Nghiên cứu về công nghệ nano giành giải Nobel Hóa học 2023

Giải Nobel Hóa học 2023 được trao cho 3 nhà khoa học người Mỹ là Moungi G. Bawendi, Louis E. Brus and Alexei I. Ekimov với việc phát hiện và phát triển các chấm lượng tử - các hạt nano nhỏ đến mức kích thước của chúng quyết định tính chất của chúng.
Ba nhà khoa học người Mỹ giành giải Nobel Hóa học 2023.
Ba nhà khoa học người Mỹ giành giải Nobel Hóa học 2023.

Thông tin trên được Viện Hàn lâm Khoa học Hoàng gia Thụy Điển công bố vào lúc 16 giờ 45 phút ngày 4/10 (giờ Hà Nội).

Thông cáo của Ủy ban Nobel Hóa học nêu rõ, tính chất của một nguyên tố bị chi phối bởi số lượng electron mà nó có. Tuy nhiên, khi vật chất co lại đến kích thước nano thì các hiện tượng lượng tử sẽ xuất hiện. Những hiện tượng này bị chi phối bởi kích thước của vật chất.

Các chủ nhân giải thưởng năm nay đã thành công trong việc tạo ra những hạt nhỏ đến mức tính chất của chúng được quyết định bởi hiện tượng lượng tử. Các hạt này được gọi là chấm lượng tử (quantum dot), và chúng hiện đóng vai trò quan trọng trong công nghệ nano.

“Chấm lượng tử có nhiều đặc tính hấp dẫn và khác thường. Điều quan trọng là chúng có màu sắc khác nhau tùy thuộc vào kích thước của chúng” - Chủ tịch Ủy ban Nobel Hóa học Johan Aqvist cho biết.

Với các nghiên cứu độc lập, Ekimov và Brus đã thành công trong việc tạo ra các chấm lượng tử, trong khi Bawendi cách mạng hóa ngành sản xuất hóa chất.

Chấm lượng tử giúp màn hình máy tính và màn hình tivi có thể hiển thị đa dạng dải màu sắc rộng hơn dựa trên công nghệ QLED. Chúng cũng được các nhà hóa sinh học và bác sĩ sử dụng để lập bản đồ mô sinh học.

Năm ngoái, giải Nobel Hóa học thuộc về 3 nhà khoa học Carolyn R. Bertozzi (Mỹ), Morten Meldal (Đan Mạch) và K. Barry Sharpless (Mỹ) với nghiên cứu về “phát triển hóa học click và hóa học sinh trực giao”. Đây là lần thứ hai ông Barry Sharpless giành giải Nobel Hóa học, sau lần đầu năm 2001.

Nobel Hóa học là giải Nobel thứ ba được công bố năm nay, sau giải Nobel Y Sinh và Nobel Vật lý. Giải Nobel Văn học sẽ được công bố vào ngày mai (5/10), tiếp đó là các giải Nobel Hòa bình (6/10) và Kinh tế (9/10).

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh chương trình Cơ hội hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ chiến lược và sản phẩm chiến lược. (Ảnh: HÀ LINH)

Gắn nghiên cứu công nghệ năng lượng với nhu cầu doanh nghiệp

Ngày 10/10, trong khuôn khổ chuỗi sự kiện chào mừng kỷ niệm 70 năm thành lập Đại học Bách khoa Hà Nội, Viện Công nghệ năng lượng (Đại học Bách khoa Hà Nội) tổ chức chương trình Cơ hội hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ chiến lược và sản phẩm chiến lược.

Quang cảnh buổi làm việc. (Ảnh: LƯƠNG TÙNG)

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng làm việc với Trung tâm ICISE

Ngày 10/10, tại Trung tâm quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE), tỉnh Gia Lai, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng có buổi làm việc với Giáo sư Trần Thanh Vân, Giám đốc Trung tâm ICISE để bàn về các giải pháp tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện để Trung tâm phát triển hoạt động nghiên cứu khoa học và hợp tác quốc tế.

Nâng cao năng lực thực hành cho các nhà lãnh đạo, quản lý trong chuyển đổi số và ứng dụng AI

Nâng cao năng lực thực hành cho các nhà lãnh đạo, quản lý trong chuyển đổi số và ứng dụng AI

Ngày 10/10, tại Hà Nội, Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam phối hợp với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức buổi trao đổi chuyên đề "Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đối với lãnh đạo, quản lý: Kinh nghiệm của Cộng hòa Pháp", với sự tham gia của khoảng 700 học viên là các nhà lãnh đạo, quản lý.

Ngày hội Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo thành phố Đà Nẵng - SURF 2026. (Ảnh: THANH TÂM)

Đà Nẵng: Xây dựng Đề án Truyền thông khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Ngày 10/10, Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đà Nẵng phối hợp Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Đà Nẵng tổ chức Hội thảo “Góp ý xây dựng Đề án Truyền thông khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trên địa bàn thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2026-2030”.

Giới thiệu Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số tới các đại biểu tham dự sự kiện chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Hà Linh)

Đẩy nhanh triển khai Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số

Bộ Khoa học và Công nghệ đang khẩn trương triển khai các nhiệm vụ đưa Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số vào thực tiễn. Qua đó, bảo đảm sự thống nhất trong xây dựng, vận hành các hệ thống số, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu, khắc phục đầu tư phân tán, trùng lặp, góp phần nâng cao hiệu quả chuyển đổi số quốc gia. 

"Hiến kế" sẽ là không gian tương tác, giúp tất cả các ý kiến đóng góp hay, mang tính xây dựng của người dân được chính quyền trân trọng tiếp nhận. (Ảnh: Ng. Hiếu)

Lắng nghe dân, đồng hành cùng doanh nghiệp, mở lối thu hút đầu tư

Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia và Ngày Doanh nhân Việt Nam, thành phố Huế đưa vào vận hành ba nền tảng số trên Hue-S, mở thêm kênh tiếp nhận hiến kế, giải quyết kiến nghị doanh nghiệp và công khai thông tin dự án đầu tư, hướng đến chính quyền kiến tạo, phục vụ, minh bạch và hiệu quả.

Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Phạm Đức Long cùng các đại biểu thực hiện nghi thức bấm nút ra mắt nền tảng ứng dụng chuyển đổi số cấp xã. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Khơi thông nguồn lực, thúc đẩy chuyển đổi số

Chuyển đổi số ngày càng trở thành yếu tố then chốt quyết định năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của doanh nghiệp. Vì vậy, tạo lập môi trường thuận lợi, kết nối nguồn lực và tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng, dữ liệu là điều kiện quan trọng để chuyển đổi số tạo sức bật mới cho doanh nghiệp.

Các đại biểu tham quan gian hàng trưng bày sản phẩm chuyển đổi số tại sự kiện chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Hà Linh)

Đổi mới cách hỗ trợ địa phương chuyển đổi số

Năm 2027, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ đổi mới cách hỗ trợ địa phương chuyển đổi số, tập trung giải quyết các bài toán cụ thể của người dân và doanh nghiệp. Những mô hình triển khai thành công sẽ được nhân rộng.

Việt Nam đang đặt mục tiêu nâng cao năng lực tự chủ và làm chủ các công nghệ chiến lược, trong đó có AI. (Ảnh thiết kế có sự hỗ trợ của AI)

Từ xuất khẩu phần mềm đến làm chủ AI: Cần thêm những người dám dấn thân

Từ một quốc gia từng chủ yếu tiếp nhận và ứng dụng công nghệ, Việt Nam đang đặt mục tiêu nâng cao năng lực tự chủ và làm chủ các công nghệ chiến lược. Trong định hướng đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu phát triển công nghệ lõi, đề cao tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đột phá.