NHÌN LẠI NĂM 2025

Nền tảng vận hành chuyển đổi xanh

Năm 2025, biến đổi khí hậu cực đoan hơn, thiên tai dồn dập hơn; nhiều dòng sông tiếp tục ô nhiễm và ở các đô thị lớn, không ít ngày, bầu trời như phủ một lớp sương bụi mịn. Trong khi đó, phát triển xanh trở thành xu thế bắt buộc. Những thách thức đan xen ấy đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực điều hành và hành động.

Ô nhiễm không khí do bụi mịn tại Hà Nội nhiều thời điểm vượt ngưỡng an toàn. (Ảnh: NAM NGUYỄN)
Ô nhiễm không khí do bụi mịn tại Hà Nội nhiều thời điểm vượt ngưỡng an toàn. (Ảnh: NAM NGUYỄN)

Hoàn thiện hành lang pháp lý và nền tảng dữ liệu

Năm 2025 ghi nhận nỗ lực lớn trong hoàn thiện thể chế về tài nguyên, môi trường và khí hậu. Chỉ trong một năm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã trình và ban hành 17 nghị định, 2 nghị quyết của Chính phủ, 2 quyết định của Thủ tướng Chính phủ, cùng 66 thông tư, bao phủ các lĩnh vực then chốt từ đất đai, khoáng sản, tài nguyên nước, môi trường biển đến giảm phát thải khí nhà kính; cho thấy yêu cầu cấp bách của thực tiễn và quyết tâm xây dựng hành lang pháp lý cho phát triển bền vững.

Một dấu ấn mang tính nền tảng là chuyển đổi số trong quản lý đất đai. Chiến dịch “90 ngày làm giàu, làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai” đã giúp cả nước đồng bộ 41,19 triệu/53,72 triệu thửa đất, trong đó 20,55 triệu thửa đạt chuẩn, 32/34 tỉnh, thành phố đã tạo lập mã định danh thửa đất. Đây là lớp dữ liệu gốc giúp minh bạch hóa thị trường đất đai, giảm tranh chấp, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Ở lĩnh vực bảo vệ môi trường, tỷ lệ thu gom, xử lý chất thải rắn sinh hoạt đạt 97,28% tại đô thị và 83% tại nông thôn; khoảng 95% khu công nghiệp đã có hệ thống xử lý nước thải tập trung đạt quy chuẩn; 122 cơ sở xử lý chất thải nguy hại hoạt động trên cả nước, với tỷ lệ thu gom, xử lý đạt khoảng 98%.

Năm 2025, Việt Nam tăng tốc triển khai các cam kết về biến đổi khí hậu, như Kế hoạch hành động giảm phát thải khí mê-tan đến năm 2030, Kế hoạch quốc gia thích ứng với biến đổi khí hậu, việc xây dựng Thông báo quốc gia lần thứ tư và Báo cáo minh bạch hai năm một lần (BTR1) gửi Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu đã đặt nền móng kỹ thuật và pháp lý cho lộ trình hướng tới Net Zero vào năm 2050… Tuy nhiên, những kết quả đạt được chưa đủ để làm giảm đi tác động khốc liệt của biến đổi khí hậu và vấn đề tồn tại nhiều năm qua. Chỉ riêng trong năm 2025, thiên tai đã làm 420 người chết và mất tích, gây thiệt hại kinh tế ước khoảng 97.115 tỷ đồng; trên Biển Đông xuất hiện 21 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, mức cao hiếm thấy trong nhiều năm. Bên cạnh đó, ô nhiễm không khí tại các đô thị lớn chưa được cải thiện bền vững.

Theo một số chuyên gia, ô nhiễm đô thị phản ánh sự bị động và lúng túng trong quản lý, cứ mỗi đợt bụi mịn ở thành phố, phản ứng phổ biến sẽ là khuyến cáo người dân tự phòng vệ hơn là những biện pháp quản trị nguồn thải đủ mạnh. Cần có kịch bản hành động rõ ràng, mức nào thì “siết” bụi công trình, hạn chế phương tiện giao thông hay mức nào thì kiểm tra đột xuất cơ sở phát thải, phối hợp các địa phương để xử lý nguồn ô nhiễm. Ngoài ra, ô nhiễm nước tại nhiều lưu vực sông liên tỉnh vẫn còn diễn biến phức tạp; trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt, tỷ lệ chôn lấp vẫn còn cao, chiếm khoảng 59%, phân loại rác tại nguồn còn triển khai chậm, cho thấy kinh tế tuần hoàn chưa phổ biến.

Đối với mục tiêu Net Zero, thị trường carbon vẫn chưa hình thành rõ nét. Nhiều địa phương và doanh nghiệp còn lúng túng chuyển hóa mục tiêu giảm phát thải thành dự án cụ thể…

Tăng tốc thực thi chuyển đổi xanh

Bước vào giai đoạn tăng tốc của chuyển đổi xanh, yêu cầu đặt ra đối với ngành là tổ chức thực thi để chính sách đi vào đời sống, tạo chuyển biến đo đếm được trong môi trường, tài nguyên và chất lượng sống của người dân.

Trước hết, cần phải hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ dự án xanh, thúc đẩy tín dụng xanh và đầu tư vào các ngành kinh tế thân thiện với môi trường. Trong quản lý tài nguyên nước - lĩnh vực chịu tác động lớn của biến đổi khí hậu, trọng tâm không còn là xử lý tình huống khi xảy ra hạn hán, xâm nhập mặn hay ô nhiễm, mà phải quản trị rủi ro chủ động, dài hạn theo lưu vực sông. Xây dựng Chiến lược tài nguyên nước quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; hoàn thiện quy hoạch tài nguyên nước trên các lưu vực sông lớn như Mã, Cả, Vu Gia-Thu Bồn, Ba, Kôn-Hà Thanh, chính là nền tảng để quản lý nước không theo ranh giới hành chính, mà theo quy luật tự nhiên của dòng chảy và hệ sinh thái.

Cùng với quy hoạch, các kế hoạch, chương trình, đề án phục hồi nguồn nước suy thoái, cạn kiệt, ô nhiễm sẽ cần được xây dựng, như thí điểm phục hồi tại các sông Bắc Hưng Hải, Nhuệ, Đáy, Ngũ Huyện Khê để không chỉ xử lý ô nhiễm, mà còn tìm kiếm mô hình quản trị nước bền vững cho các vùng kinh tế trọng điểm.

Việc tổ chức thực hiện Quy hoạch không gian biển quốc gia, Quy hoạch tổng thể khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ cùng với xây dựng Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo (thay thế) nhằm tạo hành lang pháp lý đồng bộ, hiện đại hơn cho quản trị biển. Cùng với đó là việc tiếp tục triển khai Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam, các chương trình điều tra cơ bản và truyền thông về biển, đại dương đến năm 2030, tầm nhìn 2045, để phát triển đi đôi với bảo tồn và gìn giữ không gian sinh thái biển.

Đối với công tác bảo vệ môi trường, năm 2026 được xác định là năm tăng tốc chuyển từ xử lý ô nhiễm sang phòng ngừa và quản lý bền vững.

Đối với công tác bảo vệ môi trường, năm 2026 được xác định là năm tăng tốc chuyển từ xử lý ô nhiễm sang phòng ngừa và quản lý bền vững. Ngành cần phải nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành, liên địa phương trong triển khai Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, nhất là trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt. Trọng tâm là hướng dẫn lộ trình chuyển đổi công nghệ xử lý theo hướng tiên tiến, thân thiện môi trường, phấn đấu giảm tỷ lệ chôn lấp trực tiếp xuống dưới 30% vào năm 2026. Đồng thời, môi trường tại các khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung và cụm công nghiệp cần được tập trung kiểm soát.

Về ô nhiễm không khí, ngành cần tiếp tục triển khai Kế hoạch quốc gia về quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2026-2030; tăng cường quản lý, kiểm soát chất lượng quan trắc, ưu tiên các đô thị thường xuyên có chất lượng không khí kém; công bố kịp thời kết quả quan trắc và cảnh báo cho cộng đồng. Cùng với đó là triển khai Quy hoạch tổng thể quan trắc môi trường quốc gia, rà soát, khoanh vùng và xử lý các khu vực ô nhiễm đất, ô nhiễm nghiêm trọng, hỗ trợ các địa phương xử lý tồn lưu hóa chất bảo vệ thực vật.

Ứng phó biến đổi khí hậu tiếp tục là trục xuyên suốt trong toàn bộ chương trình hành động năm 2026. Ngành cần tập trung nội luật hóa các quy định quốc tế mới về biến đổi khí hậu, chú ý các nội dung liên quan đến thị trường carbon, trao đổi tín chỉ carbon; triển khai Kế hoạch quốc gia thích ứng với biến đổi khí hậu; vận hành hệ thống giám sát và đánh giá hoạt động thích ứng cấp quốc gia; lồng ghép nội dung khí hậu vào chiến lược, quy hoạch phát triển...

Theo đồng chí Trần Đức Thắng, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường, phát triển xanh và ứng phó biến đổi khí hậu không còn là nhiệm vụ riêng của một ngành mà là yêu cầu xuyên suốt đối với toàn bộ nền kinh tế. Mọi quyết định phát triển trong thời gian tới đều phải gắn với mục tiêu phát thải ròng bằng “0”.

Có thể bạn quan tâm

Ký Biên bản ghi nhớ hợp tác bảo vệ môi trường và cứu hộ động vật hoang dã giai đoạn 2026-2029.

Việt Nam-Hàn Quốc hợp tác bảo vệ môi trường và cứu hộ động vật hoang dã

Vừa qua, tại Vườn Quốc gia Cúc Phương, đại diện các tổ chức môi trường của Việt Nam và Hàn Quốc ký Biên bản ghi nhớ hợp tác bảo vệ môi trường và cứu hộ động vật hoang dã giai đoạn 2026-2029, hướng tới tăng cường bảo tồn đa dạng sinh học, ứng phó biến đổi khí hậu và phát huy vai trò của thanh niên trong các sáng kiến môi trường.

Một góc đô thị phường Phan Rang (tỉnh Khánh Hòa). (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Đầu tư hạ tầng môi trường, kiến tạo nền tảng phát triển bền vững vùng nam Khánh Hòa

Giữa vùng đất vốn được xem là “chảo lửa” của Nam Trung Bộ, bài toán nước sạch, thoát lũ và bảo vệ môi trường đã trở thành thách thức thường trực đối với khu vực phía nam tỉnh Khánh Hòa. Áp lực về tài nguyên nước, hạ tầng kỹ thuật, môi trường đô thị đang đặt ra yêu cầu cấp thiết với chiến lược phát triển lâu dài của địa phương.

(Ảnh minh họa)

Nắng nóng tại Trung Bộ còn kéo dài trong nhiều ngày tới

Hôm nay (18/6), nhiều khu vực tại Trung Bộ có nắng nóng gay gắt, có nơi trên 38 độ C. Dự báo, nắng nóng ở khu vực từ Thanh Hóa đến thành phố Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk còn có khả năng kéo dài trong nhiều ngày tới. Từ ngày 21/6, nắng nóng mở rộng ra khu vực trung du Bắc Bộ.

Hội nghị tập huấn “Nâng cao năng lực cộng đồng trong thực hành đánh giá rủi ro thiên tai và bảo đảm dinh dưỡng khẩn cấp” tại tỉnh Đắk Lắk.

Nâng cao năng lực đánh giá rủi ro thiên tai

Chủ động phòng ngừa, nâng cao nhận thức, năng lực của cấp xã có sự tham gia của người dân để xây dựng kế hoạch, phương án ứng phó với các cấp độ rủi ro thiên tai bao gồm ứng phó dinh dưỡng khẩn cấp và bảo đảm theo phương châm “bốn tại chỗ” là một trong những nhiệm vụ cần thiết, góp phần giảm thiểu rủi ro do thiên tai.

(Ảnh minh họa: KHÁNH TOÀN)

Cảnh báo mưa lớn gây lốc sét, lũ quét, sạt lở đất tại vùng núi và trung du Bắc Bộ, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ

Dự báo, ngày và đêm nay (18/6), khu vực vùng núi và trung du Bắc Bộ có mưa dông với lượng mưa 20-40mm, cục bộ có nơi mưa to đến rất to trên 100mm. Khu vực cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ cục bộ có nơi mưa to trên 80mm. Người dân cần đề phòng lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh, lũ quét, sạt lở đất do mưa lớn.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 18/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông trên diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

[Video] Dự báo thời tiết ngày 18/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông trên diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

Khu vực Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông tại vùng núi và trung du do ảnh hưởng của hội tụ gió trên cao, trong khi đồng bằng chỉ có mưa rải rác. Tại miền Trung, nắng nóng vẫn là hình thái thời tiết chủ đạo. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì trạng thái ngày nắng, chiều tối và tối có mưa dông rải rác. 

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 18/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa lớn cục bộ, Trung Bộ duy trì nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 18/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa lớn cục bộ, Trung Bộ duy trì nắng nóng

Trong đêm nay và ngày mai, vùng núi và trung du Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông, cục bộ có nơi mưa rất to do ảnh hưởng của vùng hội tụ trên cao. Trong khi đó, thời tiết tại miền Trung vẫn chủ yếu là nắng nóng. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì hình thái ngày nắng, chiều tối và tối có mưa dông rải rác.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 17/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông trên diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

[Video] Dự báo thời tiết ngày 17/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông trên diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

Hôm nay, Bắc Bộ tiếp tục xuất hiện mưa dông trên diện rộng, trong đó vùng núi và trung du có nơi mưa rất to. Trong khi đó, nhiều khu vực Trung Bộ vẫn duy trì nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Khu vực Nam Bộ ngày nắng, chiều tối và tối xuất hiện mưa rào và dông rải rác.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 17/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa lớn diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 17/6/2026: Bắc Bộ tiếp tục mưa lớn diện rộng, Trung Bộ có nơi nắng nóng gay gắt

Đêm nay và ngày mai, Bắc Bộ tiếp tục là khu vực có diễn biến thời tiết đáng chú ý nhất với mưa dông diện rộng, cục bộ có nơi mưa rất to. Trong khi đó, nhiều nơi ở Trung Bộ vẫn duy trì nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt. Khu vực Nam Bộ tiếp tục xuất hiện mưa rào và dông rải rác vào chiều tối và đêm.

Trồng cây hưởng ứng Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán năm 2026.

Trồng mới 1,5 triệu cây xanh giai đoạn 2026-2030 hưởng ứng Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán

Ngày 16/6, tại tỉnh Lạng Sơn, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phối hợp Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lạng Sơn, Trường cao đẳng Công nghệ và Nông lâm Đông Bắc và Công ty C.P. Việt Nam tổ chức Lễ mít-tinh và phát động trồng cây hưởng ứng Ngày Thế giới chống sa mạc hóa và hạn hán năm 2026.

Rừng Amazon đóng vai trò quan trọng trong điều tiết khí hậu.

Cam kết mạnh mẽ của Brazil chống biến đổi khí hậu

Báo cáo môi trường của Brazil cho biết, trong năm 2025, nạn phá rừng ở ven bờ Đại Tây Dương thuộc địa bàn nước này đã giảm xuống mức thấp nhất trong vòng 40 năm qua, đánh dấu bước tiến đáng kể trong nỗ lực bảo vệ hệ sinh thái của quốc gia Nam Mỹ.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 16/6/2026: Mưa lớn tại trung du và miền núi Bắc Bộ, Trung Bộ nắng giảm cường độ

[Video] Dự báo thời tiết ngày 16/6/2026: Mưa lớn tại trung du và miền núi Bắc Bộ, Trung Bộ nắng giảm cường độ

Hôm nay, thời tiết trên cả nước tiếp tục phân hóa rõ rệt. Miền Bắc xuất hiện mưa dông diện rộng, cục bộ có nơi mưa lớn. Miền Trung vẫn còn nắng nóng ở nhiều khu vực nhưng đã bắt đầu xuất hiện mưa dông vào chiều tối. Trong khi đó, cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ duy trì nắng ban ngày, chiều tối tiếp tục có mưa dông rải rác.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/6/2026: Mưa dông diện rộng tiếp diễn tại Bắc Bộ, nhiều nơi mưa to

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/6/2026: Mưa dông diện rộng tiếp diễn tại Bắc Bộ, nhiều nơi mưa to

Không khí lạnh kết hợp rãnh áp thấp khiến thời tiết miền Bắc chuyển biến rõ rệt với mưa dông diện rộng. Trong khi đó, nắng nóng tại miền Trung bắt đầu suy giảm nhưng khu vực từ Quảng Trị đến Đắk Lắk vẫn còn oi bức, khô nóng. Ở phía Nam, mưa dông chiều tối tiếp tục xuất hiện rải rác do ảnh hưởng của gió mùa Tây Nam.

Quang cảnh Kỳ họp thứ 4 Hội đồng nhân dân thành phố khóa XVII.

Hà Nội triển khai Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1 từ ngày 1/7

Ngày 15/6, tại kỳ họp thứ 4, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa XVII đã thông qua Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1, thành phố Hà Nội. Theo nghị quyết của Hội đồng nhân dân thành phố, việc triển khai Đề án được thực hiện từ ngày 1/7/2026, nhưng không triển khai đồng loạt trên toàn bộ khu vực trong Vành đai 1.