sĩ nổi tiếng, các chuyên gia đến gặp gỡ, biểu diễn và chia sẻ cùng các em. Không cần quá cao siêu, bằng những chương trình gần gũi nhưng sáng tạo, chúng tôi muốn các em học sinh hiểu thế nào là văn hóa nghệ thuật dân tộc, từng bước cảm nhận được cái hay, cái đẹp trong cuộc sống. Nhà trường còn tổ chức nhiều sân chơi trí tuệ, sân chơi văn hóa hội nhập để giúp các em tự tin hòa nhập, trang bị thêm nhiều kỹ năng cần thiết như giao tiếp, làm việc nhóm, đoàn kết, sẻ chia", ông Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng nhà trường cho biết thêm.
Các hoạt động thiết thực
Mới đây, nhiều học sinh Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (quận Thủ Ðức) hào hứng tham gia tiết học ngoại khóa giáo dục giới tính thông qua dự án Trải nghiệm điện ảnh. Ðây được xem là "làn gió mới" trong việc tổ chức dạy cho học sinh về giới tính, tình dục, tình yêu tuổi học trò. Cũng trong năm học này, nhà trường đã phát động hai chương trình ngoại khóa ý nghĩa khác là phát triển văn hóa đọc và phân loại rác, bảo vệ môi trường. Theo đó, bên cạnh việc kết nối mạng cho thư viện, mua nhiều sách tham khảo, thành lập tủ sách kỹ năng sống, ngoại văn, tủ sách tâm hồn, nhà trường còn yêu cầu mỗi lớp trang bị một kệ sách tại lớp. Ông Phạm Phương Bình, Phó Hiệu trưởng nhà trường nói: "Học sinh sẽ mang sách để bổ sung cho kệ sách của lớp mình. Trường tổ chức đọc sách theo chủ đề tháng, học sinh đọc sách và viết bài cảm nhận. Bài cảm nhận của các em được đăng trên trang thư viện trường. Mỗi tháng nhà trường sẽ chọn 10 bài hay nhất để trao giải. Bài đoạt giải nhất sẽ được đọc trước toàn trường. Chúng tôi còn trao đổi sách giữa các học sinh trong trường, nhằm giúp các em giảm chi phí mua sách và tăng tinh thần giao lưu".
Với chương trình giáo dục bảo vệ môi trường, phân loại rác tại nguồn và nói không rác thải nhựa dùng một lần, Trường THPT Nguyễn Hữu Huân tổ chức nhiều hoạt động thiết thực như thu gom pin, vỏ hộp sữa và hướng dẫn học sinh cách phân loại rác. Trường còn phát triển các câu lạc bộ đội nhóm bảo vệ môi trường và triển khai các dự án như gạch sinh thái (sử dụng chai nhựa nén chặt thành viên gạch và có thể sử dụng để xây dựng), sử dụng rác thải chế tạo mô hình học tập: lồng đèn khối đa diện môn Hình học, mô hình nhà thông minh môn Công nghệ, vật dụng trang trí môn Sinh học, tạo rô-bốt với môn Vật lý...
Chính sự sáng tạo trong các chương trình ngoại khóa đã giúp học sinh tại nhiều trường phổ thông chủ động, hứng thú hơn trong việc tiếp nhận kiến thức mới dù là lĩnh vực khô khan nhất. Bằng việc cùng nhau thực hiện các dự án từ học thuật đến cộng đồng, từ sân trường đến các điểm hẹn văn hóa, lịch sử thú vị, các tiết học tích hợp trở nên nhẹ nhàng, sống động và hiệu quả hơn.
