Nhà khoa học có nhiều đóng góp cho nghiên cứu khoa học ở Việt Nam

Giáo sư Kitamori là một nhà khoa học nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực khoa học công nghệ vi lưu. Ông có nhiều đóng góp quan trọng với Việt Nam trong nghiên cứu khoa học. Ông hiện là đồng Giám đốc Phòng thí nghiệm trọng điểm Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong Phát triển xanh (Đại học Quốc gia Hà Nội).
Giáo sư Takehiko Kitamori hiện là đồng Giám đốc Phòng thí nghiệm trọng điểm vật liệu tiên tiến ứng dụng trong phát triển xanh (Đại học Quốc gia Hà Nội).
Giáo sư Takehiko Kitamori hiện là đồng Giám đốc Phòng thí nghiệm trọng điểm vật liệu tiên tiến ứng dụng trong phát triển xanh (Đại học Quốc gia Hà Nội).

Giáo sư Kitamori là một nhà khoa học nổi tiếng thế giới trong lĩnh vực khoa học công nghệ vi lưu. Ông đã và đang đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng trong công tác quản lý và nghiên cứu khoa học. Giáo sư Kitamori từng giữ chức vụ Hiệu trưởng Trường Công nghệ, Đại học Tokyo (2010-2012), sau đó đảm nhiệm cương vị Phó Giám đốc Đại học Tokyo (2012-2014), tiếp đó làm cố vấn về hợp tác đối ngoại cho Giám đốc Đại học Tokyo từ năm 2014.

Năm 2020, Giáo sư Kitamori được bổ nhiệm là thành viên người nước ngoài của Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển. Hiện nay, ông là Giáo sư danh dự của Đại học Lund (Thụy Điển); GS của Đại học Thanh Hoa (Đài Loan); Giáo sư danh dự của Đại học Tokyo (Nhật Bản).

Không chỉ trong lĩnh vực nghiên cứu, Giáo sư Kitamori còn là nhà quản lý và quản trị hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ xuất sắc. Ông hiện cũng đang là Tổng Giám đốc của Viện Khoa học Công nghệ Công nghiệp Kanagawa, Nhật Bản; Giám đốc Trung tâm R&D Daicel, được thành lập dựa trên hợp tác của Tập đoàn Hóa chất Daicel (Nhật Bản) và Đại học Thanh Hoa (Đài Loan); Nhà sáng lập kiêm Giám đốc Công nghệ của Công ty IMF (doanh nghiệp spin-off thuộc Đại học Thanh Hoa, Đài Loan).

Triết lý phát triển Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo của Giáo sư Kitamori không chỉ dừng lại ở việc hướng tới cải tiến những công nghệ hiện có, mà phải là tạo ra những công nghệ mới, đột phá và sáng tạo để phục vụ cộng đồng. Một minh chứng cho điều này là Giáo sư Kitamori và các cộng sự tại Công ty IMF đã tạo ra một sản phẩm hoàn toàn mới với tên gọi Nhà máy sản xuất hóa chất đặt bàn (Desktop Chemical Plant).

Một nhà máy đặt bàn kiểu này có thể tạo ra lượng sản phẩm bằng một nửa nhà máy thông thường, trong khi về quy mô kích thước chỉ bằng một phần trăm nhà máy thông thường. Điều này được thực hiện dựa trên một công nghệ hiện đại hoàn toàn mới, sử dụng các chip vi lưu được ghép hợp nối tiếp và song song, với những ưu thế vượt trội về tiết kiệm không gian của nhà máy, tiết kiệm chi phí vận hành và bảo trì, ngăn ngừa các rủi ro khi vận hành, giảm phát thải carbon và các phản ứng hóa học xảy ra với tốc độ nhanh hơn.

Giáo sư Kitamori và Giáo sư Nguyễn Văn Nội (tác giả bài viết) tại Phòng thí nghiệm trọng điểm vật liệu tiên tiến ứng dụng trong phát triển xanh (Đại học Quốc gia Hà Nội).

Giáo sư Kitamori và Giáo sư Nguyễn Văn Nội (tác giả bài viết) tại Phòng thí nghiệm trọng điểm vật liệu tiên tiến ứng dụng trong phát triển xanh (Đại học Quốc gia Hà Nội).

Ngay từ khi bắt đầu thành lập Phòng thí nghiệm trọng điểm Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong Phát triển xanh từ 2016, một hoạt động quan trọng trong Chiến lược phát triển Khoa học Công nghệ và Đổi mới sáng tạo của Đại học Quốc gia Hà Nội, Giáo sư Kitamori đã có mặt ở Việt Nam và hỗ trợ, hợp tác với các nhà khoa học trong một số dự án trọng điểm. Ngày 10/6/2020, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã ký Quyết định bổ nhiệm Giáo sư Kitamori là đồng Giám đốc Phòng thí nghiệm trọng điểm, cùng với Giám đốc là Giáo sư Nguyễn Văn Nội.

Trong quá trình hợp tác với các nhà khoa học của Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội), Giáo sư Kitamori đã có những đóng góp xuất sắc, điển hình là việc triển khai Chương trình Đào tạo tại chỗ về Hóa học phân tích (On-site Education Program on Analytical Chemistry-OEPAC). Chương trình này nằm trong Chương trình Siêu đại học toàn cầu (Super Global University Program) của Đại học Tokyo và Hiệp hội Chế tạo thiết bị phân tích Nhật Bản (Japan Analytical Instruments Manufacturer’s Association-JAIMA) với các đối tác tại những nước đang phát triển, trong đó Việt Nam là đối tác đầu tiên được thụ hưởng từ Dự án.

Chương trình Siêu đại học toàn cầu nhằm xây dựng một mô hình đào tạo liên kết toàn cầu với những nghiên cứu đỉnh cao, thiết lập các quan hệ hợp tác chặt chẽ và sáng tạo giữa những đối tác tại các nước đang phát triển với các trường đại học hàng đầu trên thế giới, trong đó có Đại học Tokyo.

Dự án OEPAC tại Việt Nam được phát triển là kết quả của mối quan hệ hợp tác từ năm 2015 giữa Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học quốc gia Hà Nội) và Trường Công nghệ thuộc Đại học Tokyo, với người dẫn đầu và điều phối là Giáo sư Kitamori. Tính cho đến nay đã có đến 10 công ty hàng đầu của Nhật Bản trong lĩnh vực sản xuất và phát triển các thiết bị phân tích hiện đại như Shimadzu, Horiba, Hitachi, Jeol, Jasco, TOA-DKK, Rigaku… tham gia vào chương trình này.

Phòng thí nghiệm phân tích hiện đại đặt tại Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) đã được Đại sứ quán Nhật Bản đánh giá là hình mẫu của sự hợp tác hiệu quả giữa các cơ sở khoa học hàn lâm (Đại học Tokyo, Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) và các Doanh nghiệp (các Công ty hàng đầu của Hiệp hội Chế tạo thiết bị phân tích Nhật Bản).

Trong thời gian tới, Giáo sư Kitamori sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ với các nhà khoa học của Trường đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) trong việc xây dựng và triển khai các đề tài dự án khoa học công nghệ lớn, nhằm triển khai các kết quả nghiên cứu mang tính đột phá trong lĩnh vực khoa học và công nghệ vi lưu, bao gồm chip vi hóa, công nghệ kiểm soát dòng và công nghệ phát hiện siêu nhạy, vào thực tiễn phát triển nền công nghiệp hóa học xanh và bền vững tại Việt Nam.

Giáo sư Kitamori (ngoài cùng bên trái) cùng các nhà khoa học Việt Nam trong một buổi gặp gỡ.

Giáo sư Kitamori (ngoài cùng bên trái) cùng các nhà khoa học Việt Nam trong một buổi gặp gỡ.

Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ, tác động ngày càng sâu rộng đến mọi lĩnh vực đời sống xã hội, việc xây dựng hình ảnh quốc gia thông qua phát triển khoa học-công nghệ đã trở thành mối quan tâm hàng đầu của nhiều quốc gia trong đó có Việt Nam. Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành yếu tố đầu vào quan trọng nhất của lực lượng sản xuất hiện đại, là chìa khóa quyết định tốc độ phát triển và năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia.

Do đó, việc thúc đẩy hợp tác với các nhà khoa học quốc tế là một hướng đi hiệu quả. Những cái bắt tay giữa các nhà khoa học trong nước với các nhà khoa học hàng đầu thế giới như Giáo sư Kitamori đã mở ra nhiều cánh cửa mới cho nghiên cứu chế tạo và ứng dụng các vật liệu tiên tiến phục vụ trong phát triển xanh vốn là xu hướng phát triển tất yếu của khoa học công nghệ vật liệu trong thế kỷ 21.

Tại Đại học Quốc gia Hà Nội, Phòng thí nghiệm trọng điểm Vật liệu tiên tiến ứng dụng trong Phát triển xanh được định hướng trở thành Trung tâm nghiên cứu khoa học xuất sắc và chuyển giao công nghệ hàng đầu tạo ra các sản phẩm khoa học công nghệ có tính nền tảng và tiên phong về vật liệu tiên tiến ứng dụng trong bảo vệ môi trường và phát triển xanh, bao gồm công nghiệp xanh và nông nghiệp thông minh.

Có thể bạn quan tâm

Đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam, tại sự kiện "Cùng Việt Nam tiến bước".

Chính thống-Hiện đại-Dễ hiểu: Hành trình đổi mới của Báo Nhân Dân

Giữa dòng chảy truyền thông số, Báo Nhân Dân cho thấy diện mạo mới của báo chí chính thống: hiện đại hơn trong cách làm, gần gũi hơn với công chúng, sáng tạo hơn trong truyền tải thông tin. Tinh thần “chính thống-hiện đại-dễ hiểu” đang trở thành động lực cho hành trình đổi mới mạnh mẽ của cơ quan báo Đảng trong thời đại số.

Các chuyên gia, nhà khoa học tham gia phiên thảo luận bàn tròn.

Đặt con người ở vị trí trung tâm chiến lược phát triển đất nước trong kỷ nguyên số và hội nhập quốc tế

Chiều 25/5/2026, tại Hà Nội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia với chủ đề “Phát triển con người Việt Nam trong giai đoạn mới: Cơ sở khoa học và định hướng chính sách”.

Chương trình hướng tới hỗ trợ hộ kinh doanh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, bán hàng và mở rộng kênh tiếp cận khách hàng. (Theo Bộ Khoa học và Công nghệ)

Đà Nẵng thí điểm hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi số

Sau kết quả bước đầu tại tỉnh Thái Nguyên năm 2025, thành phố Đà Nẵng được lựa chọn là một trong những địa phương tiếp theo triển khai thí điểm hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi số, nhờ có nền tảng tốt về chính quyền số, hạ tầng số, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và mức độ sẵn sàng chuyển đổi số cao.

Người dân dán mã QR truy xuất nguồn gốc lên quả bưởi để minh bạch thông tin, góp phần bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ đối với nông sản địa phương.

Doanh nghiệp có trách nhiệm chủ động thực thi quyền sở hữu trí tuệ

Công điện 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Không ít người vẫn cho rằng thực thi quyền sở hữu trí tuệ chỉ là nhiệm vụ của cơ quan chức năng, trong khi thực tế đây còn là trách nhiệm chủ động của mỗi doanh nghiệp trong việc bảo vệ thương hiệu, sản phẩm và tài sản trí tuệ của mình.

Đồng chí Nguyễn Hồ Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau (thứ 3 từ trái sang) cùng các lãnh đạo tỉnh Cà Mau và đại biểu thực hiện nghi thức công bố thành lập CiNEC Cà Mau.

Cà Mau phát động cuộc thi khởi nghiệp “NEX 2026”

Ngày 25/5, Giám đốc Trung tâm Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo Triệu Thanh Tuấn cho biết, Ban tổ chức Ngày hội khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo tỉnh Cà Mau 2026 vừa chính thức ban hành thông báo về thể lệ tổ chức Cuộc thi Khởi nghiệp Cà Mau 2026, với tên gọi tiếng Anh là “NEX 2026”.

Bài 1: An ninh dữ liệu - Lợi thế cạnh tranh trong kỷ nguyên số

Bài 1: An ninh dữ liệu - Lợi thế cạnh tranh trong kỷ nguyên số

Trong làn sóng của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và sự bùng nổ mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu không chỉ là nguồn tài nguyên hỗ trợ mà đã trở thành tài nguyên chiến lược quốc gia - “hạ tầng mềm” của mọi hạ tầng, “dòng máu” nuôi dưỡng nền kinh tế số. 

Trao giấy chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý “Tiên Phước” cho sản phẩm hạt tiêu.

Đà Nẵng: Đón nhận văn bằng bảo hộ chỉ dẫn địa lý "Tiên Phước" cho sản phẩm hạt tiêu

Sáng 25/5, tại xã Tiên Phước, thành phố Đà Nẵng, Cục Sở hữu Trí tuệ Việt Nam phối hợp cùng Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đà Nẵng, Ủy ban nhân dân xã Tiên Phước và Viện Thổ nhưỡng Nông hóa tổ chức Hội nghị Công bố và đón nhận văn bằng bảo hộ chỉ dẫn địa lý “Tiên Phước” cho sản phẩm hạt tiêu.

Nghiên cứu, tìm kiếm các hợp chất tiềm năng ức chế tế bào ung thư từ hợp chất khung xanthone nguồn gốc tự nhiên tại Viện Hóa học. (Ảnh: VÂN NGA)

Tích hợp AI điều trị ung thư

Căn bệnh ung thư ảnh hưởng lớn tới sức khỏe cộng đồng, do đó, nhu cầu tìm kiếm giải pháp điều trị hiệu quả, an toàn, bền vững đang trở nên cấp thiết. 

Lãnh đạo Viện Dược liệu, Trung tâm Tài nguyên Dược liệu, Trung tâm Dược liệu Bắc Trung Bộ khảo sát tiềm năng dược liệu tại Vườn quốc gia Vũ Quang.

Đánh thức kho dược liệu giữa đại ngàn Vũ Quang

Nhân dịp Ngày Quốc tế đa dạng sinh học 22/5 vừa qua, theo đoàn cán bộ Viện Dược liệu (Bộ Y tế) vào Vườn quốc gia Vũ Quang (Hà Tĩnh), chúng tôi có thêm một cái nhìn khác về rừng. Chuyến đi không chỉ dừng ở việc trồng thêm những cây thuốc, mà còn gợi mở về một hành trình gìn giữ y học dân tộc đang âm thầm hiện diện giữa đại ngàn.

Bài 3: Xây dựng “lá chắn số” cho chuyển đổi số bền vững

Bài 3: Xây dựng “lá chắn số” cho chuyển đổi số bền vững

Trong bối cảnh đó, an ninh mạng không còn là vấn đề kỹ thuật đơn thuần, mà trở thành một bộ phận cấu thành của chiến lược phát triển quốc gia. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải hoàn thiện thể chế, phát triển hệ sinh thái an ninh mạng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hình thành “lá chắn số” bắt đầu từ chính con người.

Mô hình robot sạc tự dộng do Công ty cổ phần công nghệ Volterra phát triển.

Chiến lược thương mại hóa công nghệ

Sau Nghị quyết số 57-NQ/TW và hàng loạt cơ chế mới về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, một trong những công cụ hiệu quả để đưa tri thức, tài sản trí tuệ ra thị trường là phát triển loại hình doanh nghiệp spin-off hình thành từ kết quả nghiên cứu khoa học, tài sản trí tuệ và tri thức của viện nghiên cứu, trường đại học.

Nghiên cứu sản phẩm mới về công nghệ sinh học trong phòng thí nghiệm tại Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. (Ảnh: VÂN NGA)

Sản xuất sản phẩm sinh học cạnh tranh quốc tế

Với lợi thế về đa dạng sinh học và nguồn dược liệu bản địa, Việt Nam có tiềm năng phát triển các sản phẩm công nghệ sinh học mang thương hiệu quốc gia. Tuy vậy, chúng ta vẫn cần nhiều giải pháp phát triển, khai thác hiệu quả các tài nguyên đặc hữu, tạo ra sản phẩm có giá trị kinh tế cao và sức cạnh tranh quốc tế.

Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường chất lượng quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam Nguyễn Nam Hải, Đại sứ Hà Hoàng Hải trao đổi với lãnh đạo Tổng cục Đo lường quốc gia, Bộ Phát triển và Công nghệ Ba Lan. (Ảnh do Đại sứ quán Việt Nam tại Ba Lan cung cấp)

Việt Nam-Ba Lan thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng

Chuyến thăm và làm việc tại Ba Lan của Đoàn công tác Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường chất lượng quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam do ông Nguyễn Nam Hải - Chủ tịch Ủy ban làm Trưởng đoàn sẽ góp phần thúc đẩy quan hệ hợp tác Việt Nam-Ba Lan trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng ngày càng thực chất, hiệu quả.