Mỹ Latin đối mặt khủng hoảng kinh tế

Trong bối cảnh Mỹ Latin đang trở thành tâm dịch Covid-19 mới, báo cáo mới nhất của tổ chức Getulio Vargas Foundation (FGV) cho thấy, nền kinh tế khu vực này đang lâm vào khủng hoảng nghiêm trọng. Chỉ số đánh giá tình hình kinh tế của các nước Mỹ Latin đã giảm xuống mức thấp nhất trong 31 năm qua.

Biếm họa của ARCADIO ESQUIVEL
Biếm họa của ARCADIO ESQUIVEL

Theo báo cáo, chỉ số đánh giá tình hình kinh tế tại Mỹ Latin trong bốn tháng đầu năm nay đã giảm từ mức âm 14,1 điểm xuống tới âm 60,4 điểm, mức thấp nhất kể từ tháng 1-1989, thời điểm hệ thống đo lường này ra đời. Ngoài ra, hai chỉ số đánh giá về tình hình kinh tế hiện tại và kỳ vọng về kinh tế khu vực trong tương lai đều đi xuống, lần lượt rớt xuống âm 89,9 điểm và âm 23,1 điểm. Các nước Chile, Ecuador, Uruguay và Venezuela thuộc tốp dưới cùng về chỉ số kinh tế hiện tại. Trong khi đó, chỉ ba nước có chỉ số kỳ vọng dương là Chile (30 điểm), Uruguay (25 điểm) và Colombia (0 điểm). Các nước còn lại đều có chỉ số âm.

Tổng cộng 11 nước tại khu vực Mỹ Latin được phân tích trong báo cáo đều ghi nhận chỉ số đánh giá tình hình kinh tế xấu hơn trong bốn tháng đầu năm nay, trong đó đáng lo ngại nhất là Brazil. Cũng theo báo cáo, tại 11 nước nói trên, sự đổi mới và nhu cầu tiêu dùng thấp được xem là những yếu tố quan trọng cần khắc phục để phát triển kinh tế.

Argentina, một trong những nền kinh tế chủ chốt của khu vực, đang trở thành “điểm nóng” về khủng hoảng kinh tế khi nước này phải liên tiếp lùi thời hạn chót để hoàn tất đàm phán với chủ nợ nước ngoài. Bộ Kinh tế Argentina thông báo sẽ kéo dài những cuộc đàm phán với các chủ nợ quốc tế về việc tái cấu trúc khoản nợ 66 tỷ USD đến ngày 2-6 tới. Theo Bộ trưởng Tài chính Martin Guzman, Argentina sắp vỡ nợ lần thứ hai trong gần 20 năm, do không thể thanh toán 500 triệu USD tiền lãi nợ trái phiếu nước ngoài, nhưng đang tiếp tục đàm phán với các chủ nợ để tái cấu trúc “núi nợ” này.

Sau hai năm suy thoái, Argentina đang nợ 324 tỷ USD, tương đương khoảng 90% GDP. Cuộc khủng hoảng nợ càng tồi tệ hơn khi nền kinh tế phải chịu các tác động của dịch Covid-19. Dù là một trong những nước xuất khẩu lương thực hàng đầu thế giới, Argentina đã vỡ nợ tám lần trong lịch sử, gần đây nhất là vào năm 2002, khi “núi nợ” của họ lên tới 100 tỷ USD. Chính phủ của Tổng thống Alberto Fernandez hy vọng đạt một thỏa thuận trước khi Argentina phải chịu các tác động nghiêm trọng của tình trạng vỡ nợ lần thứ chín. Bộ trưởng Guzman cho biết, thông báo về việc kéo dài thời hạn thanh toán nợ sẽ tạo thêm sự linh động nếu Argentina quyết định thực hiện các điều chỉnh trong vài ngày tới để bảo đảm một thỏa thuận bền vững với các chủ nợ.

Trong khi nội lực các nền kinh tế suy yếu do tác động của đại dịch, lượng kiều hối vốn là dòng tiền hỗ trợ quan trọng cho các nước Mỹ Latin cũng giảm mạnh trong nửa đầu năm 2020. Ngân hàng Thế giới (WB) dự báo, cuộc khủng hoảng kinh tế và y tế do Covid-19 sẽ khiến kiều hối của khu vực Mỹ Latin chỉ đạt 77,5 tỷ USD trong năm 2020, giảm 18,5 tỷ USD so năm 2019. Lượng kiều hối của khu vực dự kiến suy giảm kỷ lục trong năm nay do sự sụp đổ của hệ thống việc làm trên toàn cầu, mà người lao động nhập cư là đối tượng dễ bị tổn thương nhất. Khi các quốc gia phải đóng cửa nền kinh tế để chống dịch thì tỷ lệ thất nghiệp cũng tăng phi mã.

Trong bối cảnh nêu trên, báo cáo của WB cho biết, khoảng sáu triệu gia đình (tương ứng 30 triệu người) sẽ không nhận được kiều hối từ người thân ở nước ngoài do mất việc làm và tám triệu người khác sẽ mất ít nhất một tháng tiền kiều hối trong năm nay. Mức kiều hối trung bình tháng/gia đình ở Mỹ Latin là 212 USD và chiếm 50% tổng thu nhập hằng tháng của các gia đình này.

Cuộc khủng hoảng Covid-19 đang “phủ bóng đen” lên triển vọng kinh tế của khu vực Mỹ Latin và gây hậu quả khôn lường. Giới phân tích dự báo kinh tế của Mỹ Latin và vùng Caribbe sẽ tăng trưởng âm 5,3% trong năm nay và số người nghèo sẽ tăng từ 186 triệu người hiện nay lên 214 triệu người, tương đương 33% tổng dân số của khu vực.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: TOSO BORKOVIC

Thắng lợi của ngoại giao

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng Thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte nhất trí về một thỏa thuận sơ bộ liên quan Greenland.

Biếm họa: AHMAD RAHMA

Thiện chí không thể từ một phía

Bất chấp nỗ lực bước vào giai đoạn hai thỏa thuận hòa bình về Dải Gaza của Phong trào Hồi giáo Hamas, Israel vẫn tiếp tục có những động thái thách thức sự khởi đầu quan trọng này, cũng như gây bạo lực khiến gần 500 người Palestine thiệt mạng.

Biếm họa: AHMAD QADDURA

Nỗ lực khôi phục quản trị Gaza

Ủy ban Kỹ trị Palestine, cơ quan đóng vai trò quản lý Dải Gaza trong giai đoạn chuyển tiếp, đã tiến hành cuộc họp trù bị đầu tiên. Mỹ cũng tuyên bố bắt đầu giai đoạn hai của kế hoạch hòa bình Gaza do Washington bảo trợ.

Đại diện thương mại của Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật bản tại một sự kiện hợp tác. Ảnh: ASAHI

Chuyến công du chiến lược

Tiếp nối thành công từ chuyến công du Trung Quốc, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung tiếp tục đẩy mạnh ngoại giao láng giềng bằng chuyến thăm Nhật Bản.

Các nhà lãnh đạo EU và Jordan gặp gỡ tại Thủ đô Amman. Ảnh: AP

Cái bắt tay nồng ấm

Hội nghị thượng đỉnh đầu tiên trong lịch sử giữa Liên minh châu Âu (EU) và Jordan vừa được tổ chức hôm 8/1, tại Thủ đô Amman.

Biếm họa: KAMAL SHARAF

Nước cờ mạo hiểm

Trước những tuyên bố mới đây của chính quyền Mỹ, ngày 6/1, Đan Mạch và lãnh đạo Greenland đã đề nghị sớm tổ chức một cuộc gặp nhằm đối thoại nghiêm túc về vấn đề này. Trong khi đó, các nhà lãnh đạo châu Âu đã ra tuyên bố chung bày tỏ ủng hộ Đan Mạch cũng như vùng lãnh thổ tự trị từ năm 2009 của nước này.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Năm 2025 - Những gam màu tương phản

Thế giới vừa đi qua năm 2025 đầy biến động phức tạp và bất ổn khó lường. Với những gam màu tương phản, bức tranh toàn cầu giống như tấm bản đồ bị chia cắt, bởi xung đột vũ trang, chia rẽ chính trị, cạnh tranh chiến lược và tranh chấp thương mại.

Biếm họa: AMEEN ALHABARAH

Khát vọng hòa bình và ổn định

Người dân thế giới đón Giáng sinh 2025 với nhiều cung bậc cảm xúc, cả trong niềm hân hoan, phấn khởi lẫn trong lo lắng, hoài nghi. Trái ngược với vẻ ảm đạm, lặng lẽ ở Australia-nơi vừa trải qua vụ xả súng kinh hoàng, không khí đón Giáng sinh ở Trung Đông khá sôi động, phản ánh khát vọng hòa bình, ổn định sau nhiều năm xung đột.

Biếm họa: AGO

Điểm nóng căng thẳng mới

Trong khi các xung đột ở Trung Đông, Ukraine… còn chưa lắng dịu thì tại khu vực Caribe, một điểm nóng khác đang nổi lên sau khi các biện pháp quân sự và kinh tế của Mỹ nhằm vào Venezuela ngày càng gia tăng.

Tổng thống V.Putin tại cuộc họp báo tổng kết năm 2025. Ảnh: TASS

Thận trọng nhưng không khép kín

Cuộc họp báo tổng kết năm 2025 kéo dài gần năm giờ đồng hồ của Tổng thống Nga Vladimir Putin đã truyền tải những thông điệp một cách trực diện tới người dân trong nước và cộng đồng quốc tế.

Biếm họa: LIU RUI

Triển vọng mới

Nga cho biết sẽ phản đối mạnh mẽ nếu các đề xuất do Ukraine và Liên minh châu Âu (EU) xây dựng được đưa vào kế hoạch hòa bình nhằm giải quyết xung đột hiện nay. Trong khi đó, Mỹ cũng xúc tiến đàm phán nhằm nhanh chóng chấm dứt cuộc xung đột tại Ukraine.

Việc FED cắt giảm lãi suất sẽ kích thích tiêu dùng tại Mỹ dịp cuối năm. Ảnh: CNN

Cú huých đúng thời điểm

Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) vừa quyết định hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm trong lần thứ ba liên tiếp, đưa lãi suất cơ bản xuống mức thấp nhất kể từ tháng 11/2022. Giới phân tích đánh giá cao động thái của FED, coi đây là cú huých tích cực đối với thị trường Mỹ đúng thời điểm mua sắm nhộn nhịp cuối năm.

Bão Ditwah gây lũ lụt trên diện rộng tại Sri Lanka. Ảnh: NEWS NATION

Năm lao đao của châu Á

Tình trạng biến đổi khí hậu (BĐKH) gây bão, lũ lụt, sạt lở đất đang tàn phá hệ thống nước và điện trên khắp châu Á, đẩy hàng triệu người vào nguy hiểm và buộc các quốc gia phải chi hàng nghìn tỷ USD để duy trì các dịch vụ thiết yếu. Tương lai của châu lục này phụ thuộc hoàn toàn vào cách mà các chính phủ đầu tư ứng phó với BĐKH.

Tổng thống Nga V.Putin (bên trái) tiếp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff tại Moscow. Ảnh: GETTYIMAGES

Sự lạc quan thận trọng

Đề cập kết quả cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Đặc phái viên Tổng thống Mỹ Steve Witkoff, Trợ lý Tổng thống Nga Yuri Ushakov cho hay "hòa bình không còn là điều xa vời". Tuy nhiên, tuyên bố này cho thấy sự thận trọng của Moscow về triển vọng chấm dứt xung đột với Kiev.

Hải quân Mỹ bắt giữ một tàu ngầm chở ma túy tại Caribe. Ảnh: ABC NEWS

Ăn miếng trả miếng

Viện Hàng không dân dụng quốc gia (INAC) Venezuela thông báo “cấm cửa” một loạt hãng hàng không quốc tế, sau khi các hãng này dừng các chuyến bay đi và đến quốc gia Nam Mỹ.

Biếm họa: FAHD BAHADY

Tiến trình không thể đảo ngược

Ngày 25/11, Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) Antonio Guterres nhấn mạnh quyền thành lập nhà nước là quyền cơ bản của người Palestine, đồng thời nhắc lại lời kêu gọi chấm dứt tình trạng chiếm đóng bất hợp pháp lãnh thổ Palestine.

EUC công bố Hiệp ước Địa Trung Hải sau khi phê chuẩn ngày 20/11. Ảnh: EU NEWS

Tầm nhìn gắn kết Địa Trung Hải

Hiệp ước Địa Trung Hải ra đời vào thời điểm Liên minh châu ÂU (EU) và các nước láng giềng phía nam kỷ niệm 30 năm ngày thông qua Tuyên bố Barcelona về quan hệ đối tác, hòa bình và thịnh vượng chung.

Biếm họa: ARCADIO ESQUIVEL

Cuộc chiến toàn cầu

Ngày 18/11 vừa qua, Chương trình Lương thực thế giới của LHQ (WFP) cảnh báo, năm 2026, gần 320 triệu người có nguy cơ đối mặt nạn đói nghiêm trọng, tăng hơn gấp đôi so con số ghi nhận hồi năm 2019. Nếu không hành động khẩn cấp, cuộc khủng hoảng đói nghèo sẽ còn lan rộng ở cấp độ toàn cầu trong thời gian tới.

Biếm họa: LIU RUI

Lộ trình tươi sáng

Mỹ đang chuẩn bị trình Hội đồng Bảo an LHQ một dự thảo nghị quyết mới, trong đó đề xuất thành lập Lực lượng ổn định quốc tế (ISF), rút quân đội Israel khỏi Dải Gaza và hướng tới “lộ trình tươi sáng” về thành lập Nhà nước Palestine.

Biếm họa: KAMAL SHARAF

Cần biến cam kết thành hành động

Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP30) đã chính thức khai mạc tại thành phố Belém của Brazil ngày 10/11 vừa qua, tập trung nỗ lực toàn cầu nhằm ngăn chặn tình trạng nóng lên của Trái đất.

Biếm họa: SONG CHEN

“Lằn ranh đỏ” với nhân loại

Trước thềm Hội nghị lần thứ 30 các bên tham gia Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP30), Tổng Thư ký LHQ nhắc lại: Giới hạn Trái đất nóng lên ở mức 1,5 độ C vẫn là “lằn ranh đỏ” đối với nhân loại.

Biếm họa: PARESH NATH

Lối thoát khó tìm

Chính phủ liên bang Mỹ đã bước qua ngày đóng cửa thứ 35 liên tiếp, vốn được xem kỷ lục dài nhất trong lịch sử được ghi nhận trong nhiệm kỳ đầu của Tổng thống Donald Trump, khi hai đảng Cộng hòa và Dân chủ tiếp tục đổ lỗi cho nhau về tình trạng bế tắc tại Quốc hội liên quan gói ngân sách tài trợ cho chính phủ liên bang.

Biếm họa: PARESH NATH

Khẳng định chủ quyền số

Bốn quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU), gồm Pháp, Đức, Italy và Hà Lan, đưa ra sáng kiến mang tên “Digital Commons” (tạm dịch là “Tài sản chung kỹ thuật số”) nhằm phát triển các công nghệ “thuần châu Âu”.

Biếm họa: MEDDY

Nguy cơ chệch hướng

Liên hợp quốc (LHQ) vừa cảnh báo, các quốc gia có thể chỉ cắt giảm được khoảng 10% lượng khí thải theo như cam kết cho đến năm 2035, quá ít để đáp ứng các mục tiêu khí hậu, chủ yếu do tiến độ chậm chạp trong việc biến các cam kết thành hành động thực tiễn.

Nhiều đối tượng lừa đảo bị bắt giữ tại KK Park. Ảnh: CNN

Vấn đề cấp bách của khu vực

Các quốc gia tại khu vực Đông Nam Á, đặc biệt là Campuchia, Thái Lan và Myanmar đang phối hợp hành động trong nỗ lực trấn áp các tổ chức lừa đảo qua mạng. Với nhiều thủ đoạn tinh vi, các trung tâm lừa đảo quy mô lớn đã khiến hàng chục nghìn nạn nhân sập bẫy và rất nhiều người bị cưỡng bức lao động.