Với lợi thế hơn 19.000ha mặt nước hồ Thác Bà, thời gian qua, xã Yên Bình, tỉnh Lào Cai tích cực mời gọi và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư ứng dụng khoa học kỹ thuật vào nuôi cá lồng trên hồ, góp phần nâng cao thu nhập, đời sống người dân. Đồng thời, khuyến khích các hộ, doanh nghiệp ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, chuyển đổi số để nâng cao chuỗi giá trị sản phẩm thủy sản.
Hiện nay, chung quanh hồ Thác Bà có hai doanh nghiệp, năm hợp tác xã, 13 tổ hợp tác và hơn 300 hộ dân nuôi cá lồng, nuôi cá quây lưới. Các loại cá chủ yếu được nuôi là lăng, diêu hồng, rô phi, ngạnh, trắm cỏ... Tổng sản lượng thủy sản hằng năm đạt 8.500 tấn.
Năm 2025, diện tích nuôi trồng, khai thác của vùng hồ khoảng 800ha, phát triển ổn định 2.500 lồng cá, sản lượng nuôi trồng và khai thác đạt hơn 9.200 tấn, trong đó sản lượng nuôi trồng đạt 8.000 tấn, sản lượng khai thác tự nhiên đạt 1.200 tấn. Từ đây, nhiều cơ sở chế biến cá Thác Bà đã phát triển, đưa ra thị trường sản phẩm chất lượng, được người tiêu dùng ưa chuộng.
Hiện nay, chung quanh hồ Thác Bà có hai doanh nghiệp, năm hợp tác xã, 13 tổ hợp tác và hơn 300 hộ dân nuôi cá lồng, nuôi cá quây lưới. Các loại cá chủ yếu được nuôi là lăng, diêu hồng, rô phi, ngạnh, trắm cỏ... Tổng sản lượng thủy sản hằng năm đạt 8.500 tấn.
Ngay tại bến thuyền trên hồ Thác Bà, chị Nguyễn Thị Hà (sinh năm 1975, trú thôn 13, xã Yên Bình), cùng chồng là anh Vũ Văn Tiến đang hối hả đưa cá vừa đánh bắt từ lồng nuôi chuyển cho khách. Những con cá lăng đen nặng đến 3 kg, cá rô phi nặng hơn 2kg, tươi rói, được chuyển lên xe ô-tô kịp giao cho các nhà hàng trong khu vực. Tay cầm chiếc điện thoại bật chế độ livestream, chị Hà thông báo cho khách hàng chủng loại cá, giá bán, số điện thoại liên lạc... Sau vài phút, một số nhà hàng quen đã đặt số lượng, chủng loại cá vừa đánh bắt.
Chị Hà cho biết, gắn bó với nghề nuôi cá lồng gần 10 năm, hiện gia đình có 14 lồng cá nuôi trên hồ Thác Bà với các loại cá gồm: Cá lăng, cá ngạnh, chép giòn, trắm cỏ, trắm đen, rô phi, hằng năm xuất bán khoảng 30 tấn cá các loại. Được cán bộ khuyến ngư tỉnh hướng dẫn cụ thể cho nên gia đình đã mạnh dạn ứng dụng công nghệ trong nuôi cá lồng như: Lồng nhựa HDPE, hệ thống cảm biến nano, lưới chống bám bẩn. Hệ thống cảm biến nano có tác dụng tự động quan trắc chất lượng nước (nhiệt độ, oxy, pH) và cảnh báo kịp thời, giúp người nuôi kiểm soát môi trường sống của cá tốt hơn… Việc ứng dụng công nghệ số trong nuôi cá lồng kết hợp với phương pháp nuôi cá, trị bệnh truyền thống dùng tỏi, vôi và sục oxy đã giúp cá sinh trưởng, phát triển nhanh và hạn chế tối đa dịch bệnh.
Chia sẻ thêm về chuyển đổi số, chị Hà cho biết mình chỉ học hết lớp 5, lấy chồng rồi làm nghề thu mua cá đánh bắt trên hồ bán chợ hằng ngày. Nay, gia đình nuôi cá lồng trên hồ, mỗi khi có cá về bến, cá ngon và nguồn gốc rõ ràng, chị dùng điện thoại để chuyển tải thông tin lên Facebook, TikTok, Zalo giúp khách hàng có nhu cầu không còn mất thời gian ngồi cả buổi ngoài chợ bán hàng như trước. Qua các nền tảng mạng xã hội này, mỗi ngày đã có thêm nhiều khách hàng liên hệ trực tiếp để mua cá. Các sản phẩm từ cá hồ tự nhiên của các hộ nuôi cá lồng khác cũng bán được nhiều hơn trước. Thời gian tới, gia đình sẽ tìm hiểu quy trình truy xuất nguồn gốc sản phẩm để áp dụng, giúp khách hàng yên tâm khi mua.
Bên chiếc máy xay cá công nghiệp, miệng đeo khẩu trang, tay đeo găng cao su, chị Vũ Thị Thu Hương (sinh năm 1984, trú tại tổ 13, xã Yên Bình) đang làm nốt công đoạn đóng gói sản phẩm xúc xích cá lăng hồ Thác Bà. Chị Hương cho biết, năm 2016 tham gia nuôi cá lồng trên hồ Thác Bà, quá trình tiêu thụ thường bị tư thương ép giá do thu hoạch cùng một thời gian. Đến năm 2020, dịch Covid-19 khiến cá nuôi không tiêu thụ được, chị tham gia học lớp chế biến thủy sản, chủ động đầu ra, với các loại xúc xích, giò, chả, ruốc từ các loại cá nuôi lồng.
Với vai trò chủ hộ kinh doanh thực phẩm Tâm Đức, chị Hương được Sở Khoa học và Công nghệ và Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai tạo điều kiện tham gia các lớp khởi nghiệp, hội chợ thương mại và đưa sản phẩm lên sàn thương mại điện tử như Shopee, Lazada, Tiki… Nhờ đó, chị đã phát triển thành công ba sản phẩm đạt OCOP 3 sao gồm: Chả cá vị tiêu xanh, giò cá vị tiêu xanh, xúc xích vị tiêu xanh. Kết hợp quảng bá trên trang Facebook cá nhân, mỗi tháng chị tiêu thụ hơn một tấn sản phẩm chế biến từ cá hồ, bình quân hằng năm lãi hơn 300 triệu đồng. Để người tiêu dùng yên tâm khi sử dụng, thời gian tới, chị Hương sẽ nghiên cứu, ứng dụng các công nghệ như: Blockchain, AI và RFID nhằm truy xuất nguồn gốc hàng hóa. Đây là hướng đi đúng trong nuôi trồng, chế biến, tiêu thụ sản phẩm thủy sản gắn với chuyển đổi số.
Với phương châm “Dễ trước, khó sau”, xã tập trung vào chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, bao gồm phát triển nông nghiệp thông minh, thương mại điện tử cho các sản phẩm lợi thế ở hồ Thác Bà (cá, tôm, du lịch nghỉ dưỡng...).
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Yên Bình Nguyễn Duy Khiêm
Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Yên Bình Nguyễn Duy Khiêm đánh giá, với phương châm “Dễ trước, khó sau”, xã tập trung vào chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, bao gồm phát triển nông nghiệp thông minh, thương mại điện tử cho các sản phẩm lợi thế ở hồ Thác Bà (cá, tôm, du lịch nghỉ dưỡng...). Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục khai thác tối đa diện tích mặt nước để phát triển nuôi trồng thủy sản phù hợp từng địa bàn theo hướng bền vững, bảo vệ môi trường sinh thái; tập trung nâng cao năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng và khả năng cạnh tranh của sản phẩm. Trong quá trình nuôi, một số hộ chú trọng đầu tư công nghệ lồng nhựa HDPE có độ bền cao, chịu lực tốt, thích ứng với biến đổi khí hậu. Công nghệ lưới chống bám bẩn cũng được sử dụng giúp giảm sinh vật bám, tăng lưu thông nước và oxy, hạn chế ô nhiễm môi trường bên trong lồng.
Lãnh đạo xã tiếp tục lồng ghép các chương trình nguồn vốn đầu tư, khuyến khích xã hội hóa nguồn lực từ các tổ chức, cá nhân để xây dựng đầu mối phục vụ ươm giống, nuôi thủy sản nhằm đẩy mạnh ứng dụng các biện pháp thâm canh, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.
Thực hiện Nghị quyết số 57- NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Đảng ủy xã khuyến khích các hộ gia đình nuôi cá lồng gắn với ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong nuôi trồng thủy sản kết hợp đánh bắt tự nhiên. Các cơ sở đẩy mạnh công nghệ chế biến sản phẩm từ cá và ứng dụng nền tảng mạng xã hội, thương mại điện tử trong tiêu thụ sản phẩm.
![[Infographic] Chứng khoán ngày 20/8: VN-Index tăng 7,55 điểm, khối lượng giao dịch khớp lệnh giảm 13,1% so phiên trước](https://cdn.nhandan.vn/images/BYyax1_0OvnyX56kKeVLRnjfsHZZMhLnWwq3kne_UBm9-HORcayaa6He_D5oN5E80Sb7DzXEa_qR5hESC2VRsg/ndo_tr_ttck-2008-159.jpg.avif)
