Nghiên cứu về công nghệ nano giành giải Nobel Hóa học 2023

Giải Nobel Hóa học 2023 được trao cho 3 nhà khoa học người Mỹ là Moungi G. Bawendi, Louis E. Brus and Alexei I. Ekimov với việc phát hiện và phát triển các chấm lượng tử - các hạt nano nhỏ đến mức kích thước của chúng quyết định tính chất của chúng.
Ba nhà khoa học người Mỹ giành giải Nobel Hóa học 2023.
Ba nhà khoa học người Mỹ giành giải Nobel Hóa học 2023.

Thông tin trên được Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển công bố vào lúc 16 giờ 45 phút ngày 4/10 (giờ Hà Nội).

Thông cáo của Ủy ban Nobel Hóa học nêu rõ, tính chất của một nguyên tố bị chi phối bởi số lượng electron mà nó có. Tuy nhiên, khi vật chất co lại đến kích thước nano thì các hiện tượng lượng tử sẽ xuất hiện. Những hiện tượng này bị chi phối bởi kích thước của vật chất.

Các chủ nhân giải thưởng năm nay đã thành công trong việc tạo ra những hạt nhỏ đến mức tính chất của chúng được quyết định bởi hiện tượng lượng tử. Các hạt này được gọi là chấm lượng tử (quantum dot), và chúng hiện đóng vai trò quan trọng trong công nghệ nano.

“Chấm lượng tử có nhiều đặc tính hấp dẫn và khác thường. Điều quan trọng là chúng có màu sắc khác nhau tùy thuộc vào kích thước của chúng” - Chủ tịch Ủy ban Nobel Hóa học Johan Aqvist cho biết.

Với các nghiên cứu độc lập, Ekimov và Brus đã thành công trong việc tạo ra các chấm lượng tử, trong khi Bawendi cách mạng hóa ngành sản xuất hóa chất.

Chấm lượng tử giúp màn hình máy tính và màn hình tivi có thể hiển thị đa dạng dải màu sắc rộng hơn dựa trên công nghệ QLED. Chúng cũng được các nhà hóa sinh học và bác sĩ sử dụng để lập bản đồ mô sinh học.

Năm ngoái, giải Nobel Hóa học thuộc về 3 nhà khoa học Carolyn R. Bertozzi (Mỹ), Morten Meldal (Đan Mạch) và K. Barry Sharpless (Mỹ) với nghiên cứu về “phát triển hóa học click và hóa học sinh trực giao”. Đây là lần thứ hai ông Barry Sharpless giành giải Nobel Hóa học, sau lần đầu năm 2001.

Nobel Hóa học là giải Nobel thứ ba được công bố năm nay, sau giải Nobel Y Sinh và Nobel Vật lý. Giải Nobel Văn học sẽ được công bố vào ngày mai (5/10), tiếp đó là các giải Nobel Hòa bình (6/10) và Kinh tế (9/10).

Có thể bạn quan tâm

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Đào tạo an ninh mạng tại CyRadar giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực phòng thủ.

Tăng năng lực phòng vệ của doanh nghiệp

Chuyển đổi số đang mở ra nhiều cơ hội tăng trưởng cho doanh nghiệp Việt Nam nhưng cũng kéo theo những rủi ro an ninh mạng phức tạp. Khi dữ liệu trở thành tài sản chiến lược, khả năng bảo vệ hệ thống và thông tin không còn là vấn đề kỹ thuật mà trở thành năng lực phòng vệ quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp.

Hoạt động nghiên cứu tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm Công nghệ Lọc, Hóa dầu (Viện Hóa học công nghiệp Việt Nam).

Đầu tư hạ tầng nghiên cứu cho công nghệ chiến lược

Phát triển hệ thống phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia là một trong những giải pháp để hiện thực hóa mục tiêu đột phá về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết 57-NQ/TW. Thực trạng lạc hậu về công nghệ đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tổ chức lại hạ tầng nghiên cứu theo hướng tập trung, đồng bộ và hiệu quả.

Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an thành phố Đà Nẵng đấu tranh tội phạm trên không gian mạng. (Ảnh: Công Vinh)

Nâng cao ý thức làm chủ, bảo vệ không gian mạng

Tại Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục khẳng định chủ trương của Đảng về bảo đảm quốc phòng, an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới, khi nhấn mạnh yêu cầu: Tự chủ chiến lược, có năng lực kiểm soát rủi ro, có thể chế vững, có trật tự xã hội ổn định, có sự hội nhập quốc tế sâu rộng...

UAV được thử nghiệm phun thuốc cho cây cà-phê tại xã Mường Ảng, tỉnh Điện Biên.

Cơ chế sandbox đã sang giai đoạn triển khai thực tế

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, bên cạnh chuẩn bị cấp phép mô hình thử nghiệm có kiểm soát đầu tiên về phát triển kinh tế tầm thấp, ứng dụng phương tiện bay không người lái (UAV) tại tỉnh Điện Biên, một số địa phương, doanh nghiệp cũng bày tỏ quan tâm đến việc triển khai thử nghiệm mô hình sandbox.

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Định vị vị thế Việt Nam trên bản đồ sở hữu trí tuệ toàn cầu

Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, sở hữu trí tuệ ngày càng khẳng định vai trò là một trụ cột quan trọng của nền kinh tế tri thức. Những năm qua, Việt Nam đã chủ động hoàn thiện thể chế, từng bước xây dựng hệ thống sở hữu trí tuệ tương thích với chuẩn mực quốc tế và đạt được nhiều kết quả tích cực.

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Bảo đảm pháp lý khi chuyển chất xám trí tuệ thành dòng vốn trên thị trường

Luật Sở hữu trí tuệ sửa đổi 2025 được thông qua cho thấy những vấn đề pháp lý sở hữu trí tuệ đã được điều chỉnh gần và sát thực tiễn hiện nay. Trong đó, việc định giá tài sản sở hữu trí tuệ làm tài sản bảo đảm đang là nội dung thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận, nhất là với giới khởi nghiệp liên quan đổi mới sáng tạo.